Không cần dụng cụ phức tạp hay bài kiểm tra tốn thời gian, việc đứng bằng một chân đang được nhiều chuyên gia xem là cách đơn giản để đánh giá khả năng giữ thăng bằng của cơ thể. Động tác tưởng dễ này lại liên quan tới cơ bắp, thần kinh, khớp và cả tốc độ phản xạ.
Bạn có thể thử ngay tại nhà: đứng thẳng, nhấc một chân lên khỏi mặt đất, giữ cơ thể ổn định và tính thời gian. Kết quả đôi khi phản ánh khá nhiều điều về tình trạng thể chất hiện tại.
Giữ được dưới 5 giây: Cơ thể có thể đang thiếu ổn định
Nếu vừa nhấc chân lên đã loạng choạng hoặc phải chống tay ngay, điều đó cho thấy khả năng giữ thăng bằng của cơ thể chưa tốt. Nguyên nhân có thể đến từ cơ chân yếu, ít vận động hoặc khả năng phối hợp thần kinh – cơ chưa ổn định.
Những người ngồi nhiều, ít tập luyện hoặc thường xuyên thức khuya dễ rơi vào nhóm này. Cơ vùng đùi, bắp chân và vùng lõi cơ thể hoạt động kém khiến việc giữ trọng tâm trở nên khó khăn hơn.
Đây cũng là dấu hiệu nên chú ý tăng vận động nhẹ mỗi ngày như đi bộ, tập thăng bằng hoặc các bài kéo giãn cơ để cải thiện khả năng kiểm soát cơ thể.
Giữ được từ 5–15 giây: Mức ổn định trung bình
Nếu bạn đứng được khoảng 5–15 giây, cơ thể đang ở mức giữ thăng bằng tương đối ổn. Đây là mức khá phổ biến ở nhiều người trưởng thành ít tập luyện chuyên sâu.
Khả năng phối hợp giữa mắt, tai trong và cơ bắp vẫn hoạt động tương đối tốt nhưng chưa thật sự linh hoạt. Khi mệt mỏi, thiếu ngủ hoặc căng thẳng kéo dài, thời gian giữ thăng bằng có thể giảm rõ rệt.
Để cải thiện thêm, có thể kết hợp các hoạt động như yoga, đi bộ nhanh, đạp xe hoặc tập squat nhẹ giúp cơ chân khỏe hơn và phản xạ cơ thể linh hoạt hơn.
Giữ được từ 15–30 giây: Khả năng kiểm soát cơ thể khá tốt
Đây thường là dấu hiệu cho thấy hệ cơ – xương – thần kinh phối hợp khá nhịp nhàng. Người duy trì vận động đều đặn hoặc có thói quen tập thể dục thường xuyên dễ đạt mốc này hơn.
Khả năng giữ trọng tâm ổn định phản ánh phần nào sức mạnh cơ lõi, độ linh hoạt của khớp và khả năng phản xạ của cơ thể. Điều này cũng giúp giảm nguy cơ té ngã hoặc chấn thương khi vận động.
Tuy nhiên, nếu muốn thử chính xác hơn, nhiều người thường kiểm tra thêm bằng cách nhắm mắt khi đứng một chân. Khi mất đi hỗ trợ từ thị giác, cơ thể sẽ phải dựa nhiều hơn vào hệ thần kinh và cảm giác thăng bằng.
Giữ được trên 30 giây: Thể lực và độ ổn định đáng chú ý
Nếu bạn có thể đứng vững trên một chân quá 30 giây mà không chao đảo nhiều, đây là tín hiệu khá tích cực về khả năng giữ thăng bằng và kiểm soát cơ thể.
Nhóm này thường có cơ chân khỏe, phản xạ tốt và duy trì vận động thường xuyên. Khả năng phối hợp giữa não bộ, tai trong và cơ bắp hoạt động hiệu quả hơn mức trung bình.
Dù vậy, bài kiểm tra này chỉ mang tính tham khảo vui vẻ, không thay thế đánh giá y khoa chuyên sâu. Nếu thường xuyên chóng mặt, mất thăng bằng hoặc dễ té ngã, bạn vẫn nên theo dõi sức khỏe và kiểm tra khi cần thiết.
Cách thử để có kết quả chính xác hơn
Khi kiểm tra, nên đứng chân trần trên mặt phẳng ổn định, mắt nhìn thẳng phía trước và tránh vịn tay vào vật xung quanh. Mỗi chân nên thử riêng vì khả năng giữ thăng bằng có thể khác nhau.
Không nên cố gắng quá sức hoặc thử ở nơi dễ té ngã. Người lớn tuổi hoặc có vấn đề về khớp nên đứng gần tường hoặc có người hỗ trợ để đảm bảo an toàn.
Một động tác nhỏ nhưng lại cho thấy cơ thể đang linh hoạt hay dần mất ổn định theo thời gian. Nhiều người chỉ đến khi thử mới nhận ra khả năng giữ thăng bằng của mình không tốt như nghĩ trước đó.
Tác giả: Dạ Ngân