Từ xa xưa, người xưa đã truyền lại nhiều lời dặn dò về những điều cần kiêng kỵ khi đi tảo mộ, con cháu nên biết để tránh. Tảo mộ thường được thực hiện vào dịp Thanh minh và những ngày cuối năm, khi các gia đình chuẩn bị đón Tết Nguyên đán. Đây là nghi lễ mang ý nghĩa thăm viếng, dọn dẹp, tu sửa phần mộ Tổ tiên, người thân, thể hiện lòng hiếu kính, biết ơn với những người đã khuất. Đồng thời, tảo mộ cũng là dịp để các thế hệ con cháu hiểu hơn về nguồn cội, dòng họ của mình. Tuy nhiên, theo lời dạy của ông bà xưa, khi đi tảo mộ cần tránh mắc phải những lỗi sau:
Thắp hương trong nghĩa địa không đúng trình tự
Nhiều người khi đi tảo mộ thường chỉ chú ý đến phần mộ của gia đình mình mà không biết rằng trong các nghĩa địa thường có nơi thờ quan thần – người cai quản khu vực âm phần. Vì vậy, trước khi thắp hương tại mộ Tổ tiên, cần thắp hương xin phép quan thần để thể hiện sự kính trọng.
Bên cạnh đó, trong khu mộ gia tộc thường có các phần mộ theo thứ bậc trên dưới. Không ít người thắp hương theo vị trí thuận đường đi mà vô tình làm sai trình tự. Theo quan niệm dân gian, sau khi thắp hương quan thần, nên thắp hương từ mộ của người bề trên ở vị trí cao trước, rồi lần lượt xuống dưới, tránh thắp lộn xộn.
Đốt giấy tiền vàng mã không cháy hết
Khi tảo mộ, nhiều gia đình mang theo tiền giấy, vàng mã để cúng và hóa vàng, nhưng lại không chú ý đốt cho cháy hết hoàn toàn. Theo quan niệm tâm linh, vàng mã cháy dở bị coi là “tiền rách”, không có giá trị sử dụng, nên người đã khuất sẽ không nhận được. Do đó, khi hóa vàng cần đốt kỹ cho cháy hết, đồng thời thực hiện đúng trình tự: hóa vàng biếu quan thần trước, sau đó mới đến vàng mã dành cho ông bà, Tổ tiên.
Thụ lộc, ăn đồ cúng tại mộ
Việc thụ lộc, ăn uống ngay tại nghĩa địa được xem là hành vi bất kính với người đã khuất, đồng thời gây ồn ào, mất vệ sinh. Hơn nữa, theo quan niệm dân gian, nghĩa địa là nơi âm khí nặng, không thích hợp để bày cỗ ăn uống. Vì vậy, sau khi tảo mộ xong, gia đình nên trở về nhà, làm mâm cỗ dâng hương gia tiên rồi mới thụ lộc tại gia.
Giẫm đạp lên mộ phần
Khi đi tảo mộ, có người vô ý hoặc tiện đường bước lên mộ phần của gia đình khác để tránh bẩn chân. Đây là hành động bị xem là đại kỵ, thể hiện sự thiếu tôn kính với người đã khuất. Ngày xưa, nhiều ngôi mộ đất lâu năm bị sụt lún ngang mặt đất, nên các cụ thường rất cẩn trọng, chú ý những nơi có chân nhang cắm để tránh giẫm phải mộ phần. Dù tin hay không vào việc bị “quở trách”, thì việc không giẫm đạp lên nơi người khác an nghỉ cũng là cách giữ tâm ý trong sáng, thể hiện sự tôn trọng và đạo đức của mỗi người.
Cẩn trọng khi thắp hương mộ phần của gia đình khác
Theo quan niệm dân gian, khi đi tảo mộ, không nên tùy tiện thắp hương tại mộ phần của gia đình khác vì có thể phạm điều kiêng kỵ, bị ông bà trách phạt, thậm chí không cẩn thận còn bị vong linh theo về nhà. Tuy nhiên, quan niệm này cũng có sự khác nhau tùy theo phong tục từng địa phương. Ở một số nơi, nhiều người vẫn thắp hương cho các ngôi mộ xung quanh như một cách thể hiện sự thân thiện, tình làng nghĩa xóm và lòng nhân ái.
Không mang chuối đi tảo mộ
Chuối là loại quả quen thuộc trong thờ cúng tâm linh, tuy nhiên người xưa khuyên chỉ nên thắp hương chuối tại nhà, không mang chuối ra nghĩa địa khi đi tảo mộ. Theo quan niệm dân gian, chuối có tính “thu hút”, nên sau khi thắp hương ở nghĩa địa, nếu thụ lộc và mang chuối về nhà có thể vô tình kéo theo âm khí hoặc vong linh, gây ảnh hưởng không tốt đến người sống.
Vì vậy, khi sắm lễ tảo mộ, gia đình nên lựa chọn các loại trái cây hoặc bánh kẹo khác để dâng cúng. Dân gian vẫn quan niệm “có thờ có thiêng, có kiêng có lành”, cẩn trọng vẫn hơn để tâm được an, gia đạo yên ổn.
Tác giả: Bảo Ninh
-
Người có 1 trong 4 tướng mạo này cả đời sẽ nghèo khó, không có tiền đồ, nhớ làm nhiều việc thiện tích phước
-
4 nốt ruồi ở chỗ kín hút tài lộc: Đừng dại xóa đi
-
Lễ tạ đất cuối năm Ất Tỵ 2025: Cúng ngày nào, giờ nào đẹp nhất để đón may mắn?
-
Thắp hương mà quên làm việc này là kéo họa tới nhà
-
Rút tỉa chân hương nên để lại mấy cây? Chọn đúng con số này để năm mới làm gì cũng thuận lợi