Loại quả đặc sản Vĩnh Long lọt top trái cây ngon nhất thế giới: Vị ngọt thanh, trồng một lần thu hoạch lâu dài

Đặc sản trứ danh từ vùng đất phù sa Vĩnh Long

Nhắc đến các loại bưởi nổi tiếng của Việt Nam, nhiều người sẽ nhớ ngay đến bưởi Năm Roi – giống bưởi gắn liền với vùng đất Vĩnh Long. Nhờ điều kiện tự nhiên thuận lợi, nơi đây từ lâu đã trở thành vùng trồng bưởi quy mô lớn, cung cấp sản lượng ổn định cho thị trường trong nước và xuất khẩu.

Vĩnh Long nằm giữa hai nhánh sông lớn của đồng bằng sông Cửu Long là sông Hậu và sông Trà Ôn, quanh năm được bồi đắp phù sa. Đất đai tơi xốp, giàu dinh dưỡng cùng khí hậu ấm áp gần như quanh năm giúp cây ăn trái sinh trưởng mạnh mẽ. Trong số đó, bưởi Năm Roi được xem là giống cây phù hợp nhất với thổ nhưỡng địa phương.

Không phải ngẫu nhiên mà loại bưởi này từng được trang ẩm thực quốc tế xếp vào danh sách những loại trái cây ngon nhất thế giới. Điều làm nên danh tiếng của bưởi Năm Roi chính là hương vị đặc trưng khó nhầm lẫn. Khi bóc lớp vỏ mỏng bên ngoài, từng múi bưởi hiện ra với màu vàng nhạt, tép ráo và mọng nước. Vị ngọt thanh lan tỏa nhẹ nhàng, xen chút chua dịu giúp người ăn cảm thấy dễ chịu, không gắt và cũng không đắng ở phần màng múi.

Chính nhờ sự cân bằng trong hương vị mà bưởi Năm Roi được nhiều người ưa chuộng, từ ăn tươi đến chế biến thành gỏi, nước ép hoặc các món tráng miệng.

Câu chuyện thú vị đằng sau cái tên “Năm Roi”

Nguồn gốc của giống bưởi này gắn với một câu chuyện được người dân miền Tây truyền lại qua nhiều thế hệ. Theo nhiều tài liệu địa phương, giống bưởi Năm Roi được phát hiện và nhân giống bởi ông Trần Văn Bưởi, một người nông dân sống tại vùng Mái Dầm thuộc Cần Thơ vào đầu thế kỷ XX.

Trong khu vườn của mình, ông phát hiện một cây bưởi cho trái đặc biệt ngon, ít hạt và có vị ngọt thanh hơn hẳn những giống bưởi khác. Nhận thấy giá trị của cây bưởi này, ông bắt đầu nhân giống và trồng thêm trong vườn.

Vì đây là giống cây quý, ông rào vườn cẩn thận và thuê người trông coi. Theo lời kể của người dân, ông thường dặn rằng ai vào vườn hái trộm bưởi sẽ bị phạt “năm roi”. Câu nói này dần trở thành cách gọi vui của người dân trong vùng, và cái tên “bưởi Năm Roi” cũng từ đó được lưu truyền cho đến ngày nay.

Tên gọi mộc mạc nhưng lại khiến giống bưởi này trở nên dễ nhớ và gắn bó với đời sống người dân miền Tây.

Trồng một lần, thu hoạch nhiều năm

Một trong những ưu điểm khiến bưởi Năm Roi được nhiều nông dân lựa chọn là khả năng cho trái lâu dài. Sau khi trồng khoảng ba đến bốn năm, cây bắt đầu bước vào giai đoạn cho trái ổn định. Từ đó, nếu được chăm sóc đúng kỹ thuật, cây có thể tiếp tục cho thu hoạch suốt nhiều năm liền.

Cây bưởi thường được nhân giống bằng phương pháp chiết hoặc ghép cành để giữ nguyên đặc tính của giống. Khi trồng, nông dân chọn đất phù sa hoặc đất thịt nhẹ có khả năng thoát nước tốt. Hố trồng được bón lót phân hữu cơ để giúp cây phát triển khỏe mạnh ngay từ giai đoạn đầu.

Trong quá trình sinh trưởng, cây cần được tỉa cành định kỳ để tạo tán, giúp ánh sáng phân bố đều. Việc bón phân và tưới nước cũng được thực hiện theo từng giai đoạn phát triển của cây nhằm đảm bảo năng suất và chất lượng trái.

Mỗi năm, bưởi Năm Roi thường có hai vụ thu hoạch chính, rơi vào khoảng tháng tám và tháng chạp âm lịch. Khi trái đạt độ già thích hợp, người trồng dùng kéo cắt cuống thay vì hái trực tiếp để tránh làm dập vỏ, từ đó giữ được chất lượng khi vận chuyển.

Trọng lượng trung bình của mỗi quả bưởi thường dao động từ một đến hai kilogram. Trong điều kiện chăm sóc tốt, nhiều trái có thể đạt trọng lượng lớn hơn. Bưởi sau khi thu hoạch sẽ được phân loại theo kích thước và chất lượng trước khi đưa ra thị trường.

Hiện nay, bưởi Năm Roi được tiêu thụ rộng rãi tại nhiều tỉnh thành. Ngoài thị trường trong nước, loại trái cây này còn được xuất khẩu sang một số quốc gia. Giá bán thường dao động từ vài chục nghìn đồng mỗi kilogram, tùy thời điểm và chất lượng trái.

Đặc sản góp phần nâng tầm nông sản Việt

Không chỉ đơn thuần là một loại trái cây quen thuộc, bưởi Năm Roi còn mang lại giá trị kinh tế đáng kể cho người nông dân vùng đồng bằng sông Cửu Long. Nhiều hộ gia đình đã gắn bó với vườn bưởi hàng chục năm, xem đây là nguồn thu nhập chính.

Nhờ hương vị đặc trưng cùng câu chuyện nguồn gốc thú vị, loại bưởi này dần trở thành biểu tượng ẩm thực của vùng đất Vĩnh Long. Du khách khi đến miền Tây thường tìm mua bưởi Năm Roi như một món quà đặc sản mang đậm hương vị sông nước.

Từ một giống cây được phát hiện trong khu vườn của người nông dân, bưởi Năm Roi ngày nay đã trở thành niềm tự hào của vùng đất phù sa. Hương vị thanh ngọt cùng khả năng cho trái bền bỉ nhiều năm đã giúp loại trái cây này giữ vững vị trí trong danh sách những đặc sản nổi tiếng của Việt Nam.