Trong đời sống thường ngày, hoa hồng vàng được nhiều người yêu thích bởi màu sắc rực rỡ, tươi sáng và mang cảm giác vui vẻ, ấm áp. Thế nhưng khi chọn hoa để đặt lên bàn thờ hoặc dâng hương, không ít gia đình lại tránh sử dụng hoa hồng vàng.
Hoa hồng vàng có ý nghĩa gì trong đời sống?
Hoa hồng vàng vốn không phải một loài hoa mang ý nghĩa xấu. Ngược lại, trong văn hóa hiện đại, màu vàng thường tượng trưng cho niềm vui, sự tươi mới, tình bạn, sự trân trọng và những khởi đầu tốt đẹp.
Một bó hoa hồng vàng có thể được dùng để chúc mừng, tặng bạn bè, khai trương hoặc trang trí nhà cửa. Vì thế, việc một số gia đình không chọn hoa hồng vàng để thắp hương không đồng nghĩa với việc loài hoa này bị xem là "xui xẻo".
Điểm khác biệt nằm ở hoàn cảnh sử dụng.
Trong không gian thờ cúng, người Việt thường quan tâm nhiều hơn đến màu sắc, ý nghĩa biểu tượng và tập quán gia đình. Một loài hoa phù hợp để tặng người sống chưa chắc đã được xem là lựa chọn trang trọng nhất khi dâng lên tổ tiên.
Vì sao hoa hồng vàng thường bị tránh khi thắp hương?
Lý do đầu tiên liên quan đến quan niệm về màu vàng trong từng vùng văn hóa.
Màu vàng có nhiều lớp ý nghĩa khác nhau. Có nơi xem vàng là màu của phú quý, quyền uy và may mắn. Nhưng trong một số quan niệm dân gian, màu vàng lại gắn với sự chia ly, phai nhạt hoặc những trạng thái không phù hợp với không khí tưởng niệm.
Chính sự khác biệt này khiến một số gia đình hình thành thói quen tránh hoa hồng vàng trên bàn thờ.
Lý do thứ hai nằm ở ý nghĩa riêng của hoa hồng.
Hoa hồng thường gắn với tình yêu, tình cảm đôi lứa và vẻ đẹp lãng mạn. Đây là ý nghĩa rất phổ biến trong đời sống hiện đại. Trong khi đó, hoa dâng lên tổ tiên thường được lựa chọn theo hướng thanh nhã, thuần khiết, thể hiện lòng thành kính và sự tưởng nhớ.
Do vậy, nhiều người lớn tuổi cho rằng hoa hồng, đặc biệt là những màu mang sắc thái tình yêu hoặc quá rực rỡ, không phải lựa chọn ưu tiên cho bàn thờ gia tiên.
Tuy nhiên, đây chủ yếu là vấn đề quan niệm và tập tục chứ không phải một điều cấm kỵ có tính tuyệt đối.
Sự phổ biến
So với hoa cúc vàng, hoa hồng đỏ thì hoa hồng vàng ít phổ biến hơn. Do đó hoa hồng vàng không có trong thói quen thờ cúng, lâu dần thành một điều lạ. Việc thờ cúng cũng thường truyền đời theo kinh nghiệm nên sự xuất hiện của hoa hồng vàng trong mâm cúng càng không thấy quen thuộc.
Có phải dùng hoa hồng vàng thắp hương là phạm điều kiêng kỵ?
Câu trả lời là không nên hiểu theo hướng tuyệt đối.
Không có một quy tắc chung áp dụng cho mọi gia đình rằng cứ hoa hồng vàng là không được dâng lên bàn thờ. Phong tục thờ cúng của người Việt có sự khác biệt khá lớn giữa các vùng miền và từng gia đình.
Điều quan trọng hơn khi chọn hoa cúng thường là hoa phải tươi, sạch, không dập nát, không có mùi quá nồng và được chuẩn bị bằng sự thành tâm.
Nếu gia đình từ trước đến nay có tục không dùng hoa hồng vàng trên bàn thờ thì tốt nhất nên tiếp tục giữ nếp đó. Ngược lại, nếu không có quy định kiêng kỵ và gia đình vẫn sử dụng hoa hồng vàng trong những dịp phù hợp thì cũng không nên quá lo lắng rằng chỉ vì màu hoa mà việc thờ cúng trở nên không tốt.
Trong tín ngưỡng dân gian, sự thành kính của người dâng lễ vẫn được xem là điều quan trọng.
Những loại hoa nào thường được chọn để thắp hương?
Nếu muốn lựa chọn an toàn theo quan niệm truyền thống, gia chủ có thể ưu tiên những loại hoa quen thuộc trong nghi lễ thờ cúng.
Hoa cúc vàng là lựa chọn phổ biến bởi màu vàng tượng trưng cho sự ấm áp, trường tồn và lòng kính trọng. Hoa cúc trắng thường được dùng trong những không gian tưởng niệm hoặc tùy theo mục đích thờ cúng.
Hoa huệ cũng được nhiều gia đình lựa chọn vì vẻ thanh khiết, hương thơm nhẹ nhàng. Hoa đồng tiền có thể được sử dụng trong một số dịp với mong muốn gửi gắm ý nghĩa về tài lộc, may mắn.
Hoa sen cũng là lựa chọn được đánh giá cao trong nhiều không gian thờ Phật bởi hình ảnh thanh sạch, trang nghiêm.
Tùy bàn thờ gia tiên, bàn thờ Phật hay không gian thờ khác mà cách chọn hoa có thể khác nhau. Không nhất thiết phải chạy theo một danh sách "hoa cấm" tuyệt đối được lan truyền trên mạng.
Điều cần tránh khi mua hoa cúng không chỉ là màu sắc
Một vấn đề đáng chú ý hơn màu vàng của hoa là chất lượng và cách chuẩn bị hoa.
Không nên đặt lên bàn thờ những bông hoa đã héo, úa, dập nát hoặc có dấu hiệu hư hỏng. Hoa cắm cũng nên được thay nước thường xuyên để tránh tạo mùi khó chịu.
Nhiều gia đình còn tránh những loại hoa có gai hoặc những loại hoa mang ý nghĩa không phù hợp với hoàn cảnh thờ cúng theo phong tục riêng.
Đặc biệt, không nên biến việc chọn hoa thành tâm lý lo sợ. Thờ cúng trước hết là một cách thể hiện sự tưởng nhớ, biết ơn và lòng kính trọng đối với người đã khuất.
*Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo chiêm nghiệm
