Những ngày nắng nóng kéo dài khiến điều hòa trở thành thiết bị gần như hoạt động liên tục trong nhiều gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, việc sử dụng điều hòa sai cách không chỉ làm giảm chất lượng không khí mà còn có thể khiến thiết bị này trở thành nơi phát tán bụi bẩn, nấm mốc và các tác nhân gây bệnh hô hấp.
Nhiều người liên tục hắt hơi, nghẹt mũi khi ở phòng điều hòa
Thời gian gần đây, không ít người gặp tình trạng hắt hơi, ngứa mũi, ho khan hoặc khó thở dù không bị cảm cúm. Điểm chung là các triệu chứng thường xuất hiện khi ngồi lâu trong phòng bật điều hòa, đặc biệt ở môi trường kín như văn phòng hoặc phòng ngủ.
Theo các bác sĩ chuyên khoa dị ứng – miễn dịch, nguyên nhân phổ biến không nằm ở thời tiết mà xuất phát từ việc điều hòa lâu ngày không được vệ sinh. Khi bụi bẩn, nấm mốc và mạt bụi tích tụ trong màng lọc hoặc dàn lạnh, luồng gió từ máy có thể phát tán các tác nhân gây dị ứng ra khắp căn phòng.
Nhiều người lầm tưởng điều hòa chỉ có tác dụng làm mát nên càng bật lâu càng “an toàn”. Thực tế, nếu thiết bị không được bảo trì định kỳ, không khí lạnh thổi ra có thể chứa bụi mịn và vi sinh vật gây ảnh hưởng trực tiếp tới đường hô hấp.
Điều hòa bẩn có thể trở thành “ổ chứa” nấm mốc và vi khuẩn
Các chuyên gia cho biết môi trường phòng kín, độ ẩm cao và ít lưu thông không khí là điều kiện thuận lợi để nấm mốc phát triển mạnh. Đây cũng là lý do nhiều người thường cảm thấy khó chịu sau nhiều giờ ở trong phòng điều hòa liên tục.
Đặc biệt, hệ thống lọc gió nếu lâu ngày không làm sạch sẽ tích tụ lượng lớn bụi bẩn, vi khuẩn và tác nhân dị ứng. Khi máy vận hành, luồng khí lạnh sẽ cuốn theo các hạt bụi siêu nhỏ phát tán vào không gian sống.
Những người có cơ địa nhạy cảm, trẻ nhỏ, người già hoặc người mắc bệnh hô hấp mãn tính là nhóm dễ bị ảnh hưởng nhất. Không ít trường hợp xuất hiện tình trạng viêm mũi dị ứng kéo dài, viêm xoang hoặc ho dai dẳng do thường xuyên tiếp xúc với không khí ô nhiễm từ điều hòa bẩn.
4 dấu hiệu cảnh báo cơ thể đang phản ứng với điều hòa bẩn
Theo khuyến cáo từ chuyên gia y tế, nếu cơ thể xuất hiện các biểu hiện dưới đây khi ở trong phòng máy lạnh, người dùng không nên chủ quan:
Hắt hơi, sổ mũi liên tục
Đây là dấu hiệu phổ biến nhất. Nhiều người vừa bước vào phòng điều hòa đã hắt hơi, ngứa mũi hoặc chảy nước mũi trong nhưng khi ra ngoài không khí thoáng lại giảm dần.
Mắt đỏ, ngứa và khô rát
Không khí lạnh kết hợp bụi mịn trong điều hòa có thể làm mắt bị kích ứng, gây cảm giác cộm hoặc khó chịu dù không làm việc quá lâu với máy tính.
Ho khan, khò khè kéo dài
Nếu thường xuyên ho hoặc khó thở khi ngồi phòng kín, đặc biệt vào ban đêm, nguyên nhân có thể liên quan đến chất lượng không khí trong phòng.
Da nổi mẩn hoặc ngứa
Một số người có cơ địa nhạy cảm có thể bị kích ứng da khi tiếp xúc lâu với môi trường lạnh chứa bụi và nấm mốc.
Những sai lầm khi dùng điều hòa ngày nắng nóng
Không chỉ việc thiếu vệ sinh, nhiều thói quen sử dụng điều hòa sai cách cũng âm thầm ảnh hưởng tới sức khỏe.
Bật nhiệt độ quá thấp
Nhiều người có thói quen hạ nhiệt độ xuống mức rất thấp sau khi đi ngoài trời nắng về. Việc thay đổi nhiệt độ đột ngột khiến cơ thể khó thích nghi, dễ gây mệt mỏi, đau đầu hoặc sốc nhiệt nhẹ.
Theo chuyên gia, mức nhiệt phù hợp nên duy trì khoảng 26–28 độ C để vừa tiết kiệm điện vừa giảm áp lực cho cơ thể.
Để gió lạnh thổi thẳng vào người
Việc nằm hoặc ngồi trực tiếp dưới luồng gió điều hòa trong thời gian dài có thể khiến cơ thể mất nước, khô da và làm tăng nguy cơ đau họng, viêm đường hô hấp.
Trẻ nhỏ và người cao tuổi là nhóm cần đặc biệt lưu ý vì khả năng điều hòa thân nhiệt kém hơn người trưởng thành.
Đóng kín phòng suốt nhiều giờ
Nhiều gia đình bật điều hòa cả ngày nhưng không mở cửa thông gió. Điều này khiến không khí trong phòng trở nên bí bách, độ ẩm thay đổi và vi khuẩn có điều kiện phát triển.
Các chuyên gia khuyến cáo nên mở cửa phòng vào sáng sớm hoặc cuối ngày để giúp không khí lưu thông tự nhiên.
Cách dùng điều hòa an toàn để bảo vệ sức khỏe
Để hạn chế nguy cơ mắc bệnh hô hấp trong mùa nóng, chuyên gia khuyến nghị người dân nên vệ sinh điều hòa định kỳ từ 3–6 tháng/lần tùy tần suất sử dụng.
Ngoài ra, cần thường xuyên lau dọn phòng bằng khăn ẩm thay vì phủi bụi khô để tránh bụi phát tán trong không khí. Việc uống đủ nước, không ngồi quá lâu trong phòng lạnh và duy trì nhiệt độ hợp lý cũng giúp cơ thể thích nghi tốt hơn.
Nếu xuất hiện các triệu chứng như ho kéo dài, nghẹt mũi, khó thở hoặc nổi mẩn tái diễn nhiều lần khi dùng điều hòa, người dân nên đi khám sớm để được kiểm tra và điều trị kịp thời.
