Để duy trì những mối quan hệ cân bằng nơi công sở chưa bao giờ là điều đơn giản. Áp lực công việc đã đủ mệt mỏi, đôi khi điều khiến người ta nặng lòng lại đến từ những câu nói tưởng như vô hại của đồng nghiệp.
Một trong những tình huống quen thuộc nhất là khi ai đó nhận được tiền thưởng. Không khí còn đang vui vẻ, bỗng có người buông một câu nửa đùa nửa thật: “Thưởng nhiều thế mà không khao à?”. Câu hỏi ấy nghe qua thì nhẹ tênh, nhưng ẩn sau đó có thể là sự tò mò, so sánh, thậm chí là chút ganh tị.
Vấn đề không nằm ở chuyện khao hay không. Vấn đề nằm ở cảm giác bị “đụng chạm” vào chuyện tiền bạc cá nhân – một chủ đề vốn nhạy cảm trong môi trường làm việc.
Khi cảm xúc lấn át lý trí
Không ít người thừa nhận rằng nếu gặp câu hỏi này vào ngày thường, họ có thể cười cho qua. Nhưng đúng lúc vừa nhận thưởng, vừa đang hào hứng với thành quả của mình, việc bị hỏi dồn như thể “mắc nợ tập thể” dễ khiến tâm trạng tụt dốc.
Người có xu hướng phản ứng theo cảm xúc thường thấy khó chịu ngay lập tức. Có người cười gượng nhưng trong lòng ấm ức. Có người đáp thẳng: “Tiền em còn phải lo việc riêng” hoặc “Có thưởng cũng chưa giàu đến mức phải khao”. Những câu trả lời ấy không sai. Thậm chí rất thẳng thắn.
Nhưng vấn đề là chúng dễ khiến bầu không khí trở nên căng cứng. Từ một câu nói nửa đùa, câu chuyện có thể biến thành sự xa cách ngầm. Ở môi trường công sở, điều khiến người ta mệt không phải là mâu thuẫn lớn, mà là những rạn nứt nhỏ tích tụ dần theo thời gian.
Tiền thưởng là thành quả cá nhân. Thế nhưng nếu xử lý không khéo, người nhận thưởng lại vô tình bị đặt vào thế phải “giải thích” cho lựa chọn của mình.
Người EQ cao không cần tranh thắng
Ngược lại, người có trí tuệ cảm xúc cao thường không bước vào “cuộc đấu” vô hình ấy. Họ hiểu rằng mục tiêu không phải là chứng minh mình đúng, mà là giữ được sự thoải mái cho chính mình.
Thay vì phản bác, họ chỉ mỉm cười và đáp một câu vừa đủ:
“Để cuối tháng xem tình hình rồi tính nhé.”
Hoặc: “Có thưởng là vui rồi, còn khao thì để khi nào tiện nha.”
Nghe qua tưởng như bình thường, nhưng chính sự bình thản ấy lại là điểm mấu chốt. Không hứa hẹn cụ thể. Không từ chối gay gắt. Không tỏ thái độ khó chịu. Câu trả lời để ngỏ, không tạo thêm kịch tính.
Nếu người hỏi chỉ đùa vui, họ sẽ tự cười xòa. Nếu trong lòng có chút so đo, họ cũng khó mà nói thêm gì, bởi phía trước không còn “điểm tựa” để tiếp tục trêu chọc. Sự điềm tĩnh vô tình khiến ý định mỉa mai trở nên lạc lõng.
Đôi khi, sự ngượng ngùng không đến từ câu đáp trả, mà đến từ việc nhận ra người đối diện không hề bị kéo vào vòng xoáy cảm xúc.
Giữ ranh giới mà không tạo khoảng cách
Ở công sở, những câu hỏi liên quan đến tiền bạc, thưởng phạt hay chi tiêu cá nhân rất dễ trở thành “bẫy giao tiếp”. Nếu phản ứng quá mạnh, bản thân sẽ bị đánh giá là nhạy cảm. Nếu im lặng hoàn toàn, lại dễ bị cho là lạnh lùng hoặc thiếu hòa đồng.
Trí tuệ cảm xúc không nằm ở việc nói cho hả giận, mà ở khả năng giữ được ranh giới cá nhân mà vẫn duy trì bầu không khí chung. Một câu trả lời khéo léo chính là cách đặt giới hạn mềm: tôi nghe, tôi hiểu, nhưng tôi không để mình bị cuốn vào.
Thực tế, việc khao đồng nghiệp sau khi nhận thưởng là lựa chọn mang tính tự nguyện. Khi nó trở thành áp lực ngầm, ý nghĩa ban đầu cũng không còn trọn vẹn. Niềm vui của thành quả cá nhân nên được giữ nguyên giá trị của nó, thay vì bị biến thành nghĩa vụ xã giao.
Trong môi trường làm việc, sự tôn trọng không đến từ những buổi khao linh đình, mà đến từ thái độ chuyên nghiệp và cách ứng xử chừng mực. Người đủ bản lĩnh không cần phải chứng minh sự rộng rãi bằng tiền bạc. Họ chứng minh bằng sự điềm tĩnh.
Sau cùng, tiền thưởng là kết quả của nỗ lực và đóng góp cá nhân. Khao hay không khao là quyền lựa chọn, không phải bài kiểm tra về mức độ hào phóng.
Một câu đáp nhẹ nhàng, không cảm xúc tiêu cực, đôi khi chính là “lá chắn” hiệu quả nhất. Trong công sở, nói nhiều chưa chắc đã khôn. Biết nói vừa đủ, đúng lúc và đúng cách mới thật sự là bản lĩnh.
Tác giả: Ngân Giang
-
5 hành vi dễ bị hiểu lầm là “khó gần” nhưng lại cho thấy EQ rất cao
-
Vì sao những chuyện xui xẻo cứ lặp lại với bạn. Có thể do 5 nguyên nhân mà bạn ít để ý
-
Tâm lý học vạch mặt 6 kiểu người tưởng vô hại nhưng nên giữ khoảng cách
-
Khi có người hỏi vay tiền, 3 câu nên nói để từ chối khéo, không sợ mất lòng
-
Người xưa nói Hậu Vận thể hiện rõ qua cách ứng xử trong 6 trường hợp này