Chính phủ dự kiến điều chỉnh lương cơ sở tăng khoảng 8% từ ngày 1/7/2026, từ mức 2,34 triệu đồng lên khoảng 2,527 triệu đồng mỗi tháng, tương đương tăng thêm 187.200 đồng. Đây là mức lương áp dụng đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang hưởng lương từ ngân sách nhà nước, đồng thời là căn cứ để tính nhiều chế độ, chính sách trong khu vực công.
Nhiều khoản thu nhập tăng theo lương cơ sở
Khi lương cơ sở tăng, tiền lương của cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang cũng sẽ tăng theo hệ số lương. Đồng thời, nhiều khoản phụ cấp như phụ cấp chức vụ, phụ cấp khu vực, phụ cấp thâm niên cùng một số chế độ liên quan cũng được điều chỉnh tương ứng.
Ngoài ra, các khoản lương hưu, trợ cấp người có công, trợ cấp bảo trợ xã hội và trợ cấp hưu trí xã hội cũng có thể được điều chỉnh khi Nhà nước tăng lương cơ sở và mức chuẩn trợ cấp liên quan. Mức tăng cụ thể của từng nhóm sẽ được Chính phủ quy định trong phương án điều chỉnh lương hưu và trợ cấp.
Một số chế độ bảo hiểm xã hội tính trực tiếp theo lương cơ sở cũng tăng theo. Chẳng hạn, trợ cấp thai sản một lần đối với lao động nữ sinh con hoặc người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 6 tháng tuổi bằng hai lần mức lương cơ sở tại thời điểm sinh hoặc nhận con nuôi. Nếu lương cơ sở tăng lên 2,527 triệu đồng, khoản trợ cấp này sẽ tăng từ 4,68 triệu đồng lên khoảng 5,054 triệu đồng cho mỗi con.
Bên cạnh đó, trợ cấp mai táng bằng 10 lần lương cơ sở cũng tăng từ 23,4 triệu đồng lên khoảng 25,27 triệu đồng. Trợ cấp tuất hằng tháng đối với thân nhân người lao động qua đời bằng 50% lương cơ sở, tương đương hơn 1,26 triệu đồng mỗi tháng; trường hợp thân nhân không có người trực tiếp nuôi dưỡng được hưởng 70% lương cơ sở, khoảng 1,77 triệu đồng mỗi tháng.
Mức đóng bảo hiểm xã hội thay đổi
Lương cơ sở cũng là căn cứ xác định mức tiền lương làm cơ sở đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc của một số nhóm đối tượng. Theo quy định hiện hành, tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội thấp nhất bằng lương cơ sở và cao nhất bằng 20 lần mức này.
Nếu lương cơ sở tăng lên 2,527 triệu đồng từ ngày 1/7, mức tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội thấp nhất sẽ là 2,527 triệu đồng mỗi tháng và cao nhất khoảng 50,54 triệu đồng.
Đối với cán bộ, công chức, viên chức, người lao động khu vực nhà nước và lực lượng vũ trang, tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội là tiền lương tháng theo chức vụ, chức danh, ngạch, bậc hoặc cấp bậc quân hàm cùng các khoản phụ cấp (nếu có). Hiện nay, người lao động trong nhóm này đóng 8% tiền lương vào quỹ hưu trí, tử tuất và 1,5% vào bảo hiểm y tế mỗi tháng.
Ngoài ra, chủ hộ kinh doanh có đăng ký, người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn nhà nước và người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng cũng có mức tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội thấp nhất bằng lương cơ sở và cao nhất bằng 20 lần mức này.
Mức đóng bảo hiểm y tế hộ gia đình tăng
Hiện nay, tiền đóng bảo hiểm y tế bằng 4,5% mức lương cơ sở, lương hưu hoặc trợ cấp thất nghiệp tùy từng nhóm đối tượng. Với bảo hiểm y tế hộ gia đình, người thứ nhất đóng bằng 4,5% lương cơ sở; người thứ hai, thứ ba, thứ tư lần lượt đóng bằng 70%, 60% và 50% mức của người thứ nhất; từ người thứ năm trở đi đóng bằng 40%.
Nếu lương cơ sở tăng lên 2,527 triệu đồng từ ngày 1/7, mức đóng bảo hiểm y tế hộ gia đình của người thứ nhất sẽ khoảng 113.715 đồng mỗi tháng; người thứ hai khoảng 79.600 đồng; người thứ ba khoảng 68.229 đồng; người thứ tư khoảng 56.857 đồng; và từ người thứ năm trở đi khoảng 45.486 đồng.
Tính theo năm, người thứ nhất sẽ đóng khoảng 1,36 triệu đồng, các thành viên tiếp theo giảm dần, đến người thứ năm còn khoảng 545.832 đồng.
