Cây khế là loại cây quen thuộc trong nhiều khu vườn Việt. Nhưng khi chọn vị trí trồng, không ít gia đình băn khoăn nên đặt trước nhà, sau nhà hay lệch sang một bên để vừa đẹp cảnh quan vừa thuận theo quan niệm phong thủy.
Thực tế, vị trí trồng cây khế nên được cân nhắc từ cả hai góc độ: công năng sử dụng và quan niệm phong thủy.
Cây khế nên ưu tiên trồng sau nhà hoặc trong vườn nếu cây to
Nếu có sân vườn rộng, khu vực phía sau hoặc khoảng đất riêng bên hông nhà thường là vị trí thuận tiện để trồng cây khế. Cây có không gian phát triển, ít ảnh hưởng đến lối đi và không che khuất mặt tiền.
Khế là cây thân gỗ nhỏ đến trung bình, tán có thể mở rộng khi trưởng thành. Đặt cây ở khoảng đất thoáng giúp cây nhận đủ ánh sáng, đồng thời hạn chế tình trạng cành lá vướng mái nhà, cửa sổ hoặc hệ thống điện.
Xét theo phong thủy dân gian, nhiều người cũng chuộng vị trí phía sau hoặc bên hông nhà hơn là trồng chính giữa trước cửa. Đây là cách bố trí vừa giữ được khoảng sân phía trước thông thoáng, vừa tạo cảm giác cân bằng cho tổng thể ngôi nhà.
Trồng chậu cảnh nên để trước nhà nhưng không nên chắn cửa chính
Không có nguyên tắc thực tế nào bắt buộc cây khế phải tránh hoàn toàn khu vực trước nhà. Nếu sân rộng, cây được đặt ở vị trí hợp lý vẫn có thể tạo bóng mát, tăng mảng xanh và mang lại vẻ gần gũi cho không gian. Đặc biệt hiện nay nhiều gia đình trồng cây khế trong chậu cảnh nên đặt phía trước là hợp lý để trang trí.
Điểm cần chú ý là không nên trồng cây ngay chính giữa cửa ra vào hoặc quá sát tường nhà, không chắn cản gió cản lối đi.
Nếu muốn trồng khế xuống đất mà để phía trước, nên chọn khoảng cách đủ rộng với cửa chính và lối đi. Tán cây cũng cần được cắt tỉa định kỳ để giữ dáng gọn, tránh cành thấp che khuất tầm nhìn.
Nên để bên trái hay phải?
Trong quan niệm phong thủy, vị trí bên trái và bên phải ngôi nhà thường được luận theo thế Thanh Long và Bạch Hổ. Vì vậy, nhiều gia đình quan tâm cây nên đặt ở phía nào để tạo sự hài hòa.
Tuy nhiên, không nên áp dụng máy móc rằng cứ trồng cây khế bên trái là tốt hoặc bên phải là xấu. Còn phải xét hướng nhà, diện tích sân, vị trí cửa, ánh sáng, khoảng cách với công trình và nhiều yếu tố khác.
Về mặt sử dụng, bên nào có khoảng đất thông thoáng, cây nhận đủ nắng và không ảnh hưởng đến sinh hoạt thì bên đó phù hợp hơn. Một cây được chăm sóc tốt, phát triển khỏe mạnh luôn có giá trị cảnh quan rõ ràng hơn một vị trí được chọn chỉ theo một quy tắc đơn lẻ.
Tránh trồng khế quá sát móng và tường nhà
Đây là điều nên quan tâm hơn chuyện trước hay sau nhà. Cây khế tuy không thuộc nhóm cây có bộ rễ đặc biệt lớn như một số cây cổ thụ, nhưng khi phát triển lâu năm vẫn cần khoảng không gian phù hợp.
Trồng quá sát tường có thể khiến cành lá cọ vào mái, tường hoặc cửa sổ. Đất quanh gốc cũng thường xuyên ẩm khi tưới nước, trong khi việc chăm sóc, bón phân và thu dọn lá sẽ khó khăn hơn.
Vì vậy, nên bố trí cây cách nhà một khoảng đủ để tán cây trưởng thành không chạm vào công trình. Với sân nhỏ, có thể chọn giống khế hoặc cách tạo tán phù hợp để kiểm soát kích thước cây.
Vị trí đẹp nhất là nơi cây có đủ nắng và không cản lối đi
Khế phát triển tốt khi có ánh sáng phù hợp. Vì thế, khu vực thông thoáng, có nắng và đất thoát nước tốt thường đáng ưu tiên hơn một vị trí đẹp về hình thức nhưng bị nhà cửa hoặc cây khác che kín.
Một cây khế đặt ở góc sân, bên hông nhà hoặc cuối vườn có thể tạo thành điểm nhấn xanh mà không chiếm dụng không gian sinh hoạt. Khi cây ra hoa, kết quả, khu vực này còn trở nên sinh động hơn.
Nếu trồng trong sân trước, nên giữ lối từ cổng vào cửa chính thông thoáng. Không nên để tán cây phủ kín toàn bộ mặt tiền hoặc khiến sân luôn thiếu sáng, đặc biệt với những ngôi nhà có diện tích nhỏ.
Cây khế gắn với hình ảnh vườn nhà, trái ngọt và sự sum vầy trong văn hóa Việt. Vì thế, nhiều gia đình xem đây là loại cây có ý nghĩa tốt đẹp và thích trồng trong khuôn viên nhà ở.
Dù vậy, những quan niệm như cây khế bắt buộc phải ở một phía nhất định chủ yếu thuộc về kinh nghiệm và tín ngưỡng dân gian, không phải quy chuẩn khoa học. Không nên vì quá lo lắng chuyện phong thủy mà chọn vị trí khiến cây thiếu sáng hoặc gây bất tiện cho gia đình.
Cách hợp lý nhất là chọn nơi cây phát triển khỏe mạnh, không chắn cửa, không cản lối đi, không ảnh hưởng móng nhà và được chăm sóc thường xuyên. Khi cảnh quan thông thoáng, sạch sẽ và cân đối, giá trị của cây khế cũng được phát huy tốt hơn.
*Thông tin trong bài mang ý nghĩa tham khảo chiêm nghiệm giải trí
