Tục ngữ có câu: “Không nghe lời người già, thiệt hại ngay trước mắt” và “Đi hỏi già, về nhà hỏi trẻ”, nhấn mạnh vai trò quan trọng của kinh nghiệm truyền đời từ thế hệ đi trước. Những lời dặn dò tưởng như đơn giản ấy lại thường chứa đựng sự từng trải và hiểu biết sâu sắc.
Trong chuyện đi chợ, chọn thực phẩm, ông bà ta cũng để lại những lời khuyên cụ thể: “Mua thịt chớ chọn thịt cổ, mua cá đừng lấy cá diếc.” Câu nói nghe qua có vẻ quen thuộc, nhưng ý nghĩa thật sự phía sau thì không phải ai cũng tỏ tường. Phải đến khi có kinh nghiệm thực tế, tôi mới thấm thía được sự tinh tế trong lời dạy ấy.
Vì sao không nên mua thịt cổ lợn? Người xưa có câu: “Thịt lợn không mua thịt cổ” – và lời dặn ấy không phải không có lý. Thực tế, phần cổ lợn chứa khá nhiều mỡ và hạch bạch huyết – nơi tập trung các tế bào viêm, vi khuẩn và độc tố. Việc ăn thường xuyên có thể gây tăng cân, ảnh hưởng tim mạch và tiềm ẩn nguy cơ sức khỏe lâu dài.
Ngoài ra, cổ là khu vực khó sơ chế sạch hoàn toàn. Khi giết mổ, máu chảy nhiều ở phần cổ, làm tăng khả năng nhiễm khuẩn nếu không xử lý kỹ. Bởi vậy, phần thịt này dù rẻ nhưng ít được khuyến khích sử dụng trong các bữa ăn hàng ngày.
Cá diếc – ngon nhưng không dành cho mọi người Cá diếc là loại cá nước ngọt phổ biến, có thịt mềm, vị ngọt, dễ chế biến thành món canh bổ dưỡng. Tuy nhiên, nhược điểm lớn nhất của cá diếc là có quá nhiều xương nhỏ, dễ gây hóc, đặc biệt nguy hiểm với trẻ nhỏ và người già.
Chính vì thế, ông bà ta mới căn dặn: “Mua cá không mua cá diếc” – hàm ý nên chọn loại cá dễ ăn, an toàn hơn cho sức khỏe cả nhà. Ngày nay, dù cá diếc vẫn được nhiều người yêu thích khi hầm canh dưỡng thận, nhưng cần lưu ý kỹ khi ăn và tránh cho trẻ nhỏ dùng loại cá này.
