Vì sao tháng Chạp được coi là tháng “soi lại phúc-họa”?

Tháng Chạp đến, không khí bỗng khác. Người ta bận rộn hơn, cảm xúc cũng rõ nét hơn: có người an yên, có người chông chênh. Từ rất lâu, dân gian đã gọi đây là tháng “soi lại phúc – họa”, không phải mê tín, mà là sự quan sát tinh tế về quy luật đời sống.

Dưới đây là 3 lý do cốt lõi khiến tháng Chạp luôn được coi là thời điểm “lộ vận” rõ ràng nhất trong năm.

1. Tháng Chạp là lúc mọi việc trong năm đi tới điểm kết

Trong quan niệm xưa, một năm giống như một vòng tròn. Tháng Chạp chính là điểm khép vòng, nơi mọi thứ đã gieo trước đó bắt đầu cho thấy kết quả rõ rệt. Làm ăn cả năm thế nào, đối nhân xử thế ra sao, tích hay hao phúc đều khó giấu vào giai đoạn này.

Người xưa cho rằng khi thời gian sắp sang trang, mọi “nợ” của năm cũ – dù là tiền bạc, công việc hay ân tình – đều có xu hướng tự lộ diện. Vì thế, tháng Chạp thường chứng kiến nhiều biến động: người thuận thì càng thuận, người rối lại càng thêm rối.

Chính sự “tổng kết tự nhiên” ấy khiến tháng Chạp được nhìn như chiếc gương soi. Không cần ai phán xét, hoàn cảnh và kết quả tự nói lên phúc – họa đã tích trong suốt một năm dài.

2. Cuối năm là lúc tâm – khẩu – hành dễ bộc lộ nhất

Càng về cuối năm, áp lực càng dồn dập: công việc gấp rút, tiền bạc chi tiêu nhiều, các mối quan hệ chồng chéo. Trong trạng thái đó, con người rất khó giữ được sự điềm tĩnh tuyệt đối.

Dân gian tin rằng tháng Chạp là lúc “tâm không giấu được, miệng khó giữ được, hành động dễ quá đà”. Một câu nói lỡ lời, một quyết định vội vàng hay một hành vi thiếu suy xét trong thời điểm này có thể để lại hệ quả lớn hơn bình thường.

Ngược lại, người giữ được sự chừng mực trong tháng Chạp thường được coi là người giữ phúc. Không phải vì tháng này linh thiêng hơn, mà vì đây là giai đoạn nhạy cảm, mọi sai – đúng đều khuếch đại rõ rệt. Phúc – họa vì thế mà hiện hình nhanh hơn.

3. Tháng Chạp gắn với quan niệm “trước khi bước sang vận mới”

Trong đời sống tâm linh Á Đông, trước khi bước sang năm mới, con người có xu hướng nhìn lại, sắp xếp, dọn dẹp cả vật chất lẫn tinh thần. Tháng Chạp vì vậy không chỉ là kết thúc mà còn là ngưỡng chuyển vận.

Người xưa tin rằng muốn đón vận mới tốt lành thì cuối năm phải “sạch”: nhà cửa gọn gàng, tiền nong rõ ràng, quan hệ minh bạch, tâm trí nhẹ nhõm. Những gì còn dang dở, khuất tất trong tháng Chạp dễ trở thành lực cản cho năm sau.

Bởi vậy, tháng Chạp được coi là lúc phúc – họa không chỉ được soi lại mà còn được “chốt sổ”. Giữ được sự ngay thẳng, biết thu lại cái quá đà, buông bớt cái không cần thiết trong tháng này chính là cách người xưa chuẩn bị nền cho vận mới hanh thông hơn.

Tháng Chạp không tự sinh ra phúc hay họa. Nó chỉ là thời điểm mọi thứ đã đủ đầy để lộ rõ kết quả. Người xưa gọi đó là tháng “soi lại phúc – họa” vì hiểu rằng: cuối năm không phải để lo sợ, mà để tỉnh táo nhìn lại, chỉnh lại và bước sang năm mới với nền tảng vững hơn.

*Thông tin trong bài mang tính tham khảo chiêm nghiệm giải trí