Đi chợ mùa này nên tránh 3 loại rau dễ “ngậm” nhiều thuốc trừ sâu, ký sinh trùng

Những loại rau củ dễ “giấu bẩn”

Nhóm rau lá xếp nhiều lớp như xà lách, cải bẹ, rau diếp thường có cấu trúc nhiều nếp gấp, khiến bùn đất, trứng côn trùng và vi khuẩn dễ bám lại. Một số nghiên cứu vi sinh cho thấy nếu không được rửa kỹ, các loại rau này vẫn có thể chứa ký sinh trùng hoặc vi khuẩn gây bệnh. Khi sơ chế, nên tách rời từng lá, rửa dưới vòi nước chảy và có thể ngâm nước muối loãng hoặc dung dịch baking soda trong thời gian ngắn trước khi rửa lại bằng nước sạch.

Với nhóm củ quả tiếp xúc trực tiếp với đất như củ sen, củ ấu, khoai tây, các khe rãnh và lỗ nhỏ trên bề mặt là nơi vi khuẩn và ký sinh trùng dễ tồn tại. Vì vậy, khi chế biến cần gọt vỏ kỹ và dùng bàn chải chà sạch. Đặc biệt, khoai tây đã mọc mầm nên được loại bỏ vì lúc này hàm lượng solanine tăng cao, có thể gây ngộ độc nếu ăn phải.

Nhóm thứ ba là các loại rau quả có lớp sáp tự nhiên trên bề mặt như dưa chuột hoặc cà tím. Lớp sáp này có thể giữ lại bụi bẩn và một phần hóa chất từ môi trường bên ngoài. Người dùng có thể ngâm trong nước ấm khoảng 50°C trong vài phút để làm mềm lớp sáp, sau đó rửa lại nhẹ nhàng bằng nước sạch.

Bên cạnh đó, tồn dư thuốc trừ sâu cũng là mối lo thường gặp. Một số loại thuốc bảo vệ thực vật, đặc biệt là nhóm lân hữu cơ, nếu tiếp xúc lâu dài có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh. Một số thuốc diệt nấm khi tích tụ trong cơ thể cũng có thể gây áp lực cho gan. Vì vậy, với rau lá nên loại bỏ lớp lá ngoài cùng, còn với củ quả nên gọt vỏ dày vài milimet thay vì chỉ rửa qua.

Ngoài ra, thực phẩm bị mốc hoặc hư hỏng cũng có thể sinh ra độc tố nguy hiểm. Một số độc tố nấm mốc khá bền với nhiệt, không bị phá hủy hoàn toàn khi nấu chín. Do đó, nếu phát hiện rau củ đã thối nhũn hoặc xuất hiện nấm mốc, tốt nhất nên loại bỏ hoàn toàn thay vì chỉ cắt bỏ phần hỏng.

Việc ăn sống rau chưa được rửa sạch cũng làm tăng nguy cơ nhiễm ký sinh trùng đường ruột. Các loại rau thủy sinh hoặc rau trồng trong môi trường nước ngọt càng cần được nấu chín kỹ. Với những món ăn như gỏi hoặc nộm, nên chần nhanh rau qua nước sôi trước khi chế biến để bảo đảm an toàn.

Mua rau thế nào cho an toàn

Khi chọn mua rau củ, người tiêu dùng không nên chỉ chú ý đến giá rẻ. Những loại rau có vài lỗ sâu chưa chắc đã hoàn toàn “sạch”, bởi sâu bệnh có thể xuất hiện ở nhiều giai đoạn khác nhau trong quá trình trồng trọt. Tốt nhất nên ưu tiên các sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, bao bì đầy đủ và có mã truy xuất. Với rau bán rời ngoài chợ, người mua cũng nên quan sát và ngửi thử để phát hiện những mùi hóa chất bất thường.

Trong khâu sơ chế, cần phân loại rau củ để có cách làm sạch phù hợp. Với rau lá, nên loại bỏ lá già, lá úa rồi rửa nhiều lần dưới nước sạch. Đối với rau củ, nên gọt vỏ trước khi ngâm rửa. Riêng các loại như súp lơ xanh hoặc súp lơ trắng có nhiều khe nhỏ, có thể ngâm trong nước muối loãng khoảng 10–15 phút để giúp loại bỏ côn trùng nhỏ còn bám bên trong.

Một số mẹo dân gian như rửa rau bằng nước vo gạo cũng có thể hỗ trợ làm sạch bước đầu nhờ tính kiềm nhẹ. Ngoài ra, dung dịch baking soda pha loãng được nhiều nghiên cứu cho thấy có thể giúp giảm bớt một phần tồn dư thuốc bảo vệ thực vật. Tuy nhiên, không nên ngâm rau quá lâu vì điều này có thể làm mất các vitamin tan trong nước.

Trên thực tế, rau củ không phải là “thủ phạm” gây hại cho gan, thận nếu được lựa chọn và chế biến đúng cách. Điều quan trọng là người tiêu dùng hiểu rõ những rủi ro có thể gặp phải và chú ý hơn trong quá trình chọn mua, làm sạch thực phẩm. Chỉ cần dành thêm vài phút khi chọn và rửa rau, bữa ăn gia đình sẽ an toàn hơn rất nhiều.