Cơn giận xuất hiện rất nhanh. Chỉ một câu nói khó nghe, một tình huống không như ý hay một áp lực dồn nén đủ lâu cũng có thể khiến cảm xúc bùng lên. Nhưng điều tạo ra khác biệt không nằm ở việc ai nóng tính hơn ai, mà nằm ở việc ai kiểm soát được hành động của mình khi cảm xúc đang lên cao nhất.
Người có EQ cao không phải người không biết tức giận. Họ vẫn khó chịu, vẫn thất vọng, vẫn có lúc muốn phản ứng ngay lập tức. Điểm khác biệt là họ thường tránh làm 3 việc dưới đây.
Không nói tất cả những gì mình đang nghĩ ngay lúc nóng giận
Khi cảm xúc lên tới đỉnh điểm, não bộ thường phản ứng nhanh hơn khả năng suy xét. Điều đó khiến nhiều người nói ra những câu mang tính công kích, mỉa mai hoặc cực đoan. Trong khoảnh khắc đó, lời nói có thể tạo cảm giác hả giận nhưng lại để lại hậu quả rất lâu.
Người có EQ cao hiểu rằng cơn giận giống như một cơn sóng mạnh. Nếu phản ứng ngay khi sóng đang dâng, khả năng cao mọi thứ sẽ đi quá giới hạn. Vì thế họ không cố thắng bằng lời nói, không cố tung ra câu khiến đối phương im lặng tức thì.
Điều đáng chú ý là nhiều mối quan hệ không đổ vỡ vì lỗi sai ban đầu mà vì những lời nói phát ra lúc mất kiểm soát. Có những câu chỉ mất vài giây để nói nhưng phải mất rất lâu để sửa chữa. Người trưởng thành thường hiểu rằng im lặng vài phút đôi khi giá trị hơn nói thêm vài câu.
Không đưa ra quyết định lớn khi cảm xúc đang bốc lên
Tức giận là trạng thái khiến con người dễ nhìn mọi việc theo hướng cực đoan. Một vấn đề nhỏ có thể bị cảm nhận thành quá lớn. Một mâu thuẫn nhất thời có thể bị xem như dấu chấm hết.
Nhiều quyết định bốc đồng xuất hiện đúng trong những thời điểm như vậy: nghỉ việc ngay lập tức, cắt đứt quan hệ, xóa liên lạc, từ bỏ kế hoạch hoặc phản ứng quyết liệt chỉ vì cảm xúc nhất thời. Cảm xúc mạnh thường tạo cảm giác rất chắc chắn, nhưng chắc chắn không đồng nghĩa với đúng.
Người có EQ cao thường tự tạo khoảng cách giữa cảm xúc và hành động. Họ hiểu rằng quyết định được đưa ra khi đang tức giận dễ phản ánh tâm trạng hơn là phản ánh thực tế. Thay vì hành động ngay, họ cho bản thân thời gian để nhìn lại vấn đề khi đầu óc bình tĩnh hơn.
Không biến cơn giận thành cuộc chiến thắng – thua
Khi tranh cãi xảy ra, nhiều người lập tức chuyển sang chế độ phòng thủ hoặc tấn công. Mục tiêu không còn là giải quyết vấn đề mà trở thành phải thắng bằng mọi giá. Càng tranh luận, cuộc nói chuyện càng giống một trận đối đầu.
Người có EQ cao thường nhận ra một điều rất sớm: thắng trong một cuộc cãi vã không có nghĩa là thắng trong cuộc sống. Có thể bạn thắng lý lẽ nhưng mất sự tin tưởng. Có thể bạn thắng cảm xúc nhưng mất đi mối quan hệ quan trọng.
Vì thế thay vì liên tục chứng minh ai đúng ai sai, họ thường quay lại câu hỏi quan trọng hơn: vấn đề thực sự là gì và điều gì cần được giải quyết. Trọng tâm chuyển từ chiến thắng sang xử lý tình huống. Điều này giúp cuộc đối thoại giảm căng thẳng và tránh đẩy mâu thuẫn đi xa hơn mức cần thiết.
Kiểm soát cơn giận không có nghĩa là đè nén cảm xúc hoặc cố tỏ ra bình thản mọi lúc. Điều đó đơn giản là biết đâu là giới hạn không nên vượt qua khi tâm trạng đang mất cân bằng.
EQ cao không xuất hiện ở những lúc mọi thứ thuận lợi. Nó thường bộc lộ rõ nhất vào thời điểm con người dễ mất kiểm soát nhất. Bởi cuối cùng, điều quyết định sự trưởng thành không phải là bạn có tức giận hay không, mà là khi tức giận bạn đã chọn làm điều gì.
