Mỗi khi mùa hè đến, điều hòa trở thành thiết bị hoạt động gần như liên tục trong nhiều gia đình. Trong khi dàn lạnh bên trong nhà thường được vệ sinh và chăm sóc cẩn thận, thì cục nóng đặt ngoài trời lại phải chịu nắng gắt, mưa lớn và bụi bẩn quanh năm. Chính vì vậy, không ít người lựa chọn lắp mái che hoặc phủ kín cục nóng với mong muốn bảo vệ thiết bị và kéo dài tuổi thọ sử dụng.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia điện lạnh, đây là một trong những sai lầm khá phổ biến. Nếu thực hiện không đúng cách, việc che chắn cục nóng không những không giúp bảo vệ điều hòa mà còn làm giảm hiệu suất hoạt động, tăng chi phí điện năng và khiến thiết bị xuống cấp nhanh hơn.
Vì sao nhiều gia đình muốn che chắn cục nóng điều hòa?
Cục nóng là bộ phận được lắp đặt bên ngoài công trình, thường xuyên tiếp xúc với các yếu tố thời tiết như ánh nắng mặt trời, mưa gió và khói bụi. Quan sát bằng mắt thường, nhiều người lo ngại thiết bị sẽ nhanh bị oxy hóa, han gỉ hoặc hư hỏng nếu phải “phơi mình” ngoài trời trong thời gian dài.
Từ suy nghĩ đó, không ít gia đình đã đầu tư lắp mái tôn, mái nhựa hoặc sử dụng các loại bạt, hộp che chuyên dụng nhằm hạn chế tác động của môi trường lên cục nóng. Một số người còn cho rằng cách làm này giúp máy bền hơn và tiết kiệm chi phí sửa chữa về lâu dài.
Tuy nhiên, thực tế vận hành của điều hòa lại hoàn toàn khác với suy nghĩ này.
Che kín cục nóng có thể khiến điều hòa hoạt động kém hiệu quả
Nguyên lý hoạt động của điều hòa dựa trên quá trình trao đổi nhiệt giữa dàn lạnh và dàn nóng. Trong đó, cục nóng có nhiệm vụ giải phóng lượng nhiệt được hấp thụ từ không gian bên trong nhà ra môi trường bên ngoài.
Khi điều hòa vận hành, máy nén và quạt trong cục nóng sẽ liên tục hoạt động để đẩy nhiệt ra ngoài. Quá trình này đòi hỏi không khí lưu thông thông thoáng xung quanh thiết bị.
Nếu cục nóng bị che phủ quá kín bằng mái che, hộp bảo vệ hoặc các vật cản khác, luồng không khí lưu thông sẽ bị hạn chế. Nhiệt lượng không thể thoát ra hiệu quả khiến nhiệt độ bên trong dàn nóng tăng cao.
Hậu quả là:
- Điều hòa làm lạnh chậm hơn.
- Máy nén phải hoạt động với cường độ lớn hơn.
- Điện năng tiêu thụ tăng lên.
- Các linh kiện bên trong nhanh bị hao mòn.
- Tuổi thọ thiết bị bị rút ngắn.
Nhiều kỹ thuật viên điện lạnh cho biết họ thường gặp trường hợp điều hòa hoạt động yếu hoặc thường xuyên báo lỗi do cục nóng bị che chắn quá mức. Sau khi tháo bỏ vật cản và cải thiện độ thông thoáng, hiệu suất làm lạnh được cải thiện rõ rệt.
Cục nóng có thực sự dễ hư hỏng khi đặt ngoài trời?
Một trong những nguyên nhân khiến nhiều người lo lắng là sợ cục nóng bị hỏng do mưa nắng kéo dài. Tuy nhiên, các nhà sản xuất đã tính toán yếu tố này ngay từ khi thiết kế sản phẩm.
Phần vỏ ngoài của cục nóng thường được chế tạo từ kim loại có khả năng chống ăn mòn và chống oxy hóa cao. Các linh kiện quan trọng bên trong cũng được bảo vệ bằng kết cấu chuyên dụng nhằm hạn chế tác động của môi trường.
Bên cạnh đó, cục nóng được thiết kế để hoạt động ngoài trời nên có khả năng chống nước nhất định. Nước mưa thông thường khó gây ảnh hưởng đến hệ thống điện hoặc quạt tản nhiệt bên trong nếu thiết bị được lắp đặt đúng kỹ thuật.
Do đó, việc cục nóng tiếp xúc với nắng mưa trong điều kiện bình thường không phải là nguyên nhân chính khiến điều hòa hư hỏng. Thay vào đó, các yếu tố như thiếu bảo dưỡng, bám bụi dày đặc hoặc lắp đặt sai vị trí mới là những nguyên nhân phổ biến hơn.
Khi nào nên lắp mái che cho cục nóng?
Các chuyên gia cho rằng không phải mọi loại mái che đều có hại. Trong một số trường hợp, có thể lắp mái che để hạn chế ánh nắng trực tiếp hoặc mưa lớn.
Tuy nhiên, mái che cần đảm bảo các nguyên tắc sau:
- Không bao kín xung quanh cục nóng.
- Không cản trở luồng không khí lưu thông.
- Giữ khoảng cách đủ rộng phía trên và các mặt bên.
- Không sử dụng vật liệu dễ tích nhiệt.
Nói cách khác, mục tiêu của mái che là giảm tác động thời tiết chứ không phải “đóng hộp” thiết bị.
Việc che chắn cục nóng điều hòa tưởng như là giải pháp bảo vệ thiết bị nhưng nếu thực hiện không đúng cách lại có thể gây tác dụng ngược. Một cục nóng được đặt ở vị trí thông thoáng, lưu thông không khí tốt sẽ hoạt động hiệu quả hơn, tiết kiệm điện hơn và có tuổi thọ cao hơn.
Thay vì che kín bằng mái tôn, bạt hoặc hộp bảo vệ, người dùng nên tập trung vào việc vệ sinh định kỳ, kiểm tra giá đỡ và đảm bảo không gian tản nhiệt xung quanh cục nóng luôn thông thoáng. Đây mới là cách giúp điều hòa vận hành ổn định và bền bỉ trong những ngày nắng nóng cao điểm.
