Trồng quất trong chậu có ưu điểm là dễ kiểm soát đất, nước và dinh dưỡng, phù hợp với sân nhỏ, ban công hoặc sân thượng. Đặc biệt trồng quất trong chậu là xu hướng để vừa làm cây cảnh vừa lấy quả. Tuy nhiên, nhiều người chăm rất kỹ nhưng cây chỉ tốt lá, ít hoa hoặc hoa ra rồi rụng gần hết.
Muốn cây quất vừa khỏe vừa nhiều hoa, nhiều quả, không nên chỉ tập trung bón phân. Cây cần được chăm theo đúng chu kỳ sinh trưởng và có thời gian tích lũy dinh dưỡng trước khi ra hoa.
1. Chọn chậu đủ rộng, thoát nước tốt
Quất là cây có bộ rễ tương đối phát triển nên nếu trồng lâu dài trong chậu, không nên chọn chậu quá nhỏ. Chậu có đường kính khoảng 40-60 cm, tùy kích thước cây, sẽ giúp rễ có đủ không gian phát triển mà vẫn thuận tiện chăm sóc.
Điều quan trọng không kém là khả năng thoát nước. Đáy chậu cần có nhiều lỗ thoát nước để tránh tình trạng nước đọng lâu khiến rễ bị thiếu oxy, dễ phát sinh nấm bệnh và làm cây suy yếu.
Khi cây lớn dần, có thể thay sang chậu rộng hơn. Nếu rễ đã chiếm gần hết bầu đất, cây thường khó duy trì sức sinh trưởng ổn định, từ đó ảnh hưởng đến khả năng ra hoa và nuôi quả.
2. Dùng đất tơi xốp, giàu hữu cơ nhưng không giữ nước quá lâu
Quất không quá kén đất nhưng đất trồng chậu nên có độ tơi xốp và khả năng thoát nước tốt. Có thể phối trộn đất sạch với phân hữu cơ hoai mục và vật liệu giúp tăng độ thông thoáng như trấu hun, xơ dừa đã xử lý hoặc một số loại giá thể phù hợp.
Không nên dùng đất vườn nặng, bí và dễ đóng bánh làm giá thể duy nhất để trồng quất trong chậu. Sau một thời gian tưới nước liên tục, đất có thể bị nén chặt khiến rễ hoạt động kém.
Trước khi trồng, nên bổ sung một lượng vừa phải phân hữu cơ đã hoai mục. Đất tốt giúp bộ rễ khỏe, từ đó cây mới có nền tảng để phát triển cành, hình thành nụ và nuôi quả về sau.
3. Đặt cây ở nơi có nhiều nắng
Đây là yếu tố rất dễ bị bỏ qua khi trồng quất trong chậu. Quất là cây ưa sáng, vì vậy nên đặt cây ở vị trí có ánh nắng trực tiếp trong nhiều giờ mỗi ngày.
Nếu cây bị đặt ở nơi thiếu sáng, cành có thể vươn dài, lá phát triển nhưng khả năng hình thành hoa thường không thuận lợi. Khi cây ra hoa, điều kiện ánh sáng không tốt cũng có thể ảnh hưởng đến quá trình phát triển và đậu quả.
Tuy nhiên, với cây mới chuyển chậu hoặc vừa thay đổi vị trí, nên cho cây làm quen dần với điều kiện nắng mạnh để hạn chế tình trạng cây bị sốc.
4. Tưới nước vừa đủ, đừng thấy đất khô là tưới liên tục
Quất trồng chậu cần nước để sinh trưởng nhưng thừa nước cũng nguy hiểm không kém thiếu nước. Cách đơn giản là kiểm tra lớp đất phía trên trước khi tưới thay vì tưới theo một lịch cố định bất kể thời tiết.
Khi mặt đất bắt đầu se khô, có thể tưới đẫm để nước thấm đều xuống bầu đất rồi để nước thoát hết ra ngoài. Không nên để chậu ngâm trong đĩa hoặc khay chứa nước quá lâu.
Đặc biệt vào những ngày mưa hoặc thời tiết ẩm, cần giảm lượng nước tưới. Ngược lại, những ngày nắng nóng, cây đang phát triển mạnh hoặc đang mang nhiều quả có thể cần được theo dõi thường xuyên hơn để tránh thiếu nước.
5. Bón phân theo giai đoạn, không chỉ chăm chăm vào phân đạm
Một trong những nguyên nhân khiến quất xanh lá nhưng ít hoa là bón quá thiên về phân đạm. Đạm thúc đẩy sinh trưởng thân lá, nhưng để cây ra hoa và nuôi quả còn cần nhiều yếu tố dinh dưỡng khác.
Trong giai đoạn cây phát triển cành lá, có thể bổ sung phân hữu cơ và dinh dưỡng cân đối với lượng phù hợp. Khi cây bước vào giai đoạn chuẩn bị ra hoa, cần chú ý cân đối dinh dưỡng thay vì tiếp tục thúc đạm quá mạnh.
Khi cây đã đậu quả, việc bổ sung dinh dưỡng cần hướng đến khả năng duy trì sức cây và nuôi quả. Nên ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, dùng đúng liều trên nhãn và tránh tâm lý bón càng nhiều cây càng sai quả.
6. Tỉa cành đúng lúc để cây tập trung sức nuôi hoa, quả
Quất trồng chậu nếu để cành mọc quá rậm sẽ tạo ra tán cây bí, ánh sáng khó lọt vào bên trong. Những cành yếu, cành mọc chen chúc hoặc cành sâu bệnh nên được loại bỏ để tán thông thoáng hơn.
Sau mỗi đợt cây phát triển mạnh, có thể tỉa nhẹ để định hình tán và kích thích các đợt chồi mới. Tuy nhiên, không nên cắt tỉa quá mạnh khi cây đang mang nhiều hoa hoặc quả vì có thể làm cây mất nhiều lá và ảnh hưởng đến khả năng nuôi quả.
Muốn cây sai quả, mục tiêu không phải tạo ra thật nhiều cành mà là xây dựng một bộ tán khỏe, cân đối, nhận đủ ánh sáng và có khả năng mang quả mà không bị quá tải.
Muốn quất nhiều hoa, nhiều quả, hãy chăm cây theo chu kỳ
Một cây quất sai hoa, sai quả không đến từ một loại “thuốc” hay mẹo riêng lẻ. Ánh sáng, bộ rễ, đất trồng, nước, dinh dưỡng và việc cắt tỉa phải phối hợp với nhau.
Khi cây khỏe và có đủ điều kiện ánh sáng, việc chăm sóc cũng cần thay đổi theo từng giai đoạn: cây đang nuôi cành lá sẽ có nhu cầu khác cây chuẩn bị ra hoa, còn cây đang mang quả lại cần được theo dõi nước và dinh dưỡng cẩn thận hơn.
Nếu trồng quất trong chậu để chơi lâu dài, đừng cố ép cây ra hoa và quả liên tục. Giữ cây khỏe, tán cân đối và bộ rễ tốt trước, cây sẽ có nền tảng để ra hoa đều, đậu quả tốt và giữ được sức cho những vụ sau.
