Từ nay, đáp ứng đủ điều kiện này sẽ được cấp sổ đỏ và miễn tiền sử dụng đất theo luật mới

( PHUNUTODAY ) - Luật Đất đai 2024 chính thức có hiệu lực đã mang đến nhiều thay đổi quan trọng trong việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu cho hộ gia đình, cá nhân.

Khi nào được cấp sổ đỏ lần đầu?

Theo quy định mới, yếu tố then chốt không còn nằm ở việc sử dụng đất bao lâu, mà là người dân có giấy tờ hợp lệ chứng minh rõ nguồn gốc và thời điểm sử dụng đất theo Điều 137 Luật Đất đai 2024.

Điều 137 quy định việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu cho hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất nếu có giấy tờ chứng minh quyền sử dụng hợp pháp.

Các loại giấy tờ hợp lệ có thể bao gồm: giấy tờ do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp qua các thời kỳ; giấy tờ mua bán, chuyển nhượng, thừa kế, tặng cho; hoặc các tài liệu hợp pháp khác thể hiện quyền sử dụng đất. Việc xem xét cấp sổ sẽ căn cứ vào loại giấy tờ, thời điểm xác lập, quá trình sử dụng đất ổn định và tình trạng không có tranh chấp.

Điều 137 quy định việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất lần đầu cho hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất nếu có giấy tờ chứng minh quyền sử dụng hợp pháp.

Trình tự, thủ tục được thực hiện theo Phụ lục I ban hành kèm Nghị định 151/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 của Chính phủ về phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực đất đai. Sau khi tiếp nhận hồ sơ hợp lệ, cơ quan có thẩm quyền sẽ thẩm tra, đối chiếu với hồ sơ lưu trữ tại địa phương trước khi quyết định cấp Giấy chứng nhận.

Đáng chú ý, pháp luật không yêu cầu bắt buộc phải có sổ đỏ cũ mới được cấp lần đầu. Cơ quan chức năng có thể xem xét dựa trên giấy tờ lịch sử và quá trình sử dụng đất thực tế, nếu người dân đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định.

Điều kiện để được miễn tiền sử dụng đất

Việc được miễn tiền sử dụng đất không mặc nhiên áp dụng khi được cấp sổ đỏ, mà phải căn cứ theo quy định tại Điều 9 Nghị định 103/2024/NĐ-CP ngày 30/7/2024 của Chính phủ về tiền sử dụng đất và tiền thuê đất.

Theo khoản 4 Điều 9 Nghị định này, đối với hộ gia đình, cá nhân được cấp Giấy chứng nhận theo khoản 7 Điều 137 Luật Đất đai, nghĩa vụ tài chính sẽ được xác định cụ thể theo từng trường hợp.

Nếu thuộc diện được cấp Giấy chứng nhận mà không phải nộp tiền sử dụng đất theo các khoản 1, 2, 3 Điều 137, người dân khi được cấp sổ chỉ cần thực hiện các nghĩa vụ về thuế, phí và lệ phí (nếu có).

Nếu thuộc diện được cấp Giấy chứng nhận mà không phải nộp tiền sử dụng đất theo các khoản 1, 2, 3 Điều 137, người dân khi được cấp sổ chỉ cần thực hiện các nghĩa vụ về thuế, phí và lệ phí (nếu có).

Ngược lại, nếu rơi vào trường hợp quy định tại khoản 4 hoặc 5 Điều 137 và bên chuyển nhượng trước đó chưa hoàn tất nghĩa vụ tài chính, thì người đề nghị cấp sổ phải nộp tiền sử dụng đất theo nguyên tắc tại khoản 1 và khoản 2 Điều 9 Nghị định 103/2024/NĐ-CP.

Đáng chú ý, khi xác định tiền sử dụng đất, nếu giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất được lập trước ngày 1/1/2005, giá đất làm căn cứ tính sẽ áp dụng theo bảng giá đất năm 2005, trừ trường hợp số tiền phải nộp cao hơn mức tính theo chính sách tại thời điểm nộp đủ hồ sơ hợp lệ.

Tóm lại, để được miễn tiền sử dụng đất, người dân cần chứng minh rõ nguồn gốc đất thuộc diện không phải nộp tiền theo chính sách từng thời kỳ và đảm bảo không còn tồn đọng nghĩa vụ tài chính chưa thực hiện.

Tác giả: Bảo Ninh