Thông thường, vào dịp cuối năm, các gia đình sẽ tiến hành dọn dẹp bàn thờ và rút tỉa chân hương. Việc này được xem như dọn dẹp lại "chỗ ngồi" cho các vị thần linh, tổ tiên sau một năm dài. Trong đó, việc rút tỉa chân hương (chân nhang) có ý nghĩa quan trọng, cần được thực hiện một cách thận trọng.
Không có quy định cụ thể về việc nên rút tỉa chân hương trước hay sau lễ cúng ông Công ông Táo. Tuy nhiên, nhiều gia đình sẽ thực hiện việc này sau khi tiễn Táo quân về trời.
Ai là người tỉa chân hương?
Chủ nhà hoặc người đảm đương việc lễ cúng trong nhà thường sẽ thực hiện việc dọn bàn thờ và tỉa chân hương vào cuối năm. Ai cũng có thể thực hiện việc này nhưng người làm cần phải tắm rửa sạch sẽ, mặc trang phục gọn gàng, rửa sạch tay, giữa thái độ tôn nghiêm.
Rút tỉa chân hương nên để lại mấy cây?
Theo quan niệm từ xa xưa, trước khi bắt đầu việc dọn bàn thờ, rút tỉa chân hương, gia chủ nên thắp nén hương và khấn để báo cáo, xin phép thần linh, gia tiên về việc dọn dẹp. Khi hương tàn, gia chủ có thể tiến hành việc vệ sinh bàn thờ.
Khi rút chân hương, hãy để lại một số chân hương nhất định. Thông thường, số chân hương để lại sẽ mang số lẻ như 3, 5, 7 hoặc 9. Phần chân hương đã rút ra sẽ được đem hóa thành tro rồi vùi vào gốc cây hoặc bỏ xuống sông suối. Tránh vứt chân hương vào thùng rác hoặc những nơi ô uế.
Trong quá trình lau dọn bàn thờ, gia chủ cần sử dụng nước sạch (có thể là nước ấm, nước ngũ vị, nước rượu gừng pha loãng...) và khăn sạch. Ngoài ra, tuyệt đối không được xê dịch bát hương. Khi lau bát hương, một tay phải giữ chặt bát hương, tay khi cầm khăn lau nhẹ nhàng. Nếu tro bên trong bát hương bị đầy, có thể dùng thìa sạch để xúc bớt ra ngoài.
Văn khấn tỉa chân hương cuối năm
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con xin tấu lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con xin tấu lạy Hoàng thiên, Hậu thổ, chư vị tôn thần.
Con xin tấu lạy Ngũ phương, Ngũ thổ, Long mạch Thổ thần, Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Con xin tấu lạy các cụ tổ tiên nội – ngoại, chư vị tiên linh.
Tín chủ con là... trú tại...
Hôm nay là ngày… tháng… năm…, tín chủ con tự xét thấy bản thân mình chưa được chu toàn nên để ám hương có chút bụi bẩn, có chút chưa được thanh tịnh, xanh yên.
Tín chủ con kính cáo với các chư vị gia tiên chọn được ngày lành tháng tốt hôm nay, xin cho phép tín chủ chúng con được sái tịnh để cho bàn thờ được trang nghiêm nhất, kính mong chư vị chứng giám và gia hộ.
Mong các vị tạm ẩn tạm lánh, độ cho chúng con lau dọn được khang trang mỹ hảo cho hương án được an chính vị, cho phần âm được an yên, cho gia cư được lạc thổ, cho cung tài không động, cung lộc không hao, xin chư vị gia tiên phù hộ.
Tín chủ con người trần mắt thịt, tội lỗi đầy thân, chỉ biết kính cẩn tâm thành, nếu có bất cứ điều gì si mê lầm lỡ kính xin được tha thứ bỏ quá đại xá cho.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
* Thông tin mang tính chất tham khảo, chiêm nghiệm.
