Bốn biến chủng nguy hiểm của nCoV đã xuất hiện tại Việt Nam

( PHUNUTODAY ) - Từ chủng gốc tại Vũ Hán, đến nay Việt Nam chính thức ghi nhận đã xuât hiện thêm 4 biến chủng mới cua NcoV đến từ Anh, Nam Phi, Rwanda châu Phi và một đột biến thể G

NcoV xuất hiện lần đầu vào ngày 31/12/2019, tại thành phố Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc, miền trung Trung Quốc. Các bệnh nhân đầu tiên đều là người mua bán ở chợ hải sản Huanan. Bệnh gây ra bởi chủng virus hoàn toàn mới thuộc họ corona, được gọi tên là nCoV, trước khi được Tổ chức Y tế thế giới đặt tên là SARS-COV2.

Sau đó, nCoV nhanh chóng lây lan ra nhiều nước trên thế giới. Virus có mã di truyền RNA, dễ dàng đột biến và tạo ra những biến chủng mới từ chủng ban đầu. Gần nhất là những biến chủng mới từ Anh và từ Nam Phi được cho là có khả năng lây truyền cao hơn 70% so các chủng đã biết, hiện hoành hành khắp thế giới. Chủng từ Rwanda ít gặp hơn, hiện chưa có nhiều thông tin về nó.

Biến chủng từ Anh

Ảnh: internet

Ảnh: internet

Trong thông cáo vừa phát đi ít phút, Bộ Y tế cho biết ngày 22-12-2020, sân bay Cần Thơ tiếp nhận chuyến bay VN50 từ Anh tới Việt Nam có 305 hành khách, chuyển cách ly tập trung tại tỉnh Trà Vinh 147 người, Vĩnh Long 137 người, TP Cần Thơ 17 người và TP.HCM 4 người.

Các địa phương đã lấy mẫu, xét nghiệm lần 1 và phát hiện 6 trường hợp mắc bệnh gồm bệnh nhân 1429 - bệnh nhân 1432 (tại Vĩnh Long), bệnh nhân 1434 - bệnh nhân 1435 (tại Trà Vinh).

Ngay sau đó, Viện Pasteur TP.HCM đã đánh giá, phân loại và giải trình tự gen. Kết quả ghi nhận 1 trường hợp nhiễm chủng virus SARS-CoV-2 - biến thể VOC 202012/01 - bệnh nhân 1435.

Đây là chủng mới được ghi nhận ở Anh gần đây, chủng gây bệnh cho bệnh nhân 1435, cũng có đột biến D614G vốn là chủng được cho làm lây lan nhanh cách đây 4-5 tháng.

Theo Bộ Y tế, bệnh nhân 1435 là nữ, sinh năm 1976, quê quán tỉnh Trà Vinh, về Việt Nam ngày 22-12-2020 và được cách ly tập trung ngay tại Trà Vinh.

Bệnh nhân có tiền căn tăng huyết áp 10 năm nay và đang được điều trị ổn. Trước khi về Việt Nam, bệnh nhân 1435 có sức khỏe ổn định. Sau khi nhập cảnh và cách ly một ngày, bệnh nhân 1435 có triệu chứng đau họng, sốt nhẹ và được lấy mẫu chuyển về Viện Pasteur TP.HCM làm xét nghiệm khẳng định dương tính ngày 24-12-2020.

Đồng thời bệnh nhân được chuyển cách ly, điều trị tại Bệnh viện Lao và bệnh phổi tỉnh Trà Vinh với chẩn đoán viêm amydal cấp và các triệu chứng lâm sàng giảm dần từ ngày 24-12 đến 30-12-2020.

Ngày 31-12-2020, bệnh nhân ho nhẹ, không đau họng, không sốt, chưa ghi nhận khó thở, hình ảnh X-quang có tổn thương mờ không đồng nhất hai đáy phổi. Hiện bệnh nhân được chẩn đoán theo dõi viêm phổi và tiếp tục được điều trị theo dõi sát tại Bệnh viện Lao và bệnh phổi tỉnh Trà Vinh.

Đối với người chồng, sống cùng nhà với bệnh nhân 1435, hiện đang ở Anh, đã tự đi xét nghiệm và cũng cho kết quả dương tính với SARS-CoV-2.

Viện Pasteur TP.HCM - đơn vị xét nghiệm phát hiện bệnh nhân nhiễm chủng virus biến thể - đã có báo cáo gửi Cục Y tế dự phòng. 

Biến chủng Nam Phi

Ảnh: internet

Ảnh: internet

Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương sáng 31/1 công bố kết quả giải trình tự gene "bệnh nhân 1442", 25 tuổi, quốc tịch Nam Phi, nhiễm biến thể nCoV mới từ Nam Phi. Đây là trường hợp đầu tiên nhiễm chủng Nam Phi tại nước ta. Bệnh nhân này được cách ly ngay khi nhập cảnh.

Biến thể Nam Phi (501.V2 hay B.1.351) lần đầu tiên được phát hiện ở khu vực Vịnh Nelson Mandela hồi tháng 10. Một số nghiên cứu chỉ ra rằng nó đã xuất hiện và lưu hành kể từ tháng 8, sau đó lan rộng khắp khu vực, bao gồm Cape Town - một địa điểm du lịch nổi tiếng. Biến thể đã nhanh chóng lây lan khắp châu Phi, được tìm thấy ở ít nhất 24 quốc gia bên ngoài lục địa.

Các nhà khoa học thế giới đánh giá biến thể nCoV tại Nam Phi đáng lo ngại hơn biến thể nCoV từ Anh do lây lan nhanh và có thể lẩn tránh vaccine.

Biến chủng Rwanda, châu Phi

Ngày 12/1, Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP HCM (HCDC) công bố kết quả giải trình tự gene mẫu dịch mũi họng "bệnh nhân 1979" và hai bệnh nhân thuộc tổ bốc xếp ở sân bay Tân Sơn Nhất cho thấy thuộc chủng A.23.1 ở Rwanda, châu Phi.

Ảnh: internet

Ảnh: internet

Nghiên cứu được thực hiện bởi Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM phối hợp đơn vị Nghiên cứu lâm sàng Đại học Oxford (OUCRU).

Qua phân tích, ba bộ gene của bệnh nhân trên có sự tương đồng trên 99,95%. Như vậy, chùm lây nhiễm gồm "bệnh nhân 1979" và các bệnh nhân tổ bốc xếp nhiều khả năng là xuất phát từ một nguồn lây.

Biến chủng này lần đầu tiên Việt Nam và Đông Nam Á. HCDC khẳng định chủng này không phải biến chủng Anh đang gây dịch tại Hải Dương, Quảng Ninh; cũng không phải chủng Nam Phi.

Chủng nCoV thuộc nhóm A.23.1 được phát hiện lần đầu tiên ở Rwanda, châu Phi vào khoảng cuối tuần thứ 3 của tháng 10/2020. Ngoài Rwanda, A.23.1 chỉ mới được phát hiện ở một số ít nước khác trên thế giới, bao gồm Mỹ, các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống Nhất, Australia, Anh, Đan Mạch. Tuy nhiên, chưa cho thấy những dấu hiệu diễn biến bất thường ở các quốc gia này.

Ngoài ra, đợt dịch ở Đà Nẵng, khởi phát hồi cuối tháng 7, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cho biết, biến chủng nCoV phát hiện ở Đà Nẵng tương tự với các chủng đang lưu hành ở nhiều quốc gia.

Thời điểm đó, đột biến nCoV lây lan rộng nhất trên thế giới có tên gọi D614G. Biến chủng này được cho là không mới, thường được gọi là thể G, xuất hiện lẻ tẻ trong các mẫu bệnh phẩm của người nhiễm nCoV từ khi dịch mới khởi phát ở Vũ Hán cho đến tận tháng 2/2020. Tuy nhiên, khi xâm nhập vào Mỹ và các nước châu Âu, thể G tăng lên nhanh chóng.

Các phân tích giai đoạn cuối tháng 7/2020, chủng D614G tồn tại ở hơn 70% ca nhiễm được xác nhận trên toàn thế giới, gần 100% tại châu Âu. Đột biến này của nCoV lây lan mạnh, độc tính không đổi.

Tính đến ngày 12/2, Việt Nam ghi nhận 2.140 ca nhiễm nCoV. Trong đó, 1.528 người đã khỏi bệnh, 35 trường hợp tử vong. 573 người đang điều trị, gồm các bệnh nhân liên quan tới đợt dịch xuất phát từ Hải Dương, Quảng Ninh, sân bay Tân Sơn Nhất và các ca nhập cảnh.