Cà phê có liên quan đến nguy cơ đột quỵ thấp hơn
Cà phê là thức uống quen thuộc với nhiều người Việt, thường được sử dụng vào buổi sáng để tăng sự tỉnh táo và tập trung. Ngoài caffeine, cà phê còn chứa polyphenol, các hợp chất chống oxy hóa và một số vi chất có thể góp phần tạo nên những tác động sinh học đối với cơ thể.
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, những hợp chất này được quan tâm bởi khả năng liên quan đến quá trình viêm và chuyển hóa. Đây cũng là những yếu tố có vai trò trong sức khỏe tim mạch.
Một nghiên cứu của các nhà khoa học Nhật Bản, được công bố trên tạp chí Stroke thuộc Hiệp hội Tim mạch Mỹ, đã tìm hiểu mối liên hệ giữa thói quen uống cà phê và nguy cơ đột quỵ.
Nghiên cứu theo dõi 83.269 người trưởng thành trong khoảng 13 năm. Kết quả cho thấy những người uống ít nhất một tách cà phê mỗi ngày có nguy cơ đột quỵ thấp hơn khoảng 20% so với nhóm không uống. Đáng chú ý, nguy cơ xuất huyết não ở nhóm uống cà phê cũng thấp hơn khoảng 32%.
Các nhà nghiên cứu cho rằng một số thành phần trong cà phê có thể liên quan đến những cơ chế bảo vệ sức khỏe mạch máu. Tuy nhiên, đây là kết quả quan sát, chưa đủ để khẳng định uống cà phê trực tiếp giúp ngăn ngừa đột quỵ.
Nguy cơ đột quỵ còn chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố khác như huyết áp, cholesterol, đường huyết, hút thuốc lá, chế độ ăn uống và mức độ vận động. Vì vậy, cà phê chỉ nên được xem là một phần trong thói quen sinh hoạt, không phải biện pháp phòng bệnh độc lập.
Uống cà phê điều độ có thể liên quan đến tuổi thọ cao hơn
Không chỉ được nghiên cứu về sức khỏe tim mạch, cà phê còn được quan tâm trong các công trình tìm hiểu quá trình lão hóa và tuổi thọ.
Một nghiên cứu tổng hợp đăng trên tạp chí Ageing Research Reviews đã phân tích 85 công trình khoa học trước đó, với dữ liệu từ hàng trăm nghìn người ở nhiều khu vực trên thế giới.
Các nhà nghiên cứu đánh giá mối liên hệ giữa việc tiêu thụ cà phê với tỷ lệ tử vong, tình trạng viêm, chuyển hóa và một số chỉ số sức khỏe khác. Những yếu tố như hút thuốc lá và uống rượu cũng được xem xét trong quá trình phân tích.
Kết quả cho thấy người uống trung bình khoảng 3 tách cà phê mỗi ngày có tuổi thọ cao hơn khoảng 1,8 năm so với người không uống cà phê. Thói quen này cũng có liên quan đến thời gian sống khỏe mạnh lâu hơn.
Cà phê được ghi nhận có mối liên hệ với nguy cơ thấp hơn đối với một số bệnh mạn tính, trong đó có bệnh tim mạch, tiểu đường type 2 và một số bệnh lý thần kinh.
Các hợp chất chống oxy hóa trong cà phê được cho là có thể góp phần tác động đến quá trình viêm và chuyển hóa. Tuy nhiên, lợi ích quan sát được không đồng nghĩa cà phê là nguyên nhân trực tiếp giúp kéo dài tuổi thọ. Không nên tự tăng lượng cà phê tiêu thụ chỉ vì kết quả nghiên cứu ghi nhận lợi ích ở một nhóm người.
Những lưu ý khi uống cà phê
Dù có những kết quả nghiên cứu đáng chú ý, cà phê không phù hợp với tất cả mọi người. Caffeine có thể gây mất ngủ, bồn chồn, tim đập nhanh hoặc khó chịu đường tiêu hóa ở người nhạy cảm.
Để sử dụng cà phê hợp lý, nên ưu tiên cà phê đen hoặc loại có ít đường, hạn chế thêm sữa đặc, kem và siro. Những thức uống pha chế nhiều đường có thể làm tăng lượng năng lượng nạp vào cơ thể.
Với phần lớn người trưởng thành khỏe mạnh, mức caffeine tối đa khoảng 400mg/ngày thường được xem là giới hạn tham khảo. Tuy nhiên, hàm lượng caffeine trong mỗi tách cà phê khác nhau đáng kể, nên không có số lượng tách cố định phù hợp với tất cả mọi người.
Người dễ mất ngủ nên uống cà phê vào buổi sáng hoặc đầu giờ chiều, tránh dùng gần giờ đi ngủ. Người thường xuyên hồi hộp, tim đập nhanh, lo âu hoặc khó chịu dạ dày sau khi uống nên giảm lượng tiêu thụ.
Phụ nữ mang thai cần giới hạn caffeine ở mức thấp hơn, thường không quá 200mg/ngày. Người có bệnh lý nền hoặc đang sử dụng thuốc nên hỏi ý kiến bác sĩ nếu chưa rõ mức cà phê phù hợp.
Cà phê có thể là một thức uống phù hợp trong lối sống lành mạnh nếu được sử dụng điều độ. Tuy nhiên, để giảm nguy cơ đột quỵ, điều quan trọng vẫn là kiểm soát huyết áp, đường huyết, cholesterol, duy trì vận động, ăn uống cân bằng và không hút thuốc.