Khi tin nhắn “tin nóng” trở thành mồi nhử
Không ít người dùng Zalo phản ánh việc liên tục nhận được các tin nhắn có tiêu đề gây chú ý như: “Công an cảnh báo nóng…”, “Bảo hiểm xã hội thông báo…”, hay những dòng tin giật gân liên quan đến tiền bạc, học bổng, giải thưởng. Các tin nhắn này thường được trình bày giống hệt tiêu đề báo chí, kèm theo mốc thời gian cụ thể để tạo cảm giác cập nhật và đáng tin.
Đáng chú ý, nhiều đối tượng không gửi đường link lạ ngay từ đầu mà chỉ nhắn nội dung ngắn, mang tính “thông báo” hoặc “nhắc nhở”. Chính sự mập mờ này khiến người nhận chủ quan, cho rằng đó chỉ là thông tin phổ biến hoặc cảnh báo chung, từ đó tiếp tục tương tác mà không đề phòng.
Theo ghi nhận của lực lượng công an tại một số địa phương, đây là bước mở đầu của chuỗi lừa đảo có chủ đích. Khi người dân phản hồi hoặc thể hiện sự quan tâm, các đối tượng lập tức chuyển sang giai đoạn tiếp theo với kịch bản được cá nhân hóa, đánh đúng vào nhu cầu hoặc nỗi lo của từng người.
Giả danh cán bộ đăng kiểm: Thủ đoạn mới, hậu quả rất thật
Tại huyện Đạ Huoai, tỉnh Lâm Đồng, công an địa phương đã tiếp nhận nhiều trường hợp bị chiếm đoạt tài sản với thủ đoạn giả danh cán bộ trung tâm đăng kiểm xe cơ giới, liên hệ trực tiếp qua Zalo. Các đối tượng sử dụng ảnh đại diện, tên tài khoản và cách xưng hô tạo cảm giác “chính thống”, khiến người dân tin rằng đang làm việc với cán bộ thật.
Ban đầu, đối tượng chủ động nhắn tin hỏi thăm, đề nghị hỗ trợ đăng kiểm phương tiện, thậm chí cung cấp một số thông tin liên quan đến xe để tạo niềm tin. Sau khi người dân xác nhận, chúng đưa ra lời đề nghị “đăng ký lịch trước cho tiện”, kèm theo yêu cầu chuyển một khoản phí nhỏ bằng cách quét mã QR.
Số tiền ban đầu không lớn, đủ để nạn nhân chủ quan và tin rằng đây chỉ là thủ tục hành chính thông thường. Tuy nhiên, ngay sau đó, đối tượng tiếp tục yêu cầu gọi video với lý do “xác minh thông tin” hoặc “hướng dẫn thao tác cho đúng quy trình”.
Chính trong cuộc gọi video này, người dân bị dẫn dắt quay màn hình, thao tác trên ứng dụng ngân hàng mà không nhận ra rằng mã OTP, dữ liệu khuôn mặt và thông tin sinh trắc học đã bị thu thập. Chỉ ít phút sau, toàn bộ số tiền trong tài khoản bị chuyển đi, để lại nạn nhân trong trạng thái hoang mang và bị động.
Mất tiền chỉ sau vài phút làm theo hướng dẫn
Điểm chung của các vụ việc là nạn nhân chỉ phát hiện bị lừa khi tài khoản ngân hàng đã không còn tiền. Lúc này, mọi liên lạc với tài khoản Zalo trước đó đều bị cắt đứt, tin nhắn bị thu hồi hoặc xóa sạch, khiến việc truy vết gặp nhiều khó khăn.
Công an xã Đạ Huoai 3 khẳng định, các cơ quan đăng kiểm không làm việc với người dân qua tài khoản Zalo cá nhân, không yêu cầu chuyển tiền qua mã QR riêng lẻ và càng không yêu cầu gọi video, quay màn hình hay cung cấp mã OTP dưới bất kỳ hình thức nào. Những yêu cầu này đều là dấu hiệu rõ ràng của hành vi lừa đảo.
Đáng lo ngại hơn, các đối tượng thường lợi dụng tâm lý “sợ làm sai thủ tục” hoặc “ngại đi lại” của người dân, đặc biệt là những người ít tiếp cận công nghệ, để thúc ép nạn nhân làm theo hướng dẫn một cách nhanh chóng, không kịp kiểm chứng.
Cảnh báo rộng rãi để tránh trở thành nạn nhân tiếp theo
Trước diễn biến phức tạp của các thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng, lực lượng công an khuyến cáo người dân cần hết sức tỉnh táo khi nhận được tin nhắn, cuộc gọi mang danh nghĩa cơ quan chức năng qua Zalo hoặc các nền tảng mạng xã hội.
Mọi thủ tục hành chính, bao gồm đăng kiểm phương tiện, đều phải được thực hiện thông qua cổng thông tin điện tử hoặc website chính thức của cơ quan có thẩm quyền. Người dân tuyệt đối không cung cấp mã OTP, thông tin cá nhân, dữ liệu sinh trắc học và không thực hiện các thao tác tài chính theo hướng dẫn từ người lạ trên mạng.
Trong trường hợp phát hiện dấu hiệu nghi vấn hoặc đã chuyển tiền, cần nhanh chóng liên hệ ngân hàng để khóa tài khoản, đồng thời trình báo cơ quan công an nơi gần nhất để được hỗ trợ kịp thời. Việc chủ động chia sẻ thông tin cảnh báo cho người thân, bạn bè cũng là cách thiết thực để hạn chế số người trở thành nạn nhân của các chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi.
Kết bài
Một tin nhắn Zalo tưởng chừng vô hại có thể là khởi đầu cho cú “sập bẫy” khiến người dân mất trắng tài sản tích cóp bấy lâu. Trong bối cảnh các đối tượng lừa đảo liên tục thay đổi kịch bản và hình thức tiếp cận, sự cảnh giác và thói quen kiểm chứng thông tin chính là “lá chắn” quan trọng nhất để tự bảo vệ mình trên không gian mạng.