Lá tía tô quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày, nhưng ít người chú ý rằng thời điểm uống nước tía tô có thể quyết định hiệu quả mà cơ thể nhận được. Dùng đúng lúc, loại lá này có thể hỗ trợ tiêu hóa, tuần hoàn và thanh nhiệt. Uống sai thời điểm, lợi ích dễ bị giảm sút, thậm chí gây cảm giác khó chịu.
Công dụng nổi bật của nước lá tía tô
Nước lá tía tô chứa nhiều vitamin, khoáng chất và hoạt chất sinh học, được dân gian và y học cổ truyền sử dụng trong nhiều trường hợp khác nhau.
Thúc đẩy tuần hoàn và trao đổi chất: Tía tô có khả năng hỗ trợ lưu thông khí huyết, cải thiện hoạt động của các cơ quan nội tạng và góp phần tăng quá trình đào thải. Khi uống đúng liều và đúng thời điểm, các hoạt chất trong lá tía tô giúp cơ thể tăng khả năng trao đổi nước và chuyển hóa năng lượng, từ đó giảm cảm giác mệt mỏi, nặng nề.
Hỗ trợ tiêu hóa, giảm đầy bụng: Lượng chất xơ tự nhiên trong lá tía tô giúp kích thích nhu động ruột, hỗ trợ người hay gặp tình trạng đầy hơi, khó tiêu hoặc táo bón. Việc uống nước tía tô đều đặn có thể giúp hệ tiêu hóa vận hành ổn định hơn, đặc biệt trong những giai đoạn ăn uống thất thường.
Bổ sung dưỡng chất và chất chống oxy hóa: Lá tía tô giàu vitamin A, C cùng các nguyên tố vi lượng như sắt, canxi, kali. Các chất này góp phần cải thiện sức đề kháng, hỗ trợ tim mạch, não bộ và thị lực. Một số nghiên cứu cũng ghi nhận tía tô có khả năng giảm stress oxy hóa, bảo vệ thành mạch và hỗ trợ trí nhớ.
Thanh nhiệt, giải cảm theo y học cổ truyền: Theo Đông y, tía tô có tính ấm, vị cay nhẹ, thường được dùng trong các trường hợp cảm lạnh, ho, đau đầu do phong hàn, đầy bụng hoặc lạnh bụng. Nước tía tô ấm có thể giúp cơ thể toát mồ hôi nhẹ, tạo cảm giác dễ chịu hơn khi thời tiết thay đổi.
3 Khung giờ vàng nên uống nước lá tía tô
Để phát huy tối đa lợi ích, thời điểm uống nước tía tô đóng vai trò quan trọng không kém liều lượng.
- Trước bữa ăn chính khoảng 10–20 phút. Đây là thời điểm cơ thể hấp thu tốt các hoạt chất trong tía tô, đồng thời kích thích hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn. Uống trước bữa ăn có thể giúp giảm cảm giác đầy bụng và hỗ trợ quá trình tiêu hóa thức ăn.
- Buổi sáng, trước bữa sáng 15–30 phút. Uống nước tía tô vào buổi sáng giúp kích hoạt trao đổi chất, hỗ trợ cơ thể hấp thu dưỡng chất trong ngày. Một số người còn cho rằng thói quen này giúp kiểm soát cân nặng tốt hơn nhờ cảm giác no nhẹ và tiêu hóa ổn định.
- Trước khi đi ngủ khoảng 60 phút. Một lượng nhỏ nước tía tô có thể giúp cơ thể thư giãn, hỗ trợ làn da và giấc ngủ. Tuy nhiên, không nên uống quá nhiều vào buổi tối, đặc biệt với người có hệ tim mạch nhạy cảm hoặc dễ mất ngủ.
Liều lượng khuyến nghị: Khoảng 10–20 gram lá tía tô tươi đun cùng 100 ml nước cho mỗi lần uống. Người lớn chỉ nên dùng tối đa 2–3 ly mỗi ngày và không nên uống liên tục trong thời gian dài.
Lưu ý khi đun nước: Không nên đun quá 15 phút vì nhiệt cao kéo dài có thể làm bay hơi hoặc phá hủy một phần dưỡng chất. Nước tía tô không nên dùng thay nước lọc hằng ngày để tránh tác dụng phụ không mong muốn.
Khung giờ và thời điểm nên tránh uống
Dù có nhiều lợi ích, nước lá tía tô không phù hợp với mọi thời điểm trong ngày.
- Khi bụng quá đói: Tía tô có tính ấm, uống lúc đói dễ gây cảm giác cồn cào, nóng trong hoặc buồn nôn, đặc biệt với người có dạ dày nhạy cảm.
- Ngay sau khi ăn quá no: Uống tía tô khi vừa ăn nhiều có thể làm hệ tiêu hóa bị “quá tải”, gây đầy hơi và khó chịu.
- Khi đang bị cảm nóng hoặc sốt cao: Tính ấm của tía tô có thể khiến cơ thể tăng cảm giác bứt rứt, ra mồ hôi nhiều hơn, không phù hợp trong giai đoạn đang bị nhiệt.
- Buổi tối muộn đối với người dễ mất ngủ hoặc có bệnh tim mạch. Một số người nhạy cảm có thể cảm thấy tim đập nhanh hoặc khó ngủ nếu uống tía tô sát giờ đi ngủ.
Những đối tượng cần thận trọng
Phụ nữ mang thaiCơ thể bà bầu thường có xu hướng “nóng” hơn. Việc uống nước tía tô kéo dài có thể làm tăng huyết áp, gây táo bón hoặc cảm giác choáng váng. Nếu muốn dùng, nên tham khảo ý kiến bác sĩ.
Người có cơ địa dị ứngNếu chưa từng sử dụng nhiều tía tô, nên thử một lượng nhỏ trước. Theo dõi phản ứng trong 24 giờ để bảo đảm an toàn.
Người đang bị cảm nhiệtDo đặc tính ấm, tía tô không phù hợp với các trường hợp đang sốt cao hoặc có biểu hiện nóng trong.
Lưu ý quan trọng khi sử dụng nước lá tía tô
Nước tía tô tươi chỉ nên dùng trong vòng 24 giờ, không để lâu vì dễ biến chất. Có thể sử dụng lá khô hoặc bột tía tô, nhưng cần tuân theo hướng dẫn của chuyên gia y tế. Quan trọng nhất là không lạm dụng và không uống quá nhiều trong một ngày.
Dùng đúng khung giờ, đúng liều lượng, nước lá tía tô có thể trở thành một thói quen nhỏ nhưng mang lại lợi ích lớn cho sức khỏe.
