Đặc điểm của đũa tre
Theo PGS. TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên cán bộ Viện Công nghệ sinh học và Thực phẩm (Đại học Bách Khoa), đũa tre là vật dụng được sử dụng lâu đời nhất. Trước đây, đa số các loại đũa đều được làm trực tiếp từ nguyên liệu thân thiện với môi trường.
Hiện nay, trên thị trường có nhiều loại đũa tre, có loại được làm từ tre non, sử dụng một lần. Đây là loại đũa được không tốt cho sức khỏe. Để đũa trắng và không bị mốc, một số nhà sản xuất có thể ngâm chúng trong hóa chất rồi đem sấy khô. Loại này dù dùng một lần vẫn tiềm ẩn nguy cơ gây hại cho sức khỏe. Nếu dùng đũa tre, nên chọn loại tre già. Đũa mua về có thể luộc trong nước sôi ít nhất 30 phút để diệt khuẩn, loại bỏ các hóa chất bảo quản nếu có.
Đũa tre có thể thấm hút nước rất tốt, tạo thành môi trường thuận lợi để vi khuẩn sinh sôi, nấm mốc phát triển, gây hại cho sức khỏe. Nhiều loại mốc có thể không nhìn thấy bằng mắt thường, nếu ăn phải có thể gây ngộ độc.
Đặc điểm của đũa gỗ
Đũa gỗ cũng là lựa chọn phổ biến. Tuy nhiên, loại này thường được sơn hoặc nhuộm màu bên ngoài để tạo cảm giác bắt mắt, sạch sẽ hơn. Tuy nhiên, loại đũa được sơn ngoài bề mặt sẽ không an toàn bằng đũa gỗ thô.
Khi thời tiết ẩm ướt, đũa gỗ rất dễ sinh ra nấm Aspergillus Flavus. Loại nấm này có thể tạo ra Aflatoxin - một chất gây ra ung thư. Độc tính của Aflatoxin có thể phá hoại tế bào gan, mạnh gấp 68 lần thạch tín, gấp 10 lần kali xyanua.
Bản thân đũa gỗ không tự sinh ra nấm mốc. Nguyên nhân chủ yếu là do cách sử dụng và bảo quản. Nếu không rửa sạch, đũa gỗ gặp thời tiết ẩm ướt và nóng bức, nấm mốc rất dễ xuất hiện. Ngoài ra, đũa gỗ dùng lâu cũng có thể xuất hiện các vết nứt. Ở những vị trí này, bụi bẩn, cặn thức ăn đọng lại cũng có thể tạo điều kiện thuận lợi để nấm mốc phát triển. Không chỉ riêng đũa, các sản phẩm làm bằng gỗ như bát, đĩa, thớt... cũng gặp tình trạng tương tự.
Cách sử dụng đũa gỗ, đũa tre hợp lý
Các loại đũa đều có ưu nhược điểm khác nhau, không có loại an toàn nhất. Trong quá trình sử dụng, để đảm bảo an toàn, bạn nên chú ý tới khâu vệ sinh và bảo quản.
Đũa tre và đũa gỗ khi tiếp xúc với nước sẽ rất nhanh học nên không dùng quá lâu. Có thể thay đũa định kỳ 6 tháng/lần hoặc thay ngay khi thấy đũa có dấu hiệu hư hỏng.
Khi rửa, cần chú ý làm sạch thật kỹ đầu gắp thức ăn. Rửa đũa bằng nước rửa chuyên dụng để loại bỏ chất bất tốt hơn. Sau khi ăn, hãy rửa đũa ngay, hạn chế ngâm lâu trong nước. Nước ngấm vào trong có thể làm đũa nhanh hỏng, tạo điều kiện cho nấm mốc phát triển.
Nên phơi đũa dưới ánh nắng mặt trời cho khô. Nếu có điều kiện, có thể sử dụng máy sấy đũa.
Ngoài ra, cần kiểm tra cả phần giỏ đựng đũa vì đáy giỏ thường chứa nhiều cặn bẩn, là nơi vi khuẩn có thể trú ngụ.
