Người xưa thường quan niệm rằng, nếu lấy được vợ tốt thì gia đình sẽ thịnh vượng ba đời, nhưng nếu lỡ chọn phải người vợ không tốt, cuộc đời sẽ càng thêm u ám, khó khăn.
Phụ nữ cũng có quan điểm tương tự, nhiều người cho rằng lấy chồng là bước ngoặt lớn trong cuộc đời họ. Nếu chọn được người chồng tốt, cả đời sẽ giảm bớt được rất nhiều phiền muộn.
Trong các câu nói dân gian, có một câu nổi tiếng: "Trai sợ gái mắt sâu chân rung, gái sợ trai hai tai hứng gió." Câu này nhắc nhở cả đàn ông lẫn phụ nữ khi chọn bạn đời, cần lưu ý đến những đặc điểm và phẩm chất quan trọng.
Trai sợ gái mắt sâu chân rung
"Mắt sâu" ám chỉ những người phụ nữ có mí mắt thấp, khi nhìn vào người khác thường cúi mắt xuống. Những phụ nữ như vậy thường thiếu quyết đoán và gặp khó khăn trong việc đưa ra quyết định, dễ rơi vào tình trạng do dự, không dễ dàng nhìn nhận vấn đề toàn diện, khiến mọi việc trở nên rối ren và không được giải quyết hiệu quả. Khi đối mặt với khó khăn, họ thường hành động một cách thiếu suy nghĩ, không tính toán đến hậu quả, dẫn đến những rắc rối không đáng có trong cuộc sống và ảnh hưởng không tốt đến sự ổn định của gia đình và hôn nhân.
"Mắt sâu" ám chỉ những người phụ nữ có mí mắt thấp, khi nhìn vào người khác thường cúi mắt xuống.
"Chân rung" là chỉ tư thế đi đứng, ngồi của người phụ nữ khi cơ thể lắc lư, đôi chân luôn rung động, khiến người khác cảm giác thiếu vững vàng, không ổn định. Người xưa rất coi trọng lễ nghi trong đi, đứng, ngồi. Trong văn hóa phương Đông truyền thống, tư thế được coi là một loại ngôn ngữ không lời, thể hiện phẩm hạnh của một người.
Phụ nữ đi đứng không vững, hay rung chân khi ngồi bị xem là thiếu duyên dáng và không tôn trọng những quy chuẩn đạo đức của gia đình. Người xưa cho rằng hành động này không chỉ thể hiện thói quen xấu mà còn thiếu tinh tế, dễ tạo cảm giác khó chịu với người khác, đặc biệt là với người lớn tuổi. Những cô gái có gia giáo nghiêm khắc thường giữ được sự trang nhã, đứng ngồi ngay ngắn mà không cần phải cố tình thu hút sự chú ý.
Gái sợ trai hai tai hứng gió
"Gái sợ trai hai tai hứng gió" cũng phản ánh quan niệm xưa về những đặc điểm ngoại hình của nam giới mà người xưa kiêng kỵ. Nam giới có đôi tai "hứng gió" thường là người hướng ngoại, không giấu được suy nghĩ của mình, hay tự mãn về bản thân và thích khoe khoang trước mặt người khác. Những người đàn ông này thường dễ bị cho là thiếu nghiêm túc trong công việc và cuộc sống, không có tầm nhìn xa và thường chỉ chú trọng đến những điều nhỏ nhặt, ít khả năng làm nên những việc lớn lao.
"Gái sợ trai hai tai hứng gió" cũng phản ánh quan niệm xưa về những đặc điểm ngoại hình của nam giới mà người xưa kiêng kỵ.
Cổ nhân cũng cho rằng những người đàn ông có đôi tai "hướng về phía trước, đón gió" sẽ làm mất đi khí chất và tài lộc của gia đình, ảnh hưởng đến tổ tiên. Họ cho rằng đây là đặc điểm không may mắn và cần phải cảnh giác. Thậm chí, nếu đôi tai vểnh về phía trước, đó còn là dấu hiệu của người sống phụ thuộc vào người khác, không tự lập.
Nếu một người phụ nữ không may lấy phải người đàn ông này, có thể sẽ phải gánh vác mọi trách nhiệm trong gia đình, từ việc lo cơm áo gạo tiền cho đến cuối đời.
Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại, những yếu tố về ngoại hình không còn được coi trọng như xưa. Nhiều người tin rằng vẻ bề ngoài ít liên quan đến vận mệnh cuộc đời. Có những người có ngoại hình hấp dẫn, nhưng cuộc sống lại không mấy thuận lợi; ngược lại, cũng có những người có ngoại hình khiêm tốn nhưng lại làm nên những thành tựu lớn trong cuộc sống.
