Tình hình Biển Đông: Quân đội Trung Quốc đợi lệnh

Ngày 24/7, Đài truyền hình trung ương Trung Quốc (CCTV) đưa tin quân đội Trung Quốc đang đợi lệnh để diễn tập bắn đạn thật với quy mô lớn nhất gần quần đảo Trường Sa của Việt Nam. Trung Quốc, thông qua CCTV, trắng trợn tuyên bố cuộc tập trận là để “các nước láng giềng thấy được thực lực của Trung Quốc”.

CCTV tiết lộ hạm đội hải quân lớn của Trung Quốc tại khu vực biển Nhật Bản đang cấp tốc quay xuống quần đảo Trường Sa để chuẩn bị cho cuộc tập trận này. Trung Quốc, thông qua CCTV, trắng trợn tuyên bố cuộc tập trận là để “các nước láng giềng thấy được thực lực của Trung Quốc”.

Trong diễn biến leo thang mới nhất, Trung Quốc nói sẽ lập đội gồm 20 tàu để duy trì pháp luật ở cái gọi là "Thành phố Tam Sa". Giới chức Trung Quốc còn dự định lập một đội gồm 20 tàu để “duy trì pháp luật” ở đây. Báo chí Trung Quốc chưa nói cụ thể, đội 20 chiếc tàu này là tàu ngư chính, hải giám hay tàu quân sự.

Gần đây, Trung Quốc liên tục có những bước dấn tới để tìm cách gây hấn trên biển Đông vốn rất căng thẳng. Lúc 9h30 hôm qua, chính quyền tỉnh Hải Nam cắt băng ra mắt cái gọi là “thành phố Tam Sa” và ngang nhiên mời gọi người dân nước mình đến “thăm thành phố”. Sự kiện này được truyền hình trực tiếp qua CCTV.

Cũng trong ngày hôm qua, giới chức Đài Loan hôm qua cho biết sẽ đưa pháo cao xạ và súng cối đến đảo Ba Bình thuộc quần đảo Trường Sa, xâm phạm chủ quyền của Việt Nam.

AFP dẫn thông tin từ tờ United Evening News cho biết một lượng chưa xác định số pháo cao xạ 40 mm và súng cối 120 mm sẽ được chuyển đến đảo Ba Bình trong tháng sau. "Các vũ khí sẽ được đưa đến đảo Ba Bình trong tháng 8 nhưng chúng tôi không thể tiết lộ thời điểm chính xác", người phát ngôn của lực lượng bảo vệ bờ biển Đài Loan nói.

Ba Bình là đảo lớn nhất trong số các đảo thuộc quần đảo Trường Sa, nằm cách đảo Đài Loan tới 1.376 km, và là đảo mà Việt Nam đã tuyên bố chủ quyền. Việt Nam đã nhiều lần tuyên bố mọi hành động tại nơi Việt Nam có chủ quyền mà không được phép của Việt Nam là sự vi phạm chủ quyền của Việt Nam và cần phải chấm dứt. Bộ Ngoại giao Việt Nam, lên án những việc làm này "là sự vi phạm nghiêm trọng chủ quyền biển đảo của Việt Nam và gây căng thẳng trong khu vực".

Trước đó, ngày 24/7 Quân đội Philippines tuyên bố sẽ theo dõi kế hoạch thành lập đơn vị đồn trú của Trung Quốc trên quần đảo Hoàng Sa ở Biển Đông. Truyền thông Philippines dẫn lời người phát ngôn Quân đội Philippines, Đại tá Arnulfo M. Burgos Jr., nói: “Chúng tôi sẽ xác nhận thông tin đó và sẽ liên tục theo dõi tình hình.”

Bộ ngoại giao Philippines đã phản đối việc Quân ủy Trung ương Trung Quốc quyết định thành lập “Cơ quan chỉ huy quân sự” trên quần đảo Hoàng Sa và việc Trung Quốc mới đây điều đoàn tàu cá tới quần đảo Trường Sa. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Philippines, ông Raul Hernandez cũng nêu rõ kế hoạch của Trung Quốc quản lý hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa từ cái gọi là "trung tâm hành chính Tam Sa" là không thể chấp nhận được

Cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Victoria Nuland cảnh báo Trung Quốc chớ có những hành động "đơn phương" trên Biển Đông sau khi Bắc Kinh tuyên bố thành lập một đơn vị hành chính quanh các vùng lãnh hải đang tranh chấp.

Ngày 25/7, lễ tiếp nhận tấm bản đồ Hoàng triều trực tỉnh địa dư toàn đồ Trung Quốc 1904 chứng minh Hoàng Sa - Trường Sa không thuộc Trung Quốc diễn ra tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia. Đông đảo người dân đã đến để tận mắt chứng kiến tấm bản đồ là vật chứng quan trọng khẳng định Hoàng Sa - Trường Sa là chủ quyền của Việt Nam này.

Tại kỳ họp lần thứ nhất Ủy ban Hợp tác song phương chiều 25/7 do Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh và Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia Marty Natalegawa chủ trì, hai bên đã đặt mục tiêu hướng tới quan hệ đối tác chiến lược. Hai nước đã thảo luận sâu về hợp tác giữa hai nước tại các diễn đàn khu vực và quốc tế, đặc biệt hợp tác trong ASEAN cũng như nhấn mạnh vai trò trung tâm của ASEAN đối với các vấn đề chung của khu vực, trong đó có Biển Đông.

Ngày 25/7, Tổng Thư ký ASEAN Surin Pitsuwan đã nhấn mạnh sự cần thiết tăng cường gắn kết và thống nhất giữa các nước thành viên. Tổng Thư ký Pitsuwan khẳng định ASEAN là một khối thống nhất, song cần tăng cường hơn nữa tính gắn kết giữa các thành viên. Ông nhấn mạnh tranh chấp ở Biển Đông là vấn đề hết sức phức tạp, việc giải quyết vấn đề này đòi hỏi thời gian cũng như thiện chí của tất cả các bên liên quan và phải giải quyết bằng các biện pháp hòa bình, trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế, nhất là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 82).