Từ ngày 1/7/2026, nhiều quy định mới liên quan đến lĩnh vực xuất nhập cảnh sẽ chính thức được áp dụng, trong đó đáng chú ý là việc mở rộng các trường hợp hộ chiếu bị hủy giá trị sử dụng dù vẫn còn thời hạn. Thông tin này đang thu hút sự quan tâm lớn bởi hộ chiếu là giấy tờ quan trọng gắn liền với quyền xuất cảnh của công dân.
Theo các quy định mới, người dân cần chủ động kiểm tra tình trạng hộ chiếu của mình để tránh gặp rắc rối khi làm thủ tục tại sân bay hoặc khi xuất nhập cảnh ở nước ngoài.
7 trường hợp hộ chiếu còn hạn nhưng vẫn bị hủy giá trị sử dụng
Theo quy định sắp có hiệu lực từ ngày 1/7, cơ quan chức năng có thể thu hồi hoặc hủy giá trị sử dụng hộ chiếu trong nhiều trường hợp khác nhau. Dưới đây là 7 tình huống phổ biến người dân cần đặc biệt chú ý:
1. Hộ chiếu bị mất nhưng chưa kịp làm lại
Khi công dân khai báo mất hộ chiếu, cơ quan quản lý xuất nhập cảnh sẽ ngay lập tức cập nhật tình trạng vô hiệu hóa trên hệ thống điện tử. Điều này đồng nghĩa cuốn hộ chiếu đó sẽ không còn giá trị sử dụng dù thời hạn vẫn còn dài.
Quy định này nhằm ngăn chặn nguy cơ kẻ xấu lợi dụng hộ chiếu thất lạc để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật hoặc giả mạo danh tính.
2. Không đến nhận hộ chiếu sau hơn 12 tháng
Một trong những điểm mới đáng chú ý là trường hợp người dân đã hoàn tất thủ tục cấp hộ chiếu nhưng không đến nhận theo giấy hẹn trong thời gian quá 12 tháng và cũng không có văn bản giải trình lý do chậm nhận, hộ chiếu có thể bị hủy giá trị.
Cơ quan chức năng cho rằng việc này giúp tránh tồn đọng giấy tờ và đảm bảo tính chính xác trong quản lý dữ liệu xuất nhập cảnh.
3. Người bị thôi, tước hoặc hủy quyết định nhập quốc tịch Việt Nam
Những trường hợp bị thôi quốc tịch, bị tước quốc tịch hoặc bị hủy bỏ quyết định cho nhập quốc tịch Việt Nam cũng sẽ bị thu hồi và hủy giá trị hộ chiếu Việt Nam đang sử dụng.
Đây được xem là quy định mang tính bắt buộc nhằm bảo đảm đúng tư cách pháp lý của người sở hữu hộ chiếu.
4. Không còn thuộc diện sử dụng hộ chiếu ngoại giao hoặc công vụ
Đối với hộ chiếu ngoại giao và hộ chiếu công vụ, khi cá nhân không còn đảm nhiệm chức vụ hoặc không còn thuộc nhóm đối tượng được phép sử dụng loại hộ chiếu này, cơ quan chức năng sẽ tiến hành thu hồi và hủy giá trị sử dụng.
Việc quản lý chặt chẽ hộ chiếu công vụ, ngoại giao được đánh giá là cần thiết để tránh lạm dụng vào mục đích cá nhân.
5. Vi phạm quy định về xuất nhập cảnh
Những cá nhân vi phạm quy định tại khoản 1 Điều 21 của Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam năm 2019 cũng có thể bị hủy giá trị hộ chiếu.
Các hành vi vi phạm có thể bao gồm việc sử dụng giấy tờ giả, khai báo sai sự thật, cho người khác sử dụng hộ chiếu hoặc lợi dụng hộ chiếu để thực hiện hành vi trái pháp luật.
6. Người đang bị truy nã hoặc bị hạn chế xuất cảnh
Người đang trong diện bị truy nã, bị điều tra hoặc chưa hoàn thành nghĩa vụ liên quan đến thi hành án, nghĩa vụ tài chính, nghĩa vụ thuế… có thể bị cơ quan chức năng hủy giá trị hộ chiếu trực tiếp trên hệ thống điện tử.
Đáng chú ý, trong nhiều trường hợp, cơ quan quản lý không cần thu hồi bản giấy nhưng hộ chiếu vẫn bị xem là vô hiệu khi kiểm tra trên hệ thống xuất nhập cảnh.
7. Hộ chiếu bị in sai thông tin hoặc đã được cấp hộ chiếu mới
Nếu hộ chiếu bị in sai thông tin cá nhân như họ tên, ngày tháng năm sinh, số định danh hoặc đặc điểm nhận dạng, cơ quan chức năng sẽ tiến hành hủy để cấp lại theo dữ liệu chính xác.
Ngoài ra, khi công dân được cấp hộ chiếu phổ thông mới, hộ chiếu cũ dù còn thời hạn cũng sẽ tự động mất giá trị sử dụng theo quy định quản lý đồng bộ dữ liệu.
Người dân cần làm gì để tránh rắc rối khi xuất cảnh?
Trước những thay đổi mới, các chuyên gia pháp lý khuyến cáo người dân nên chủ động kiểm tra toàn bộ thông tin trên hộ chiếu ngay khi nhận được. Nếu phát hiện sai sót, cần liên hệ cơ quan quản lý xuất nhập cảnh để điều chỉnh sớm.
Bên cạnh đó, người sử dụng hộ chiếu cần lưu ý:
Không cho người khác mượn hộ chiếu dưới bất kỳ hình thức nào.Không tự ý tẩy xóa, chỉnh sửa thông tin trong hộ chiếu.Không cầm cố, thế chấp hộ chiếu cho các giao dịch dân sự.Khai báo ngay với cơ quan công an hoặc xuất nhập cảnh nếu làm mất hộ chiếu.
Theo các chuyên gia, việc khai báo mất sớm sẽ giúp cơ quan chức năng nhanh chóng khóa giá trị sử dụng trên hệ thống, hạn chế nguy cơ bị lợi dụng cho hành vi phạm pháp.
