Dưới đây là 3 điều nhất định nên tránh và 3 điều nên làm để khỏe mạnh suốt mùa đông:
3 điều nên tránh
- Tránh ra ngoài quá sớm
Vào mùa Đông, ngày ngắn, đêm dài, hơi ấm của trời đất dần thu lại, lạnh giá tăng lên. Buổi sáng là lúc hàn khí mạnh nhất, ra ngoài sớm dễ bị lạnh xâm nhập, làm tổn thương dương khí.
Khoa học hiện đại cũng cho thấy: nhiệt độ thấp kích thích thần kinh giao cảm, làm tăng nguy cơ tai biến tim mạch. Vì vậy, tốt nhất nên ra ngoài khi mặt trời đã mọc, có ánh nắng ấm áp.
- Tránh ăn quá mặn, nên ăn chút vị đắng
Theo Đông y, mùa Đông là lúc thận khí mạnh, vị tương ứng là “mặn”. Nếu ăn quá mặn, năng lượng của thận sẽ áp chế tim, làm cơ thể mất cân bằng.
Vì thế có câu “mùa Đông nên bớt mặn, thêm đắng”. Các món như mướp đắng, cải xanh, rau đắng giúp bồi bổ tim, điều hòa thận khí, cơ thể vận hành hài hòa.
- Tránh tắm quá nóng hoặc quá lâu
Đông y cho rằng “tâm chủ huyết mạch, huyết và mồ hôi cùng nguồn”. Ra mồ hôi nhiều là hao tổn huyết và năng lượng, dễ gây chóng mặt, mệt mỏi, tức ngực.
Vì vậy, nhiệt độ nước tắm nên ở mức 37- 40 độ C và thời gian tắm không quá 15 phút.
3 điều nên làm
- Nên giữ dương khí - đi ngủ sớm, dậy muộn
Tác phẩm y học cổ truyền Hoàng Đế Nội Kinh viết: “Dương khí như trời và mặt trời, mất thì giảm thọ”. Dương khí là nguồn năng lượng sống của con người.
Muốn giữ dương khí, phải đi ngủ sớm, dậy muộn, ngủ đủ giấc. Ngủ sớm giúp tránh hàn khí ban đêm, dậy muộn giúp cơ thể hấp thu hơi ấm ban ngày, giữ tinh thần tỉnh táo, an hòa.
- Nên giữ nước - uống nước ấm, ít đổ mồ hôi
Bộ sách Bản Thảo Cương Mục viết: “Nước trừ tà khí, dưỡng chính khí”. Nước ấm giúp tiêu hóa, bổ sung tân dịch, làm ấm cơ thể.
Mùa Đông chỉ nên vận động nhẹ như đi bộ chậm, tránh vận động ra mồ hôi đầm đìa. Thời điểm tập tốt nhất là buổi sáng muộn hoặc đầu giờ chiều khi trời có nắng.
- Nên giữ ấm - bảo vệ 3 vùng quan trọng
Đầu: là nơi dương khí tập trung, nếu lạnh dễ đau đầu, cảm lạnh. Khi ra ngoài, bạn nên đội mũ.
Lưng và thắt lưng: là “phủ của thận”. Lạnh dễ làm thận dương suy, gây đau lưng, mệt mỏi. Nên mặc áo đủ dài che lưng.
Chân: là nơi xa tim nhất, dễ lạnh. Nên ngâm chân nước ấm (khoảng 40 độ C) trong 20 phút mỗi tối, giúp khí huyết lưu thông, ngủ ngon hơn.
