Nếu từng đi xe khách đường dài, bạn có thể đã nghe tài xế hoặc phụ xe khuyên người bị say xe ngậm một chiếc tăm trong miệng. Đây là mẹo dân gian được nhiều người truyền tai nhau từ nhiều năm nay.
Vậy mẹo này có cơ sở hay chỉ là kinh nghiệm truyền miệng?
Ngậm tăm có thể giúp phân tán sự chú ý
Một trong những lý do được nhắc đến nhiều nhất là việc ngậm tăm khiến miệng và lưỡi có thêm một kích thích nhẹ.
Khi đó, não bộ có thể phần nào chuyển sự chú ý sang cảm giác trong khoang miệng thay vì chỉ tập trung vào cảm giác khó chịu do say xe. Với một số người, điều này giúp giảm cảm giác bồn chồn hoặc buồn nôn.
Tuy nhiên, đây chủ yếu là kinh nghiệm cá nhân và hiệu quả có thể khác nhau ở mỗi người.
Giúp hạn chế cảm giác khô miệng
Ngậm một chiếc tăm có thể kích thích tiết nước bọt nhẹ, nhờ đó giảm cảm giác khô miệng – tình trạng khá phổ biến ở người bị say xe.
Miệng bớt khô có thể khiến một số người cảm thấy dễ chịu hơn trong suốt hành trình.
Có thể tạo hiệu ứng tâm lý tích cực
Nhiều mẹo chống say xe dân gian hoạt động một phần nhờ yếu tố tâm lý. Khi người bị say tin rằng một cách nào đó sẽ giúp mình dễ chịu hơn, họ có thể cảm thấy bớt lo lắng, từ đó các triệu chứng cũng giảm phần nào.
Điều này không có nghĩa chiếc tăm là "thuốc chống say xe", mà hiệu quả nếu có còn phụ thuộc vào từng cá nhân.
Say xe thực chất do đâu?
Theo các chuyên gia, say xe xảy ra khi não bộ nhận được những tín hiệu không đồng nhất từ mắt, tai trong và cơ thể.
Ví dụ:
-
Mắt nhìn thấy bên trong xe gần như đứng yên.
-
Tai trong lại cảm nhận xe đang rung lắc, tăng giảm tốc độ và vào cua.
Sự "mâu thuẫn" này khiến một số người xuất hiện các triệu chứng như:
-
Buồn nôn.
-
Chóng mặt.
-
Đổ mồ hôi lạnh.
-
Mệt mỏi.
-
Khó chịu ở vùng bụng.
Vì vậy, ngậm tăm không tác động vào nguyên nhân gây say xe mà chỉ có thể giúp một số người cảm thấy dễ chịu hơn.
Những cách giảm say xe có cơ sở hơn
Để hạn chế say xe, bạn có thể áp dụng một số biện pháp sau:
-
Chọn vị trí ngồi ít rung lắc, như hàng ghế phía trước hoặc gần giữa xe.
-
Nhìn ra phía trước hoặc nhìn đường chân trời thay vì nhìn điện thoại hay đọc sách.
-
Tránh ăn quá no hoặc để bụng quá đói trước khi lên xe.
-
Giữ không khí trong xe thông thoáng nếu có thể.
-
Ngủ hoặc nhắm mắt nghỉ ngơi trong suốt hành trình.
-
Nếu thường xuyên bị say xe, có thể tham khảo ý kiến bác sĩ về việc sử dụng thuốc chống say xe trước chuyến đi.
Có nên ngậm tăm khi đi xe?
Nếu muốn thử mẹo này, cần lưu ý:
-
Không ngậm quá sâu để tránh nguy cơ nuốt phải.
-
Không vừa ngậm tăm vừa ngủ vì có thể gây mất an toàn.
-
Không để trẻ nhỏ áp dụng mẹo này vì có nguy cơ hóc hoặc sặc.
Việc bác tài khuyên người bị say xe ngậm tăm chủ yếu xuất phát từ kinh nghiệm dân gian. Ngậm tăm có thể giúp một số người phân tán sự chú ý hoặc giảm cảm giác khô miệng, nhưng chưa có bằng chứng khoa học khẳng định đây là phương pháp chống say xe hiệu quả.
Nếu thường xuyên bị say xe, bạn nên kết hợp các biện pháp phòng tránh phù hợp và tham khảo ý kiến chuyên gia y tế khi cần thiết.