Nguyên tắc thực hiện bảo hiểm thất nghiệp
Theo Điều 29 Luật Việc làm 2025, Nhà nước đảm bảo thực hiện bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động dựa trên các nguyên tắc sau:
Chia sẻ rủi ro giữa tất cả những người tham gia bảo hiểm thất nghiệp.
Mức đóng bảo hiểm thất nghiệp được tính dựa trên tiền lương tháng của người lao động.
Mức hưởng trợ cấp thất nghiệp được tính theo mức đóng và thời gian đã đóng bảo hiểm.
Thủ tục bảo hiểm thất nghiệp phải đơn giản, thuận tiện, đảm bảo quyền lợi người lao động kịp thời và đầy đủ.
Quỹ bảo hiểm thất nghiệp được quản lý tập trung, thống nhất, minh bạch, sử dụng đúng mục đích, đảm bảo an toàn, tăng trưởng và được Nhà nước bảo hộ.
Như vậy, việc thực hiện bảo hiểm thất nghiệp luôn tuân theo các nguyên tắc này, bảo đảm quyền lợi cho người lao động.
Điều kiện để người lao động được hưởng trợ cấp thất nghiệp
Căn cứ khoản 1 Điều 38 Luật Việc làm 2025, người lao động tham gia bảo hiểm thất nghiệp cần đáp ứng các điều kiện sau:
Chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc hoặc chấm dứt làm việc theo quy định của pháp luật, không thuộc trường hợp nghỉ việc trái pháp luật hoặc nghỉ hưu.
Đã đóng bảo hiểm thất nghiệp từ đủ 12 tháng trở lên trong 24 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng.
Nếu hợp đồng lao động từ 1 đến dưới 12 tháng, phải đóng đủ 12 tháng trở lên trong 36 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng.
Nộp đầy đủ hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp trong vòng 3 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng.
Trong 10 ngày làm việc kể từ khi nộp đủ hồ sơ, người lao động không có việc làm và không thuộc các trường hợp: tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, thực hiện nghĩa vụ quân sự hoặc công an, đi học tập trên 12 tháng, chấp hành biện pháp xử lý đặc biệt, tạm giam, đi nước ngoài định cư hoặc đã chết.
Lưu ý: Luật Việc làm 2025 có hiệu lực từ ngày 01/01/2026.
Mức, thời gian và cách tính trợ cấp thất nghiệp
Theo Điều 50 Luật Việc làm 2013, trợ cấp thất nghiệp hằng tháng bằng 60% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp của 6 tháng liền kề trước khi thất nghiệp, nhưng tối đa không quá 5 lần mức lương cơ sở (đối với người lao động hưởng lương do Nhà nước quy định) hoặc 5 lần mức lương tối thiểu vùng (đối với người lao động hưởng lương do người sử dụng lao động quyết định) tại thời điểm chấm dứt hợp đồng.
Hiện nay, mức trợ cấp tối đa tính theo mức lương cơ sở và lương tối thiểu vùng được quy định như sau:
Theo lương tối thiểu vùng hiện tại:
Vùng 4: 3.450.000 x 5 = 17.250.000 đồng
Vùng 3: 3.860.000 x 5 = 19.300.000 đồng
Vùng 2: 4.410.000 x 5 = 22.050.000 đồng
Vùng 1: 4.960.000 x 5 = 24.800.000 đồng
Theo mức lương tối thiểu vùng dự thảo đầu năm 2026:
Vùng 4: 3.700.000 x 5 = 18.500.000 đồng
Vùng 3: 4.140.000 x 5 = 20.700.000 đồng
Vùng 2: 4.730.000 x 5 = 23.650.000 đồng
Vùng 1: 5.310.000 x 5 = 26.550.000 đồng
Bắt đầu từ 01/01/2026, theo Luật Việc làm 2025, cách tính trợ cấp thất nghiệp sẽ được thống nhất, không phân biệt lao động khu vực công hay tư: TCTN tối đa = 5 x Mức lương tối thiểu vùng.
Như vậy, người lao động ở vùng 1 sẽ được hưởng mức trợ cấp thất nghiệp cao nhất, hiện là 24.800.000 đồng và có thể tăng lên 26.550.000 đồng nếu Dự thảo Nghị định về lương tối thiểu vùng được thông qua.
