Bộ Y tế đang lấy ý kiến về dự thảo Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Phòng bệnh, trong đó nổi bật là đề xuất lộ trình ưu tiên khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho các nhóm đối tượng dễ tổn thương.
Theo dự thảo, từ năm 2026, người cao tuổi, người khuyết tật, hộ nghèo hoặc cận nghèo, người có công, người mắc bệnh mạn tính, cũng như dân cư sống tại vùng dân tộc thiểu số, miền núi, xã đảo và đặc khu sẽ được khám sức khỏe định kỳ hoặc sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần. Từ năm 2028, chương trình sẽ mở rộng sang các nhóm còn lại.
Kinh phí thực hiện dự kiến lấy từ ngân sách nhà nước, Quỹ Bảo hiểm y tế và các nguồn hợp pháp khác, với nguyên tắc chi trả, danh mục dịch vụ và phương thức thanh toán theo quy định hiện hành, đảm bảo minh bạch và khả thi.
Ông Hoàng Minh Đức, Cục trưởng Cục Phòng bệnh, cho biết ước tính khoảng 24 triệu người lao động và 20 triệu người thuộc nhóm ưu tiên sẽ được tiếp cận chương trình.
Ngay trong năm 2026, khoảng 50% dân số có thể được khám và sàng lọc bệnh, trước khi mở rộng dần trong các năm tiếp theo. Nội dung sàng lọc sẽ được địa phương linh hoạt xây dựng theo mô hình bệnh tật tại khu vực. Ví dụ, với người trung niên và cao tuổi, các bệnh phổ biến như tăng huyết áp, tiểu đường, rối loạn mỡ máu, gout hay bệnh tuyến tiền liệt sẽ được ưu tiên phát hiện sớm để giảm gánh nặng điều trị.
Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh mục tiêu của chính sách không phải miễn phí hoàn toàn mà nhằm giảm tối đa chi phí người dân phải chi trả, đồng thời mở rộng độ bao phủ bảo hiểm y tế. Chính sách hướng tới phát hiện sớm bệnh, giảm tử vong và xây dựng hệ thống y tế công bằng, bền vững. Những dịch vụ y tế cơ bản sẽ do nhà nước và quỹ bảo hiểm chi trả, trong khi các dịch vụ theo yêu cầu hoặc vượt mức cơ bản vẫn cần người dân đồng chi trả để đảm bảo hiệu quả sử dụng nguồn lực.
