Không chỉ lượng cà phê, thời điểm uống cũng ảnh hưởng đáng kể đến giấc ngủ, cảm giác tỉnh táo và sự thoải mái của hệ tiêu hóa.
1. Ngay sau khi vừa thức dậy
Nhiều người có thói quen vừa mở mắt đã uống ngay một cốc cà phê để nhanh chóng tỉnh ngủ. Tuy nhiên, đây chưa chắc là thời điểm lý tưởng.
Sau khi thức dậy, cơ thể vốn đã có cơ chế tự nhiên giúp bạn tỉnh táo, trong đó có sự gia tăng hormone cortisol. Uống cà phê quá sớm có thể khiến tác dụng kích thích của caffeine không phát huy theo cách bạn mong muốn.
Nếu thường xuyên uống cà phê ngay khi vừa thức dậy, bạn có thể thử chờ một khoảng thời gian rồi mới uống. Trước đó, hãy uống nước và ăn sáng nếu cơ thể cần năng lượng.
2. Khi bụng đang quá đói
Một tách cà phê khi bụng rỗng có thể khiến một số người cảm thấy cồn cào, khó chịu hoặc nóng rát vùng thượng vị. Đặc biệt, những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm càng nên chú ý.
Caffeine có thể kích thích hoạt động của đường tiêu hóa và làm một số người dễ xuất hiện cảm giác khó chịu hơn khi uống lúc đói. Cà phê cũng không nên được xem là thức uống thay thế cho bữa sáng.
Nếu thường xuyên bị đau bụng, ợ nóng hoặc khó chịu sau khi uống cà phê lúc đói, hãy thử chuyển sang uống sau bữa ăn và theo dõi phản ứng của cơ thể.
3. Vào cuối buổi chiều hoặc buổi tối
Đây là thời điểm nhiều người nên đặc biệt hạn chế cà phê, nhất là những người nhạy cảm với caffeine.
Caffeine có thời gian tồn tại trong cơ thể khá lâu. Vì vậy, dù uống cà phê vào buổi chiều và đến tối không còn cảm thấy tỉnh táo rõ rệt, caffeine vẫn có thể ảnh hưởng đến quá trình đi vào giấc ngủ hoặc chất lượng giấc ngủ.
Nếu bạn thường khó ngủ, ngủ không sâu hoặc dễ tỉnh giấc ban đêm, nên cân nhắc tránh cà phê từ giữa đến cuối buổi chiều. Thời điểm cần tránh cụ thể còn phụ thuộc vào mức độ nhạy cảm với caffeine và giờ đi ngủ của mỗi người.
4. Khi đang quá căng thẳng hoặc bồn chồn
Cà phê thường được dùng để tăng sự tỉnh táo, nhưng khi cơ thể đang trong trạng thái căng thẳng, uống thêm caffeine có thể khiến cảm giác bồn chồn ở một số người rõ rệt hơn.
Bạn có thể cảm thấy tim đập nhanh hơn, đứng ngồi không yên hoặc khó tập trung vì quá kích thích. Điều này đặc biệt dễ nhận thấy nếu uống lượng cà phê lớn trong thời gian ngắn.
Khi đang căng thẳng, thay vì tiếp tục dùng cà phê để cố gắng làm việc, hãy cân nhắc uống nước, nghỉ ngắn hoặc vận động nhẹ. Nếu những triệu chứng như tim đập nhanh, đau ngực hoặc khó thở xuất hiện bất thường, không nên chỉ quy cho cà phê mà cần được đánh giá y tế.
5. Ngay trước khi đi ngủ
Đây gần như là một trong những thời điểm rõ ràng nhất nên tránh cà phê.
Một số người nghĩ rằng chỉ cần uống một lượng nhỏ sẽ không ảnh hưởng đến giấc ngủ. Tuy nhiên, mức độ nhạy cảm với caffeine ở mỗi người khác nhau. Có người uống cà phê buổi tối vẫn ngủ được, trong khi người khác có thể mất nhiều thời gian hơn để chìm vào giấc ngủ.
Nếu muốn bảo vệ chất lượng giấc ngủ, tốt nhất không nên uống cà phê sát giờ đi ngủ. Những người nhạy cảm với caffeine có thể cần ngừng uống từ khá lâu trước thời điểm lên giường.
6. Khi cơ thể đang thiếu ngủ nhưng phải cố tỉnh táo
Cà phê có thể giúp bạn cảm thấy tỉnh hơn trong thời gian ngắn, nhưng không thể thay thế giấc ngủ.
Sau một đêm ngủ ít, nhiều người có xu hướng uống liên tục vài cốc cà phê để chống buồn ngủ. Cách này có thể tạo cảm giác tỉnh táo tạm thời nhưng dễ khiến bạn tiếp tục phụ thuộc vào caffeine và ảnh hưởng đến giấc ngủ của đêm tiếp theo.
Nếu đang thiếu ngủ, hãy ưu tiên ngủ đủ khi có thể. Cà phê nên được xem là một phần trong thói quen sử dụng hợp lý, không phải giải pháp thay thế cho việc nghỉ ngơi.
Một số lưu ý để uống cà phê dễ chịu hơn
Không phải ai cũng cần kiêng cà phê. Với người trưởng thành khỏe mạnh, caffeine ở mức vừa phải thường có thể nằm trong chế độ ăn uống bình thường. Tuy nhiên, lượng caffeine an toàn và khả năng dung nạp có thể khác nhau giữa từng người.
Nếu uống cà phê thường xuyên, hãy chú ý những dấu hiệu như mất ngủ, bồn chồn, tim đập nhanh, đau đầu hoặc khó chịu ở dạ dày. Khi những triệu chứng này xuất hiện lặp lại, giảm lượng caffeine hoặc điều chỉnh thời điểm uống có thể là lựa chọn hợp lý.
Đặc biệt, phụ nữ mang thai, người có bệnh lý tim mạch, rối loạn lo âu, trào ngược dạ dày hoặc đang sử dụng một số loại thuốc nên trao đổi với bác sĩ về lượng caffeine phù hợp.
Cà phê không nhất thiết phải bỏ hoàn toàn nếu bạn yêu thích thức uống này. Điều quan trọng hơn là chọn đúng thời điểm, kiểm soát lượng uống và quan sát phản ứng của cơ thể.
Một tách cà phê đúng lúc có thể giúp bạn tỉnh táo và tập trung. Ngược lại, uống quá muộn, uống khi bụng quá đói hoặc dùng quá nhiều lại có thể khiến cơ thể khó chịu và giấc ngủ bị ảnh hưởng. Vì thế, thay vì chỉ quan tâm uống bao nhiêu cà phê, hãy bắt đầu chú ý cả việc mình đang uống vào thời điểm nào.
