Suy giảm trí nhớ thường khiến nhiều người lo lắng, đặc biệt khi tình trạng này đi kèm đau đầu, chóng mặt hoặc mất ngủ. Tuy nhiên, thay vì tìm đến những mũi tiêm được gọi là “thuốc bổ não” hay áp dụng chế độ giảm cân cực đoan, bạn nên tìm đúng nguyên nhân và cách cải thiện phù hợp.
Không phải cứ tiêm “thuốc bổ não” là cải thiện suy giảm trí nhớ
PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu - Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội cho biết từng gặp một phụ nữ ngoài 60 tuổi bị tăng huyết áp, thường xuyên chóng mặt sau khi ngừng tiêm “thuốc bổ não”. Tuy nhiên, gia đình đã hiểu sai nguyên nhân, bởi chưa có thuốc bổ não nào được khuyến cáo tiêm định kỳ để phòng đột quỵ hoặc cải thiện trí nhớ ở người khỏe mạnh.
“Thuốc bổ não” thực tế là cách gọi phổ biến dành cho một số thuốc hỗ trợ chức năng não, trong đó có những thuốc như Cerebrolysin, Piracetam, Citicoline, Cinnarizin hay Phezam. Một số thuốc chỉ được dùng trong những tình huống cụ thể như đột quỵ cấp, chấn thương sọ não, chóng mặt tiền đình cấp,... và không phải ai bị suy giảm trí nhớ cũng cần tiêm.
Đáng lưu ý, đường tiêm truyền không phải lựa chọn vô hại. Người sử dụng có thể bị sưng, đỏ, ngứa tại vị trí tiêm, rối loạn tiêu hóa, buồn ngủ. Nghiêm trọng hơn, thuốc tiêm truyền vẫn có nguy cơ gây dị ứng nặng, thậm chí sốc phản vệ.
Vì vậy, với người xuất hiện triệu chứng sa sút trí nhớ, đau đầu, chóng mặt hoặc mất ngủ, việc tự tìm dịch vụ tiêm thuốc tại nhà không phải là cách xử lý phù hợp. PGS Nguyễn Lân Hiếu cho rằng thay vì biến những mũi tiêm thành thói quen, người dân nên tìm hiểu nguyên nhân và kiểm soát tốt các bệnh lý nền, đặc biệt là tăng huyết áp.
Không có thuốc bổ não nào được khuyến cáo tiêm định kỳ để phòng đột quỵ, tăng trí nhớ.
Nhịn ăn để giảm cân cũng có thể kéo theo suy giảm trí nhớ
Truyền thông Trung Quốc vừa đưa tin một phụ nữ 31 tuổi ở tỉnh Hà Nam phải nhập viện sau khi chỉ uống nước trong 15 ngày để giảm cân. Người phụ nữ cao 1,6m, giảm từ 70kg xuống 50kg chỉ trong vài tuần. Sau đó, cô gặp khó khăn khi đi lại và trí nhớ bị suy giảm nghiêm trọng.
Bác sĩ thần kinh Sun Guifang, Bệnh viện trực thuộc số 1 Đại học Trịnh Châu, chẩn đoán bệnh nhân mắc bệnh não Wernicke - một rối loạn nghiêm trọng của não do thiếu các vitamin thiết yếu và axit folic. Bệnh có thể gây lú lẫn, mất thăng bằng, rối loạn vận động mắt và suy giảm trí nhớ.
Đáng chú ý, dáng đi của người bệnh được bác sĩ mô tả giống chim cánh cụt. Ông cảnh báo một số biểu hiện có thể không hồi phục hoàn toàn, đồng thời cho rằng chế độ ăn kiêng quá khắc nghiệt là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này.
Người phụ nữ cho biết cô thực hành “bigu”, một phương pháp nhịn ăn có nguồn gốc từ Đạo giáo, dựa trên quan niệm con người có thể chỉ hấp thụ “khí” thay vì thức ăn. Dù phương pháp này được nhiều người quảng bá trên mạng xã hội như một cách giảm cân hoặc “thải độc”, nhưng thực tế cho thấy việc nhịn ăn kéo dài có thể gây hậu quả nghiêm trọng.
Nhịn ăn kéo dài có thể đe dọa đến tính mạng
Năm 2020, một người đàn ông 26 tuổi ở Hắc Long Giang đã tử vong sau 52 ngày chỉ uống nước. Hai ngày trước khi qua đời, người này xuất hiện những biểu hiện giống sa sút trí tuệ.
Năm 2025, một phụ nữ ở Chiết Giang giảm 5kg sau một tuần chỉ uống nước và sử dụng “viên năng lượng”. Sau đó, cô bị tổn thương nghiêm trọng niêm mạc đường ruột, nhiễm khuẩn vào máu và hạ kali máu nặng, đe dọa tính mạng.
Những trường hợp này cho thấy suy giảm trí nhớ có thể xuất hiện trong bối cảnh cơ thể thiếu hụt dưỡng chất nghiêm trọng. Giảm cân không đồng nghĩa với nhịn ăn, và việc cắt bỏ hoàn toàn thực phẩm trong thời gian dài có thể đẩy cơ thể vào tình trạng nguy hiểm thay vì mang lại lợi ích sức khỏe.
Nhịn ăn kéo dài có thể gây suy giảm trí nhớ, thậm chí đe dọa đến tính mạng.
Đừng xem suy giảm trí nhớ là chuyện nhỏ
Với người suy giảm trí nhớ đi kèm chóng mặt, đau đầu, mất ngủ hoặc bệnh lý mạn tính, điều quan trọng là xác định nguyên nhân thay vì tự dùng thuốc. Việc kiểm soát bệnh nền, ăn uống đầy đủ và duy trì nhịp sinh hoạt hợp lý có ý nghĩa thiết thực hơn việc chạy theo những phương pháp chưa được khuyến cáo.
Đặc biệt, sa sút trí nhớ sau một thời gian nhịn ăn hoặc ăn uống thiếu chất là dấu hiệu không nên xem nhẹ. Khi cơ thể không được cung cấp đầy đủ dưỡng chất, não cũng có thể bị ảnh hưởng và dẫn tới những rối loạn nghiêm trọng.
PGS Nguyễn Lân Hiếu từng khuyến cáo người dân nên duy trì những việc đơn giản như đo huyết áp định kỳ, đi bộ, ngủ đúng giờ và ăn nhạt thay vì coi việc tiêm “thuốc bổ não” như một thói quen. Với suy giảm trí nhớ, đôi khi điều cần thiết không phải một mũi tiêm đắt tiền, mà là quay lại với những nguyên tắc chăm sóc sức khỏe cơ bản.
