Điều đáng nói là mỗi vật phẩm trên ban thờ có một ý nghĩa và nguyên tắc bài trí khác nhau.
Vì sao thường có 2 bình hoa?
Hai bình hoa thường được đặt đối xứng hai bên ban thờ, tạo thế cân bằng và trang nghiêm. Trong quan niệm truyền thống, hoa mang ý nghĩa dâng hương, thể hiện lòng thành kính của con cháu đối với tổ tiên.
Cách đặt một đôi bình cũng tạo thế đăng đối cho không gian thờ cúng. Tuy nhiên, đây chủ yếu là quy ước về mỹ quan và phong tục, không phải gia đình nào cũng bắt buộc phải có đúng hai bình.
Nếu ban thờ nhỏ, chỉ cần một bình hoa đặt ở vị trí phù hợp vẫn có thể đảm bảo sự gọn gàng, trang nghiêm.
Vì sao thường dùng 2 cây nến hoặc đèn thờ?
Đôi nến hoặc đôi đèn cũng thường được đặt đối xứng hai bên. Ánh sáng trong không gian thờ cúng tượng trưng cho sự ấm áp, sáng rõ và trang nghiêm.
Việc dùng hai đèn tạo thế cân xứng với đôi bình hoa, giúp ban thờ không bị lệch về một phía. Trong nhiều gia đình hiện nay, nến thật được thay bằng đèn điện để đảm bảo an toàn, nhất là khi nhà có trẻ nhỏ.
Vì vậy, không nên hiểu rằng bắt buộc phải có đúng hai cây nến. Điều quan trọng hơn là cách bài trí hài hòa, sạch sẽ và an toàn.
Vì sao chén nước và đồ cúng lại thường dùng số lẻ 1, 3, 5
Chén nước trên ban thờ không đơn thuần là một vật trang trí cần tạo thành một đôi. Số lượng chén nước có thể thay đổi theo phong tục từng gia đình, từng vùng miền và từng kiểu ban thờ.
Có gia đình dùng một chén nước, có nơi dùng ba chén, năm chén hoặc một bộ chén nhỏ. Quan niệm dân gian thường coi các số lẻ như 1, 3, 5 là những con số mang ý nghĩa sinh sôi, phát triển và được sử dụng phổ biến trong không gian thờ cúng.
Trong khi đó, số 2 thường được dùng để tạo thế đối xứng như đôi đèn, đôi bình hoa, đôi chân nến. Vì vậy, không thể lấy nguyên tắc "đồ vật trên ban thờ phải có đôi" để áp dụng cho chén nước.
Một sai lầm khá phổ biến là quá chú trọng vào việc ban thờ phải có bao nhiêu chén, bao nhiêu bình hoa mà quên mất điều quan trọng hơn: ban thờ cần sạch sẽ, gọn gàng và phù hợp với điều kiện của gia đình.
Nước dâng trên ban thờ nên được thay thường xuyên, chén phải sạch, không để nước cũ lâu ngày. Hoa cũng nên chọn hoa tươi, không dùng hoa đã héo úa hoặc để cành lá rơi vãi trên ban thờ.
Vì vậy, nếu gia đình bạn đang dùng một chén nước thì không cần vì thấy nhà khác dùng ba hoặc năm chén mà vội thay đổi. Cách bài trí ban thờ có thể khác nhau theo phong tục, miễn giữ được sự trang nghiêm và thành kính.
Điều quan trọng cần nhớ: đôi bình hoa, đôi đèn tạo sự đăng đối; còn chén nước lại chịu ảnh hưởng nhiều hơn bởi quan niệm và phong tục thờ cúng. Không có một quy tắc duy nhất áp dụng cứng nhắc cho mọi gia đình.
*Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo chiêm nghiệm
