Trong những khu vườn cổ ở phương Đông, có một loài cây được nhiều gia đình quyền quý yêu thích trồng trước nhà, trong sân vườn hoặc gần những công trình quan trọng. Đó là cây ngân hạnh, còn gọi là bạch quả.
Không sở hữu những bông hoa rực rỡ quanh năm, cũng chẳng có tán lá xanh mướt kéo dài quanh năm như nhiều loại cây cảnh khác, ngân hạnh vẫn được trân trọng qua hàng nghìn năm. Đặc biệt, người xưa còn xem đây là loài cây tượng trưng cho tuổi thọ, phúc khí và sự giàu sang.
1. Tuổi thọ hàng nghìn năm, biểu tượng của phúc thọ lâu bền
Điều khiến cây ngân hạnh được kính trọng trước tiên chính là sức sống vô cùng bền bỉ. Đây là một trong những loài cây cổ xưa nhất còn tồn tại trên Trái đất, thường được gọi là hóa thạch sống.
Cây có thể sinh trưởng qua nhiều thế kỷ. Một số cây ngân hạnh cổ thụ tại Trung Quốc, Nhật Bản có tuổi đời hàng trăm, thậm chí hàng nghìn năm. Khả năng chịu đựng điều kiện môi trường khắc nghiệt và tiếp tục phát triển khiến loài cây này trở thành biểu tượng của sức sống trường tồn.
Trong quan niệm Á Đông, cây sống lâu năm thường gắn với phúc thọ, sự bền vững và gia đạo bình an. Trồng ngân hạnh trước nhà vì thế mang ý nghĩa gửi gắm mong muốn các thế hệ trong gia đình đều khỏe mạnh, cuộc sống lâu dài, nền nếp gia đình được gìn giữ.
2. Lá vàng giống những chiếc quạt nhỏ, tượng trưng cho tiền tài
Một đặc điểm rất riêng của ngân hạnh là hình dáng lá xòe rộng như chiếc quạt, có màu xanh vào mùa hè và chuyển sang vàng óng khi mùa thu đến.
Trong quan niệm phong thủy dân gian, sắc vàng thường gắn với vàng bạc, tài lộc và sự sung túc. Khi cả tán cây đồng loạt chuyển vàng, hình ảnh ấy được liên tưởng đến một cây vàng tự nhiên, tượng trưng cho sự giàu có và thịnh vượng.
Hình dáng lá giống chiếc quạt cũng tạo cảm giác mở rộng, lan tỏa. Bởi vậy, nhiều người yêu thích trồng ngân hạnh với mong muốn công việc làm ăn thuận lợi, tài lộc ngày càng tích lũy, cuộc sống gia đình đủ đầy.
Tuy nhiên, đây là cách diễn giải mang tính biểu tượng văn hóa, không có bằng chứng khoa học cho thấy trồng cây ngân hạnh sẽ trực tiếp làm gia tăng tài sản.
3. Cây càng lâu năm càng có giá trị, tượng trưng cho gia nghiệp bền vững
Khác với những loại cây cảnh ngắn ngày, ngân hạnh có thể phát triển qua nhiều thế hệ. Một cây được trồng từ thời ông bà có thể tiếp tục tỏa bóng mát cho con cháu.
Chính đặc điểm này khiến người xưa liên tưởng ngân hạnh với gia nghiệp lâu bền, nền tảng gia đình vững chắc và sự thịnh vượng được truyền từ đời này sang đời khác.
Cây không chỉ là vật trang trí mà còn mang ý nghĩa về sự kế thừa. Người trồng cây hôm nay có thể không được chứng kiến lúc cây trưởng thành hoàn toàn, nhưng những thế hệ sau vẫn được hưởng bóng mát và vẻ đẹp của nó.
Đó cũng là lý do ngân hạnh thường xuất hiện trong khuôn viên chùa chiền, đền miếu, vườn cổ và những công trình có giá trị lịch sử.
4. Cây có sức sống mạnh mẽ, mang ý nghĩa bình an và che chở
Ngân hạnh là loài cây có khả năng thích nghi tương đối tốt, chịu được rét, có thể phát triển trong điều kiện đất đai phù hợp và có khả năng chống chịu một số yếu tố môi trường bất lợi.
Đặc biệt, loài cây này nổi tiếng với khả năng chống chịu sâu bệnh khá tốt. Tán cây rộng, dáng đứng vững vàng, thân cây khi trưởng thành có vẻ cổ kính, tạo cảm giác bình yên và vững chãi.
Bởi vậy, trong quan niệm truyền thống, ngân hạnh còn được gắn với ý nghĩa bảo vệ gia đình, giữ gìn sự ổn định và mang lại cảm giác an lành cho không gian sống.
Đặt một cây ngân hạnh trong khuôn viên nhà cũng là cách tạo nên khoảng xanh lâu dài, giúp cảnh quan có chiều sâu và gần gũi với thiên nhiên.
5. Trồng ngân hạnh trước nhà cần chú ý điều gì?
Dù mang nhiều ý nghĩa tốt đẹp, không phải ngôi nhà nào cũng thích hợp trồng cây ngân hạnh ngay trước cửa.
Đây là cây thân gỗ lớn, khi trưởng thành có thể đạt chiều cao đáng kể và phát triển tán rộng. Vì vậy, nếu trồng ở khoảng sân quá nhỏ, sát móng nhà hoặc gần đường dây điện, cây có thể gây bất tiện về lâu dài.
Vị trí phù hợp là khu vực sân vườn rộng, có nhiều ánh sáng, đất thoát nước tốt và đủ khoảng cách với công trình. Cần tính đến kích thước tán cây khi trưởng thành thay vì chỉ nhìn vào cây giống lúc mới mua.
Một điểm cần đặc biệt lưu ý là ngân hạnh có cây đực và cây cái riêng biệt. Cây cái khi trưởng thành có thể tạo quả, phần thịt quả khi chín có mùi khó chịu và có thể gây kích ứng da. Nếu trồng làm cây cảnh trong khuôn viên gia đình, nhiều người ưu tiên chọn cây đực để tránh vấn đề này.
Ngoài ra, ngân hạnh thích hợp hơn với những khu vực có mùa đông lạnh hoặc khí hậu có sự phân hóa mùa rõ rệt. Ở những vùng nóng ẩm quanh năm, cần tìm hiểu kỹ khả năng thích nghi của giống cây trước khi trồng.
*Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo chiêm nghiệm giải trí
