“Gia đình thấp kém” ở đây không nói đến sự thiếu thốn vật chất, mà ám chỉ một môi trường sống ngột ngạt, nơi cách ứng xử và giao tiếp giữa các thành viên luôn chứa đựng sự tiêu cực. Khi tiếp xúc lâu dài với những gia đình như vậy, bạn không chỉ cảm thấy mệt mỏi mà còn dễ bị cuốn vào những rắc rối không đáng có. Dưới đây là hai biểu hiện điển hình:
1. Không có ranh giới, thiếu tôn trọng người khác
Đây là dấu hiệu dễ nhận thấy nhất. Trong những gia đình này, khái niệm “ranh giới cá nhân” gần như không tồn tại. Họ quen áp đặt suy nghĩ của mình lên người khác, can thiệp vào chuyện riêng tư mà không cần sự đồng ý. Khi bạn đến chơi, họ có thể thẳng thừng hỏi về thu nhập, chuyện tình cảm, kế hoạch sinh con hay những mâu thuẫn gia đình – bất kể bạn có muốn chia sẻ hay không.
Không chỉ dừng lại ở lời nói, cách hành xử cũng dễ khiến người khác khó chịu: chê bai quà cáp, so đo giá trị, tùy tiện đụng chạm vào đồ cá nhân, hoặc mang chuyện riêng của bạn ra bàn tán. Trong các mối quan hệ, họ thường xuyên nhờ vả từ tiền bạc đến công việc, coi sự giúp đỡ là nghĩa vụ hiển nhiên. Khi bị từ chối, họ sẵn sàng trách móc hoặc quy chụp bạn là vô tình. Lâu dần, việc tiếp xúc với kiểu gia đình này sẽ khiến bạn cảm thấy bị xâm phạm và tiêu hao năng lượng.
2. Luôn than vãn và trách móc
Bầu không khí trong những gia đình này thường nặng nề, thiếu tiếng cười. Các cuộc trò chuyện xoay quanh sự bất mãn: vợ chồng trách nhau vì tiền bạc, cha mẹ phàn nàn về con cái, con cái oán trách cha mẹ. Thay vì tìm giải pháp, họ chọn cách đổ lỗi và so sánh.
Điều đáng nói là sự tiêu cực ấy không chỉ tồn tại trong phạm vi gia đình mà còn lan sang những người xung quanh. Khi có khách, họ dễ dò hỏi rồi buông lời chua chát, hoặc áp đặt quan điểm bi quan lên lựa chọn sống của người khác. Nếu gắn bó lâu dài, bạn có thể bị ảnh hưởng tâm lý, dần mất đi sự lạc quan và thậm chí nghi ngờ chính mình.
Vì vậy, nếu nhận thấy một gia đình vừa thiếu tôn trọng ranh giới vừa thường xuyên lan tỏa năng lượng tiêu cực, tốt nhất nên giữ khoảng cách phù hợp. Bảo vệ cảm xúc và sự bình an của bản thân luôn quan trọng hơn việc duy trì những mối quan hệ khiến bạn mệt mỏi.
