Nhà có trẻ nhỏ thường được khuyên ưu tiên không gian xanh. Nhưng chọn cây cũng phải tính đến độ an toàn. Một số loại cây quen thuộc có gai nhọn, nhựa gây kích ứng hoặc bộ phận chứa độc tố, dễ trở thành mối nguy khi trẻ tò mò khám phá.
1. Xương rồng – đẹp nhưng gai là rủi ro dễ bị bỏ qua
Xương rồng gần như là lựa chọn đầu tiên cần cân nhắc nếu trong nhà có trẻ nhỏ. Nhiều giống sở hữu hàng loạt gai nhỏ, sắc và khó nhìn thấy bằng mắt thường. Chỉ một cú chạm hoặc ngã vào chậu cây cũng có thể khiến da bị đâm đau, thậm chí để lại gai nhỏ trong da.
Đáng chú ý, không phải loại xương rồng nào cũng có gai dài dễ nhận biết. Một số giống có gai rất mảnh, mọc dày hoặc dễ gãy khi chạm vào. Trẻ càng nhỏ càng khó hiểu rằng một chậu cây đặt trên bàn cũng có thể gây thương tích.
Nếu vẫn muốn trồng, nên đặt xương rồng ở vị trí cao, chắc chắn và ngoài tầm với. Tuyệt đối không đặt chậu trên mép bàn, bệ cửa sổ thấp hoặc khu vực trẻ thường chạy chơi.
2. Cây vạn niên thanh – lá đẹp nhưng không nên để trẻ tự ý chạm hoặc nhai
Vạn niên thanh, thường thuộc nhóm Dieffenbachia, là cây cảnh phổ biến trong nhà nhờ lá xanh đẹp và dễ chăm. Tuy nhiên, các bộ phận của cây có chứa tinh thể calcium oxalate không hòa tan. Khi bị nhai hoặc cắn, chúng có thể gây đau rát, kích ứng và sưng ở miệng, lưỡi, môi hoặc họng.
Điểm đáng ngại nằm ở chính sự hấp dẫn của cây. Lá to, mềm, màu sắc bắt mắt có thể khiến trẻ muốn sờ, vò hoặc cho vào miệng. Với trẻ đang trong giai đoạn khám phá bằng cách nếm thử mọi thứ, đây không phải vị trí cây cảnh nên đặt trong tầm tay.
Gia đình có trẻ nhỏ nên cân nhắc vị trí trồng thật kỹ hoặc lựa chọn cây thay thế an toàn hơn. Khi chăm sóc, người lớn cũng nên rửa tay sau khi tiếp xúc với nhựa hoặc dịch cây.
3. Trúc đào – cây hoa đẹp nhưng độc tính là vấn đề nghiêm trọng
Trúc đào có hoa đẹp, chịu được điều kiện khắc nghiệt và thường được trồng làm cảnh. Tuy nhiên, đây là một trong những loại cây cần đặc biệt thận trọng trong gia đình có trẻ nhỏ. Các bộ phận của cây chứa các glycoside tim như oleandrin, có thể gây độc nếu bị ăn phải.
Không chỉ lá, hoa hay hạt, nhựa cây cũng cần được xử lý cẩn thận. Trẻ nhỏ có thể không phân biệt được cây cảnh với thứ có thể đưa vào miệng, vì vậy việc chỉ dặn trẻ “không được ăn” không phải lúc nào cũng đủ.
Nếu nhà có trẻ nhỏ, tốt nhất không trồng trúc đào ở khu vực trẻ có thể tiếp cận. Khi nghi ngờ trẻ đã ăn phải bất kỳ phần nào của cây, cần liên hệ cơ sở y tế hoặc trung tâm chống độc để được hướng dẫn thay vì tự xử lý tại nhà.
4. Cây môn cảnh, philodendron – nhóm cây lá đẹp nhưng có thể gây kích ứng
Nhiều loại cây thuộc nhóm Araceae như philodendron, môn cảnh và một số cây lá cảnh nhiệt đới chứa tinh thể calcium oxalate dạng kim. Khi trẻ nhai hoặc cắn, các tinh thể này có thể gây cảm giác bỏng rát, đau và sưng ở miệng.
Những cây này càng dễ trở thành lựa chọn trang trí trong nhà vì tán lá xanh, hình dáng đẹp và không cần chăm sóc quá cầu kỳ. Chính vẻ ngoài “hiền lành” khiến nguy cơ bị xem nhẹ.
Không nên để chậu cây trên sàn, bàn thấp hoặc nơi trẻ có thể kéo lá xuống. Với trẻ còn nhỏ, biện pháp hiệu quả nhất vẫn là ngăn tiếp cận thay vì chỉ dựa vào việc dạy trẻ không chạm vào cây.
5. Đại kích, xương rồng bát tiên – vừa có gai vừa có nhựa gây kích ứng
Một số cây thuộc chi Euphorbia, trong đó có xương rồng bát tiên, có gai hoặc phần thân dễ gây tổn thương khi chạm vào. Đáng lưu ý hơn, nhựa màu trắng tiết ra khi cây bị cắt, gãy có thể gây kích ứng da và đặc biệt nguy hiểm nếu tiếp xúc với mắt.
Trẻ nhỏ rất dễ bẻ cành, hái hoa hoặc chạm vào những phần cây đang tò mò. Khi đó, nguy cơ không chỉ đến từ gai mà còn từ nhựa cây. Nếu nhựa lọt vào mắt, cần rửa mắt ngay bằng nhiều nước sạch và tìm hỗ trợ y tế nếu triệu chứng nghiêm trọng hoặc không cải thiện.
Vì vậy, những loại Euphorbia có gai không nên đặt ở khu vui chơi, ban công thấp hoặc hành lang trẻ thường đi qua. Khi cắt tỉa, người lớn nên dùng găng tay và tránh để trẻ ở gần.
6. Lantana – hoa nhiều màu nhưng không nên để trẻ ăn quả
Ngũ sắc, hay Lantana, thường được trồng vì hoa có nhiều màu nổi bật. Tuy nhiên, quả của một số loài Lantana, đặc biệt khi còn xanh, có thể chứa các hợp chất gây độc nếu ăn phải với lượng đáng kể.
Với trẻ nhỏ, những quả mọng nhỏ lại dễ thu hút sự chú ý. Nguy cơ tăng lên nếu cây được trồng ở nơi trẻ có thể tự hái. Không nên coi màu sắc đẹp mắt của cây là dấu hiệu cho thấy mọi bộ phận đều an toàn.
Nếu trồng ngũ sắc trong nhà hoặc sân vườn, nên chọn vị trí khó tiếp cận và thường xuyên kiểm tra quả rụng. Quan trọng nhất là không để trẻ tự hái và ăn bất kỳ loại quả nào từ cây cảnh khi chưa xác định chắc chắn đó là loại có thể ăn được.
