Nếu thường xuyên nấu cơm, luộc mì, nấu cháo hay hầm các món có nhiều tinh bột, bạn có thể từng thấy người lớn trong nhà gác muôi hoặc đũa gỗ ngang miệng nồi. Vậy vì sao họ làm như vậy?
1. Giúp hạn chế nước sôi trào ra ngoài
Khi nấu những món dễ tạo bọt như cháo, mì, khoai, pasta hoặc nước luộc có nhiều tinh bột, nhiệt làm nước sôi mạnh và bọt liên tục dâng lên. Nếu đậy kín nắp, hơi nước và bọt càng dễ khiến nước trào khỏi nồi.
Một chiếc đũa gỗ hoặc muôi gỗ đặt ngang trên miệng nồi có thể làm gián đoạn phần bọt nổi lên ở vị trí tiếp xúc. Bọt gặp bề mặt gỗ và bị phá vỡ phần nào, nhờ đó nước có thể chậm trào hơn trong một khoảng thời gian.
Đây là lý do mẹo này thường xuất hiện trong những căn bếp gia đình. Tuy nhiên, nó chỉ giúp hạn chế hiện tượng trào chứ không phải một cách chống trào tuyệt đối.
2. Vì sao lại dùng gỗ thay vì thìa kim loại?
Gỗ có bề mặt và tính chất khác kim loại, đồng thời thường được sử dụng trong lúc nấu ăn vì không truyền nhiệt nhanh như kim loại. Khi đặt ngang miệng nồi, một chiếc muôi hoặc đũa gỗ có thể được cầm, di chuyển dễ dàng hơn nếu cần xử lý nồi đang sôi.
Bên cạnh đó, bọt nước sôi tiếp xúc với bề mặt gỗ có thể bị phá vỡ tạm thời. Khi đó, phần bọt không dễ dàng liên tục tạo thành một lớp dày vượt qua miệng nồi.
Nhưng cần hiểu đúng rằng gỗ không có khả năng "hút" nước sôi hay làm nhiệt độ trong nồi giảm đáng kể. Nếu để nồi sôi quá mạnh trong thời gian dài, nước vẫn có thể trào qua chiếc đũa hoặc muôi.
3. Mẹo này đặc biệt hay gặp khi nấu cháo, mì và món nhiều tinh bột
Không phải món ăn nào cũng cần áp dụng mẹo gác đũa. Những món có nhiều tinh bột thường tạo bọt nhiều hơn nên nguy cơ trào cũng cao hơn.
Cháo là một ví dụ điển hình. Khi gạo được nấu nhừ, tinh bột hòa vào nước khiến cháo dễ sủi bọt và dâng lên nhanh. Mì, khoai, các loại pasta hoặc một số món hầm cũng có thể xảy ra tình trạng tương tự.
Vì vậy, nếu bắt gặp người lớn vừa nấu vừa đặt muôi gỗ ngang nồi, rất có thể đó là kinh nghiệm được hình thành từ việc thường xuyên nấu những món dễ trào chứ không đơn thuần là một thói quen kỳ lạ.
4. Tuyệt đối không nên xem đây là cách thay thế việc canh nồi
Sai lầm nhiều người mắc phải là nghĩ rằng chỉ cần đặt đũa gỗ lên miệng nồi rồi có thể bỏ đi làm việc khác. Thực tế, nồi vẫn có thể trào nếu nhiệt quá lớn hoặc lượng nước trong nồi quá nhiều.
Khi nước sôi mạnh, bọt vẫn tiếp tục hình thành. Nếu bọt đủ nhiều, nó có thể vượt qua thanh gỗ và chảy xuống bếp. Với những nồi cháo, mì hoặc món nhiều tinh bột, tình trạng này có thể xảy ra khá nhanh.
Cách an toàn hơn vẫn là điều chỉnh lửa vừa phải, dùng nồi có kích thước phù hợp và quan sát trong thời gian món ăn đang sôi mạnh. Mẹo gác đũa chỉ nên được xem là một biện pháp hỗ trợ.
5. Có một điều cần lưu ý nếu dùng đũa hoặc muôi gỗ thường xuyên
Đồ dùng bằng gỗ cần được vệ sinh và làm khô đúng cách. Nếu đũa, muôi bị nứt, mốc, bám cặn hoặc có mùi bất thường thì không nên tiếp tục sử dụng để nấu ăn.
Ngoài ra, không nên để đồ gỗ quá lâu trên nồi đang đun ở nhiệt độ cao, đặc biệt khi phần gỗ tiếp xúc trực tiếp với nguồn nhiệt hoặc bị khô nóng trong thời gian dài. Sau khi sử dụng, nên rửa sạch và để nơi khô thoáng.
Một chiếc đũa gỗ đặt trên miệng nồi có thể là mẹo bếp hữu ích, nhưng điều quan trọng hơn vẫn là kiểm soát nhiệt độ và thời gian nấu.
Điều thú vị là một thói quen rất nhỏ trong căn bếp lại chứa đựng kinh nghiệm quan sát khá thực tế của người xưa. Họ nhận thấy những nồi nhiều tinh bột thường tạo bọt và dễ trào nên tìm cách làm gián đoạn lớp bọt ở miệng nồi.
Vì thế, lần tới nếu thấy ai gác muôi gỗ hoặc đũa gỗ lên miệng nồi, bạn đã hiểu phần nào lý do đằng sau thói quen tưởng như đơn giản này. Tuy nhiên, đừng quên rằng đây chỉ là mẹo hỗ trợ. Muốn nồi không trào, cách hiệu quả nhất vẫn là giảm lửa đúng lúc, không đổ nước quá đầy và luôn để ý món ăn khi đang sôi mạnh.
Một mẹo nhỏ có thể giúp căn bếp sạch sẽ hơn, nhưng không có mẹo nào thay thế hoàn toàn sự cẩn thận khi nấu nướng.
