Vo gạo kỹ có thể làm mất một phần dinh dưỡng
Hạt gạo sau xay xát vẫn có một lượng nhỏ vitamin và khoáng chất tập trung nhiều hơn ở lớp ngoài, đặc biệt là các vitamin nhóm B. Khi vo, những chất tan trong nước hoặc nằm ở lớp ngoài hạt gạo có thể bị thất thoát một phần.
Mức độ mất bao nhiêu còn phụ thuộc vào loại gạo, mức độ xay xát, số lần vo, cách vo và lượng nước sử dụng. Vì thế không nên hiểu rằng cứ vo gạo là mất hết dinh dưỡng.
Đáng chú ý, gạo trắng đã được xay xát khá nhiều nên phần lớn lớp cám và mầm giàu dưỡng chất đã bị loại bỏ từ trước. Với loại gạo này, việc vo thêm vài lần không phải là nguyên nhân chính khiến giá trị dinh dưỡng giảm mạnh.
Không cần vo đến khi nước trong
Nhiều người có thói quen vo gạo 4–5 lần, thậm chí chà mạnh bằng tay cho đến khi nước gần như trong hoàn toàn. Đây là cách làm không thực sự cần thiết.
Nước vo gạo có màu đục chủ yếu do tinh bột và các hạt rất nhỏ từ bề mặt gạo hòa vào nước. Nước không trong hoàn toàn không có nghĩa là gạo bẩn hay không an toàn.
Nếu gạo được bảo quản đúng cách và không có dấu hiệu bất thường, chỉ cần vo nhẹ khoảng 1–2 lần là thường đủ để loại bỏ bụi và tạp chất bám trên bề mặt.
Cách vo gạo vừa sạch vừa hạn chế hao hụt
Đầu tiên, nên kiểm tra gạo trước khi vo, loại bỏ sạn hoặc những hạt có màu sắc, mùi bất thường.
Sau đó cho lượng gạo cần nấu vào nồi hoặc bát, thêm nước, đảo nhẹ bằng tay rồi chắt bỏ nước. Có thể lặp lại thêm một lần nếu cần. Không nên bóp, chà xát hạt gạo quá mạnh trong thời gian dài.
Một điểm nhiều người bỏ qua là không nên ngâm gạo quá lâu rồi đổ bỏ toàn bộ nước ngâm nếu mục tiêu là hạn chế thất thoát các chất tan trong nước. Với gạo thông thường, vo nhẹ rồi nấu ngay là cách đơn giản.
Gạo lứt và gạo xay xát ít càng không nên vo quá mạnh
Nếu sử dụng gạo lứt, gạo nguyên cám hoặc các loại gạo được xay xát ít, lớp ngoài hạt gạo còn chứa nhiều thành phần dinh dưỡng hơn so với gạo trắng thông thường.
Với những loại này, việc chà xát mạnh hoặc vo đi vo lại nhiều lần càng không cần thiết. Chỉ nên rửa nhẹ để làm sạch bụi bẩn trên bề mặt.
Tuy nhiên, cũng không nên cực đoan theo hướng hoàn toàn không vo gạo. Vệ sinh thực phẩm vẫn là ưu tiên. Nếu gạo có bụi, tạp chất hoặc được bảo quản trong điều kiện không đảm bảo, cần làm sạch phù hợp trước khi nấu.
Có một điều còn quan trọng hơn số lần vo gạo
Nếu muốn giữ giá trị dinh dưỡng của bữa cơm, không nên chỉ tập trung vào chuyện vo gạo một hay hai lần.
Chế độ ăn đa dạng mới là yếu tố quan trọng. Gạo trắng chủ yếu cung cấp carbohydrate, trong khi vitamin, khoáng chất, chất xơ và protein cần được bổ sung thêm từ rau xanh, đậu, thịt, cá, trứng và các thực phẩm khác.
Vì vậy, đừng quá lo nếu nước vo gạo vẫn còn hơi đục. Mục tiêu không phải là làm nước trong veo mà là làm sạch gạo vừa đủ, tránh chà xát quá mạnh và quá nhiều lần.
