Giữa khung cảnh ngổn ngang sau trận động đất tại Venezuela, không chỉ các cán bộ cứu hộ mà cả những chú chó nghiệp vụ của Việt Nam cũng trở thành lực lượng đặc biệt góp phần tìm kiếm các nạn nhân mắc kẹt. Những nỗ lực ấy đã được nước bạn ghi nhận bằng Huân chương Công trạng, như lời tri ân dành cho các "người hùng bốn chân".
Venezuela vinh danh đội chó nghiệp vụ Việt Nam vì những đóng góp trong công tác cứu nạn
Ngày 3/7, Quyền Tổng thống Cộng hòa Bolivar Venezuela Delcy Rodriguez đã trực tiếp gặp gỡ đoàn cứu hộ, cứu nạn Việt Nam đang làm nhiệm vụ tại quốc gia này. Tại buổi gặp mặt, phía Venezuela đã gửi thư cảm ơn và trao Huân chương Công trạng cho đội chó nghiệp vụ của Việt Nam vì thành tích nổi bật trong hoạt động tìm kiếm, cứu nạn sau động đất.
Theo thư cảm ơn, khả năng đánh hơi và phát hiện dấu hiệu của các quân khuyển đã mang đến hy vọng cho nhiều gia đình giữa thời điểm khó khăn nhất. Mỗi lần phát hiện vị trí nghi có nạn nhân đều góp phần rút ngắn thời gian tìm kiếm, tạo cơ hội để lực lượng cứu hộ tiếp cận hiện trường nhanh hơn.
Đội chó nghiệp vụ Việt Nam được Venezuela trao Huân chương Công trạng sau nhiệm vụ cứu hộ.
Xukip - Chú chó đại diện nhận huân chương
Trong 8 chú chó nghiệp vụ của đoàn Việt Nam, Xukip là chú chó được lựa chọn đại diện đeo Huân chương Công trạng. Theo thông tin từ Trường Trung cấp 24, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng, Xukip được đánh giá là một trong những quân khuyển có khả năng đánh hơi và xác định nguồn hơi tốt nhất trong quá trình làm nhiệm vụ tại Venezuela.
Xukip sinh năm 2022, tốt nghiệp khóa đào tạo trung cấp 2 năm trước khi được biên chế vào đội tìm kiếm cứu nạn thuộc Khoa Giám biệt nguồn hơi. Chuyến công tác tại Venezuela cũng là lần đầu tiên chú chó này tham gia nhiệm vụ quốc tế.
Từ vụ sạt lở ở Lào Cai đến nhiệm vụ quốc tế đầu tiên
Trước khi đến Venezuela, Xukip từng tham gia tìm kiếm cứu nạn tại thôn Nậm Tông, huyện Bắc Hà (cũ), tỉnh Lào Cai sau trận bão Yagi năm 2024. Khi đó, chú chó đã phát hiện nguồn hơi của nạn nhân bị vùi lấp dưới đất, hỗ trợ lực lượng chức năng trong công tác cứu hộ.
Kinh nghiệm từ nhiệm vụ trong nước đã giúp Xukip nhanh chóng thích nghi với môi trường làm việc khắc nghiệt tại Venezuela. Đây cũng là dấu mốc cho thấy sự trưởng thành của quân khuyển Xukip trong công tác cứu nạn.
Chó nghiệp vụ Xukip từng tham gia tìm kiếm nạn nhân sau sạt lở tại Lào Cai.
Quân khuyển dày dạn kinh nghiệm cứu nạn tại Thổ Nhĩ Kỳ, Myanmar, Venezuela
Bên cạnh Xukip, đội chó nghiệp vụ còn có những "gương mặt" từng tham gia các chiến dịch cứu hộ quốc tế trước đó như Vát, O Lát, Ja Vo và Jun Ka. Các quân khuyển này đã góp mặt trong nhiệm vụ hỗ trợ cứu nạn tại Thổ Nhĩ Kỳ, Myanmar vào các năm 2023 và 2025.
Ở trong nước, Vát, O Lát, Ja Vo, Jin Ka cũng từng tham gia tìm kiếm nạn nhân tại khu vực làng Nủ, tỉnh Lào Cai, nơi xảy ra trận lũ quét và sạt lở đất gây thiệt hại nghiêm trọng về người. Trong khi đó, Kun Mat và Ot Ky dù lần đầu thực hiện nhiệm vụ quốc tế vẫn hoàn thành tốt phần việc được giao.
Quá trình huấn luyện khắt khe để tạo nên những "chiếc mũi vàng"
Theo Trung tá Nguyễn Minh Phượng, Phó trưởng Khoa Giám biệt nguồn hơi, mỗi chú chó nghiệp vụ đều được tuyển chọn kỹ về sức khỏe và khả năng thần kinh trước khi bước vào chương trình huấn luyện chuyên sâu. Bên cạnh đó, các bài học cũng được xây dựng theo lộ trình từ đơn giản đến nâng cao.
Ban đầu, chó được rèn luyện cách nhận biết nguồn hơi quen thuộc, sau đó chuyển sang các nguồn hơi mô phỏng để hình thành phản xạ tìm kiếm. Khi đã thành thục, chúng tiếp tục học cách ngồi, đào bới và phát tín hiệu báo vị trí nạn nhân.
Mỗi quân khuyển đều có một huấn luyện viên đồng hành trong suốt quá trình huấn luyện cũng như khi thực hiện nhiệm vụ. Ngoài chuyên môn, người huấn luyện cần hiểu rõ tâm lý, phản xạ và trạng thái của từng chú chó để phối hợp hiệu quả trong môi trường nhiều rủi ro.
Trong thời gian làm nhiệm vụ, thực đơn của chúng cũng được tăng cường các loại thực phẩm giàu dinh dưỡng như thịt tươi, thịt hộp, trứng vịt lộn cùng các sản phẩm bổ sung theo quy định. Điều này giúp các quân khuyển duy trì thể lực và khả năng đánh hơi ổn định trong điều kiện làm việc cường độ cao.
Chó nghiệp vụ trải qua quá trình huấn luyện bài bản trước khi làm nhiệm vụ.
Dấu ấn của lực lượng cứu hộ Việt Nam trong các sứ mệnh nhân đạo quốc tế
Đội sử dụng chó nghiệp vụ Việt Nam tại Venezuela gồm 10 cán bộ, chiến sĩ và 8 quân khuyển thuộc Trường Trung cấp 24 Biên phòng. Lực lượng này được giao nhiệm vụ xác định vị trí nạn nhân mắc kẹt cũng như đánh hơi thi thể trong các công trình bị sập.
Trong những ngày làm việc tại khu vực Playa Grande, bang La Guaira, các chú chó nghiệp vụ đã rà soát hiện trường, phát hiện hàng chục vị trí nghi có nạn nhân. Theo thống kê từ lực lượng tham gia nhiệm vụ, đội chó đã đánh dấu tổng cộng 74 vị trí nghi vấn, tạo cơ sở để lực lượng công binh và cứu hộ tổ chức đào bới, đưa nhiều nạn nhân ra khỏi đống đổ nát.
Nhiệm vụ tại Venezuela là lần thứ ba lực lượng Quân đội nhân dân Việt Nam và Công an nhân dân Việt Nam được cử ra nước ngoài tham gia hoạt động hỗ trợ nhân đạo, cứu trợ thảm họa. Tại hiện trường, các đơn vị phối hợp sử dụng chó nghiệp vụ, thiết bị dò tìm chuyên dụng cùng lực lượng công binh và quân y để rà soát từng khu vực.
Các cán bộ huấn luyện và quân khuyển của Bộ đội Biên phòng đã góp phần quan trọng vào kết quả tìm kiếm. Việc được Venezuela trao Huân chương Công trạng không chỉ là sự ghi nhận dành cho 8 quân khuyển, mà còn phản ánh tinh thần trách nhiệm, sự chuyên nghiệp và nỗ lực của lực lượng cứu hộ Việt Nam trong các sứ mệnh nhân đạo quốc tế.
