Có những buổi sáng, người đi làm thức dậy và chỉ muốn tắt chuông báo thức, không phải vì lười biếng mà bởi cảm giác mệt mỏi đã tích tụ quá lâu. Công việc chất đống, tin nhắn từ cấp trên liên tục xuất hiện, những lời hứa tăng lương chưa thành hiện thực, còn nỗ lực dường như chẳng được ghi nhận.
Họ từng cố gắng chịu đựng, hy vọng mọi chuyện sẽ thay đổi. Nhưng đến một thời điểm, nghỉ việc trở thành lựa chọn không thể trì hoãn.
Đó cũng là tâm lý đứng sau thuật ngữ đang được bàn luận trên thị trường lao động quốc tế: Revenge quitting, tạm dịch là “nghỉ việc trả đũa”. Với nhiều người, đây không chỉ là quyết định chuyển sang công ty khác mà còn là cách phản kháng trước môi trường làm việc khiến họ thất vọng.
Từ nghỉ việc trong im lặng đến quyết định rời đi dứt khoát
Trong vài năm gần đây, quiet quitting – “nghỉ việc trong im lặng” – từng trở thành chủ đề gây chú ý. Người lao động vẫn hoàn thành nhiệm vụ được giao nhưng không còn sẵn sàng làm thêm vô điều kiện, hy sinh thời gian cá nhân hay cố gắng vượt quá trách nhiệm chỉ để được công nhận.
Revenge quitting đi xa hơn một bước. Thay vì tiếp tục ở lại với mức độ gắn bó thấp, người lao động quyết định rời bỏ công ty sau khi những bất mãn tích tụ đến giới hạn.
Theo Harper's Bazaar, xu hướng này phản ánh sự thay đổi trong cách người lao động nhìn nhận công việc, quyền lợi và giá trị cá nhân.
Một khảo sát do nền tảng tuyển dụng Reed thực hiện với 2.000 người trưởng thành tại Anh vào tháng 3/2025 cho thấy, 43% người được hỏi từng nghỉ việc theo kiểu “trả đũa” hoặc cân nhắc làm điều đó nếu bị đẩy đến giới hạn chịu đựng.
Trong số các nguyên nhân, 37% đề cập đến cấp trên tồi, 27% cho rằng văn hóa doanh nghiệp không tốt và 26% nhắc đến mức lương thấp.
Kết quả này chỉ phản ánh người lao động tại Anh, không đại diện cho thị trường Việt Nam. Tuy nhiên, nó cho thấy một thực tế đáng chú ý: Không phải lúc nào nhân viên nghỉ việc cũng vì tìm được nơi trả lương cao hơn. Đôi khi, điều khiến họ quyết định rời đi là cảm giác không được tôn trọng.
Khi tiền lương không còn đủ để giữ chân người lao động
Trước đây, sự chăm chỉ thường được đánh giá qua số giờ làm việc, khả năng nhận thêm nhiệm vụ và mức độ sẵn sàng đáp ứng yêu cầu của cấp trên.
Nhưng khi tình trạng kiệt sức ngày càng được quan tâm, nhiều người bắt đầu đặt câu hỏi: Liệu một công việc có đáng để đánh đổi sức khỏe, gia đình và cuộc sống riêng?
Ở tuổi đôi mươi, không ít người sẵn sàng làm thêm giờ để tích lũy kinh nghiệm, xây dựng sự nghiệp. Nhưng khi bước sang tuổi 30 hoặc 40, những ưu tiên có thể thay đổi.
Họ cần thời gian chăm sóc con cái, cha mẹ, quan tâm đến sức khỏe hoặc đơn giản là muốn có những buổi tối không bị công việc chiếm dụng.
Một mức lương tốt vẫn quan trọng, nhưng chưa chắc đủ hấp dẫn nếu mỗi ngày đi làm đều mang lại cảm giác căng thẳng. Chức danh đẹp cũng khó bù đắp cho việc liên tục bị giao việc ngoài giờ, không được ghi nhận hoặc phải làm việc trong môi trường thiếu công bằng.
Theo nhận định được Harper's Bazaar dẫn lại từ chuyên gia tư vấn nghề nghiệp Emily Button-Lynham, người lao động ngày càng quan tâm đến ý nghĩa công việc, sự phù hợp với giá trị cá nhân và cảm giác thuộc về một tập thể.
Điều đó khiến quan niệm về sự nghiệp cũng thay đổi. Thay vì gắn bó với một công ty bằng mọi giá, nhiều người sẵn sàng chuyển việc, đổi lĩnh vực hoặc tìm kiếm hình thức làm việc linh hoạt hơn.
Muốn nghỉ việc để “trả đũa”, hãy cân nhắc 3 điều
Nộp đơn nghỉ việc sau thời gian dài chịu đựng có thể mang lại cảm giác nhẹ nhõm. Tuy nhiên, khi sự tức giận qua đi, những vấn đề thực tế sẽ xuất hiện: khoản tiết kiệm còn bao nhiêu, công việc mới ở đâu và liệu quyết định này có ảnh hưởng đến kế hoạch dài hạn?
Thứ nhất, hãy xác định điều gì thực sự khiến bạn muốn rời đi. Đó là công việc không còn phù hợp, mức lương chưa tương xứng hay mâu thuẫn với cấp trên? Xác định đúng nguyên nhân giúp bạn biết nên tìm công việc mới, chuyển bộ phận hay trao đổi để cải thiện tình hình.
Thứ hai, chuẩn bị cho giai đoạn tiếp theo. Nếu có thể, hãy tìm kiếm cơ hội mới khi vẫn đang làm việc, rà soát chi phí sinh hoạt và chuẩn bị khoản dự phòng. Một quyết định có kế hoạch sẽ giúp giảm áp lực tài chính và tăng khả năng lựa chọn.
Thứ ba, tự hỏi bạn muốn công ty cũ hối tiếc hay muốn bản thân sống tốt hơn. Đây là câu hỏi quan trọng nhất. Nếu mọi suy nghĩ vẫn xoay quanh việc khiến người khác tiếc nuối, bạn có thể tiếp tục bị môi trường cũ chi phối ngay cả khi đã rời đi.
Điều đó không có nghĩa người lao động phải im lặng trước những hành vi sai trái. Với các vấn đề như quấy rối, phân biệt đối xử hoặc vi phạm quyền lợi, việc bảo vệ bản thân và tìm kiếm sự hỗ trợ phù hợp cần được ưu tiên.
Sau cùng, nghỉ việc không nhất thiết là một hành động trả đũa. Đó có thể là quyết định trưởng thành khi nhận ra môi trường hiện tại không còn phù hợp với mục tiêu và cuộc sống của mình.
Sự phản kháng có ý nghĩa nhất không phải là khiến công ty cũ gặp khó khăn sau khi bạn rời đi, mà là tìm được nơi làm việc tốt hơn, được tôn trọng và có đủ thời gian sống cuộc đời mình mong muốn.
