Giá trị dinh dưỡng của nước hầm xương
Nước hầm xương được chế biến bằng cách hầm xương lợn, bò, gà hoặc cá cùng các loại rau củ, gia vị, thảo mộc. Phần nước thu được có vị ngọt tự nhiên của các nguyên liệu cũng như chứa một lượng nhất định các dưỡng chất cần thiết cho cơ thể như vitamin, canxi, collagen, gelatin, chondroitin, glucosamin.
Ngoài các chất này, nước hầm xương còn chứa nhiều cholesterol, chất béo bão hòa. Vì vậy, nếu sử dụng nước hầm xương không đúng cách, nó có thể gây ra các tác dụng phụ đối với cơ thể.
Nước hầm xương chứa collagen và gelatin có tác dụng giảm đau khớp, duy trì độ đàn hồi. Collagen tuýp 2 là loại protein chính được tìm thấy trong xương, sụn khớp, gân và dây chằng.
Khi hầm xương, collagen từ xương và mô liên kết sẽ phân hủy thành một loại protein gọi là gelatin. Khi ăn, gelatin sẽ cung cấp các axit amin quan trọng có tác dụng hỗ trợ sức khỏe của khớp. Chúng bao gồm proline và glycine. Cơ thể sẽ sử dụng các chất này để xây dựng mô liên kết và tổng hợp collagen tuýp 2. Các mô liên kết chính là thành phần quan trọng của gân, có vai trò nối cơ với xương và dây chằng cũng như nối các xương với nhau.
Bên cạnh đó, sụn, gân và các mô liên kết khác trong nước hầm xương chứa glucosamine, chondroitin tự nhiên có tác dụng chống viêm, giúp giảm đau xương khớp.
Món ăn này còn chứa vitamin và khoáng chất giúp xương chắc khoere, tăng cường độ dẻo dai. Tủy sống trong xương chứa nhiều vitamin A, vitamin K2 cùng các khoáng chất như selen, mangan, sắt, kẽm và axit béo omega-3, omega-5. Đây đều là các chất có lợi cho sức khỏe của người bị viêm khớp, loãng xương.
Nước hầm xương gà, bò, heo, cá... có chứa canxi giúp xương khớp chắc khỏe. Ngoài ra, món này còn chứa magie, phốt pho, amino axit có tác dụng tái tạo sụng, chống loãng xương, ngừa viêm khớp.
Dùng nước hầm xương như thế nào cho đúng cách?
Nước hầm xương mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng sử dụng không đúng cách có thể gây ra tác dụng phụ. Mỡ tủy xương có thể chứa nhiều chất béo bão hòa, cholesterol, đặc biệt là nếu hầm xương ống, xương bò. Điều này có thể làm ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch, làm mỡ máu tăng cao, gan nhiễm mỡ. Ngoài ra, tủy xương còn chứa purine có thể làm axit uric trong máu tăng cao, làm tăng nguy cơ bị bệnh gout.
Nước hầm xương chỉ nên sử dụng như món phụ, dùng để tạo vị ngọt cho các món canh, súp, cháo. Không nên dùng nước hầm xương thay cho nước uống hay làm món ăn chính. Khi hầm xương, nên vớt bỏ lớp váng mỡ nổi lên trên. Không nên hầm xương quá lâu vì dễ làm tăng purin. Chỉ nên hầm xương từ 90-120 phút.
Nên kết hợp xương với các loại rau củ, thịt nạc, đậu, hạt... để làm tăng hương vị cũng như đa dạng vi chất, tránh đơn điệu trong ăn uống.
Người bị bệnh thận, tăng mỡ máu, người bị bệnh gout, rối loạn chuyển hóa không nên sử dụng nước hầm xương thường xuyên.
Người lớn tuổi muốn bổ sung canxi và dưỡng chất cho cơ thể nên tiêu thụ đa dạng các loại thực phẩm như sữa, sữa chua, các loại cá, rau lá xanh đậm, không nên phụ thuộc vào nước hầm xương.
Nước hầm xương không xấu nhưng không nên dùng mỗi ngày. Nên đảm bảo chế độ ăn uống cân bằng, đa dạng thực phẩm, phù hợp với lứa tuổi, thể trạng, bệnh lý, không nên chỉ tập trung vào một món ăn nhất định.
