Chính vì vậy, nhiều người thích tự trồng vài khóm gừng tại nhà để vừa tiện sử dụng vừa đảm bảo sạch, an toàn.
Tuy nhiên, không ít người gặp tình trạng củ gừng trồng mãi không nảy mầm, mầm yếu hoặc bị thối ngay từ đầu. Thực tế, có một mẹo nhỏ được nhiều người làm vườn áp dụng giúp gừng bật mầm nhanh, mầm mọc tua tủa và tỷ lệ sống rất cao. Đó là không nên vùi củ gừng xuống đất ngay khi mới trồng mà cần thực hiện bước kích mầm trước.
Vì sao củ gừng trồng trực tiếp xuống đất thường chậm nảy mầm?
Nhiều người có thói quen mua củ gừng ngoài chợ về rồi cắt khúc, chôn ngay xuống đất với hy vọng cây sẽ nhanh mọc. Tuy nhiên, cách làm này chưa hẳn đã mang lại hiệu quả tốt.
Gừng là loại cây sinh sản bằng thân rễ. Trên bề mặt củ có các mắt ngủ, khi gặp điều kiện thích hợp mới phát triển thành mầm mới. Nếu đất quá ẩm, quá lạnh hoặc củ chưa đủ sức sống, các mắt ngủ sẽ rất khó thức dậy.
Ngoài ra, khi vùi sâu xuống đất, củ gừng dễ bị bí hơi, thiếu oxy và tăng nguy cơ nhiễm nấm bệnh. Đặc biệt trong mùa mưa hoặc những nơi có độ ẩm cao, củ gừng rất dễ bị úng và thối trước khi kịp nảy mầm.
Chính vì vậy, những người có kinh nghiệm thường áp dụng phương pháp ươm mầm trước rồi mới đem trồng để cây phát triển khỏe mạnh hơn.
Bí quyết giúp gừng nảy mầm tua tủa: Ủ mầm trước khi trồng
Bước quan trọng nhất quyết định tỷ lệ thành công khi trồng gừng chính là khâu chọn giống và kích thích mầm.
Nên chọn những củ gừng già, chắc tay, không bị dập nát hay có dấu hiệu nấm mốc. Trên bề mặt củ nên có nhiều mắt mầm nổi rõ.
Sau khi mua về, không nên vội đem chôn xuống đất. Hãy để củ gừng ở nơi khô ráo, thoáng mát khoảng vài ngày. Nếu củ quá lớn, có thể cắt thành từng đoạn nhỏ, mỗi đoạn giữ lại ít nhất từ 2 đến 3 mắt mầm.
Tiếp theo, để vết cắt khô tự nhiên trong khoảng 1 đến 2 ngày nhằm tránh vi khuẩn xâm nhập gây thối củ.
Sau đó, đặt các khúc gừng lên một lớp khăn giấy ẩm, mùn cưa hoặc xơ dừa đã làm ẩm nhẹ. Lưu ý chỉ cần độ ẩm vừa phải, không được để quá ướt.
Đặt khay ươm ở nơi có nhiệt độ từ 25 đến 30 độ C, tránh ánh nắng trực tiếp. Sau khoảng 7 đến 15 ngày, các mắt ngủ sẽ bắt đầu thức dậy và xuất hiện những chồi non màu xanh hoặc vàng nhạt.
Khi mầm dài khoảng 1 đến 3 cm, đây chính là thời điểm thích hợp để đem trồng xuống đất.
Cách làm này giúp củ gừng có thời gian kích hoạt mầm trước, nhờ đó khi đưa ra môi trường trồng chính thức cây sẽ phát triển rất nhanh và đồng đều.
Chuẩn bị đất trồng đúng cách để gừng phát triển mạnh
Gừng không quá kén đất nhưng lại rất sợ úng nước.
Loại đất thích hợp nhất là đất tơi xốp, giàu mùn và thoát nước tốt. Có thể trộn đất với phân hữu cơ hoai mục, phân trùn quế hoặc phân compost để tăng dinh dưỡng.
Nếu trồng trong chậu, nên chọn chậu có nhiều lỗ thoát nước dưới đáy. Độ sâu chậu tối thiểu khoảng 25 đến 30 cm để củ phát triển thuận lợi.
Trước khi trồng, nên xới đất thật tơi rồi tưới ẩm nhẹ.
Khi đặt củ gừng đã nảy mầm xuống đất, chỉ phủ một lớp đất mỏng khoảng 2 đến 3 cm lên trên. Đây là điểm rất quan trọng mà nhiều người thường làm sai.
Việc vùi quá sâu khiến mầm khó vươn lên mặt đất, tiêu tốn nhiều năng lượng và dễ bị thối. Trong khi đó, lớp đất mỏng giúp mầm nhanh tiếp xúc với ánh sáng và không khí.
Sau khi trồng, tưới phun sương nhẹ để giữ ẩm.
Chăm sóc gừng để cây xanh tốt, củ to nhiều nhánh
Sau khi trồng khoảng 2 đến 3 tuần, cây gừng sẽ bắt đầu phát triển mạnh.
Gừng thích môi trường có ánh sáng nhẹ hoặc bán râm. Nếu trồng ở nơi nắng gắt cả ngày, lá dễ bị cháy và cây chậm phát triển.
Vào mùa hè, nên bố trí cây ở nơi nhận ánh sáng buổi sáng và có bóng mát vào buổi chiều.
Độ ẩm đóng vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển của gừng. Đất cần được giữ ẩm đều nhưng không được đọng nước.
Thông thường chỉ cần tưới 1 lần mỗi ngày vào sáng sớm hoặc chiều mát. Trong những ngày mưa nhiều nên giảm lượng nước tưới.
Khoảng 20 đến 30 ngày sau trồng, có thể bổ sung phân hữu cơ hoặc phân vi sinh định kỳ mỗi tháng một lần để cây phát triển khỏe mạnh.
Khi cây cao khoảng 30 đến 40 cm, phần thân lá sẽ bắt đầu quang hợp mạnh và chuyển dinh dưỡng xuống củ.
Những sai lầm khiến gừng khó nảy mầm
Dù gừng là loại cây dễ trồng nhưng nếu mắc phải những lỗi sau, tỷ lệ thành công sẽ giảm đáng kể.
Sai lầm đầu tiên là chọn củ non hoặc củ đã bị xử lý hóa chất bảo quản. Những củ này thường rất khó bật mầm.
Sai lầm thứ hai là tưới nước quá nhiều. Đây là nguyên nhân phổ biến nhất khiến củ bị thối.
Nhiều người nghĩ rằng đất càng ướt cây càng nhanh mọc. Thực tế, gừng chỉ cần độ ẩm vừa phải. Đất sũng nước sẽ làm thiếu oxy và tạo điều kiện cho nấm bệnh phát triển.
Sai lầm thứ ba là vùi củ quá sâu. Khi bị chôn sâu dưới lớp đất dày, mầm phải mất rất nhiều thời gian để vươn lên và dễ bị suy yếu.
Sai lầm thứ tư là trồng ở nơi thiếu nhiệt độ. Gừng là cây ưa ấm. Nếu nhiệt độ xuống quá thấp, mắt ngủ sẽ phát triển chậm hoặc ngừng hoạt động.
Có thể trồng gừng trong thùng xốp hay ban công không?
Câu trả lời là hoàn toàn có thể.
Hiện nay rất nhiều gia đình ở thành phố tận dụng ban công, sân thượng hoặc thùng xốp để trồng gừng.
Chỉ cần đảm bảo giá thể tơi xốp, thoát nước tốt và có đủ ánh sáng là cây vẫn phát triển bình thường.
Ưu điểm của việc trồng trong thùng xốp là dễ kiểm soát độ ẩm, hạn chế sâu bệnh và thuận tiện chăm sóc.
Sau khoảng 8 đến 10 tháng, khi lá chuyển vàng và bắt đầu khô dần, đó là dấu hiệu cho thấy củ đã trưởng thành và có thể thu hoạch.
Nếu muốn ăn gừng non, bạn có thể thu hoạch sớm hơn sau khoảng 4 đến 5 tháng trồng.
Thu hoạch và bảo quản gừng đúng cách
Khi thu hoạch, nên dùng tay hoặc dụng cụ nhỏ đào nhẹ quanh gốc để tránh làm xây xước củ.
Sau khi lấy lên, phủi sạch đất rồi để nơi khô ráo vài giờ cho ráo nước.
Gừng thu hoạch có thể bảo quản ở nơi thoáng mát trong nhiều tuần. Ngoài ra, có thể chế biến thành trà gừng, mứt gừng hoặc sấy khô để sử dụng lâu dài.
Một ưu điểm đặc biệt là chỉ cần giữ lại vài củ khỏe mạnh từ vụ trước, bạn đã có nguồn giống chất lượng cho vụ tiếp theo mà không cần mua mới.
Trồng gừng không khó, nhưng muốn gừng bật mầm nhanh và phát triển khỏe mạnh thì đừng vội vùi củ xuống đất ngay. Việc ủ kích mầm trước khi trồng là bí quyết đơn giản nhưng mang lại hiệu quả rõ rệt. Khi các mắt ngủ đã thức dậy và mầm bắt đầu nhú lên, tỷ lệ sống của cây sẽ cao hơn rất nhiều.
Chỉ với vài thao tác nhỏ như chọn củ giống tốt, ủ mầm đúng cách, phủ đất mỏng và duy trì độ ẩm hợp lý, bạn sẽ sớm có những khóm gừng xanh tốt, củ phát triển nhiều nhánh và luôn sẵn sàng cho những món ăn thơm ngon trong gia đình.
