Một người đàn ông mất ham muốn, không còn khả năng cương dù sức khỏe thể chất không có bất thường. Một trường hợp khác “sợ” quan hệ sau thời gian dài chịu áp lực chuyện con cái. Điểm chung phía sau những vấn đề này được các chuyên gia chỉ ra có thể liên quan đến bạo hành tinh thần trong đời sống hôn nhân.
Những lời nói tưởng chừng bình thường có thể trở thành “con dao” của bạo hành tinh thần
Bạo hành trong gia đình thường được nghĩ đến qua những hành vi gây tổn thương thể chất. Tuy nhiên, sự kiểm soát, xúc phạm, đe dọa, chì chiết hoặc liên tục gây áp lực cho bạn đời cũng có thể tạo ra tổn thương tâm lý, đặc biệt khi những hành vi này diễn ra trong thời gian dài.
Trong đời sống vợ chồng, không phải mọi cuộc tranh cãi hay lời phàn nàn đều được xem là bạo hành tinh thần. Điều đáng lưu ý là khi một người thường xuyên bị hạ thấp, kiểm soát các mối quan hệ, điện thoại hoặc công việc và phải sống trong cảm giác căng thẳng, tâm lý họ có thể dần suy yếu.
Một người đàn ông 45 tuổi sống tại TP.HCM đã tìm đến bác sĩ sau hơn một năm sống trong áp lực. Vợ anh đang điều trị u xơ tử cung nên không muốn gần gũi, đồng thời lo chồng tìm kiếm nhu cầu bên ngoài nên thường xuyên kiểm soát điện thoại, các mối quan hệ và trách móc anh.
Những lời trách móc và kiểm soát trong hôn nhân có thể là biểu hiện của bạo hành tinh thần.
Từ căng thẳng trong gia đình đến rối loạn tình dục
Ở người đàn ông 45 tuổi này, những mâu thuẫn kéo dài không chỉ khiến cuộc sống gia đình trở nên nặng nề mà còn ảnh hưởng rõ rệt đến sức khỏe tâm lý. Anh từng rơi vào tình trạng rối loạn lo âu và phải điều trị tại khoa tâm thần. Dù tình trạng lo âu sau đó được cải thiện, anh vẫn mất ham muốn và không còn khả năng cương như trước.
Một trường hợp khác là nam giới 32 tuổi ở Long An, chịu áp lực vì vợ chồng mong con hơn một năm nhưng chưa có tin vui. Người vợ thường xuyên trách móc và cho rằng nguyên nhân có thể đến từ chồng, trong khi kết quả kiểm tra cho thấy tinh dịch của anh vẫn tốt.
Tình trạng bạo hành tinh thần kéo dài khiến người đàn ông này dần mất hứng thú với chuyện gần gũi, thậm chí xuất hiện tâm lý sợ quan hệ. Khi mỗi lần quan hệ bị đặt dưới áp lực phải đáp ứng hoặc phải chứng minh khả năng sinh sản, chuyện chăn gối dễ trở thành nguồn gây lo âu thay vì một hoạt động mang tính kết nối giữa hai người.
Vì sao bạo hành tinh thần có thể ảnh hưởng đến đời sống chăn gối?
Theo TS.BS.CK2 Trà Anh Duy, Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men’s Health, khoảng 30 - 40% trường hợp rối loạn chức năng tình dục ở nam giới có liên quan đến yếu tố tâm lý. Bác sĩ cho rằng những lời nói mang tính kiểm soát, xúc phạm hoặc tạo áp lực kéo dài có thể khiến người đàn ông rơi vào trạng thái tự ti, lo âu, thậm chí trầm cảm.
Khi tâm lý thường xuyên ở trạng thái căng thẳng, ham muốn tình dục có thể suy giảm và khả năng đáp ứng cũng bị ảnh hưởng. Đặc biệt, nếu người đàn ông bắt đầu lo sợ mình không thể đáp ứng bạn đời, sự lo lắng trước mỗi lần gần gũi lại tiếp tục làm tăng áp lực, tạo thành một vòng luẩn quẩn khó tháo gỡ.
Căng thẳng kéo dài do bạo hành tinh thần có thể khiến nam giới suy giảm ham muốn.
Điều này cũng lý giải vì sao những áp lực liên quan đến chuyện con cái hoặc đời sống chăn gối có thể tác động mạnh đến nam giới. Càng bị thúc ép, trách móc hoặc quy trách nhiệm, người trong cuộc càng dễ căng thẳng. Khi căng thẳng tăng lên, ham muốn và khả năng tình dục lại tiếp tục suy giảm.
Rối loạn tình dục không phải lúc nào cũng bắt nguồn từ cơ thể
Khi gặp vấn đề trong chuyện chăn gối, nhiều nam giới có xu hướng nghĩ ngay đến bệnh lý thể chất hoặc suy giảm sức khỏe sinh sản. Tuy nhiên, hai trường hợp được ghi nhận cho thấy tâm lý và hoàn cảnh hôn nhân cũng có thể là những yếu tố cần được xem xét khi tìm nguyên nhân.
Người đàn ông 32 tuổi ở Long An là ví dụ đáng chú ý: kết quả tinh dịch đồ không cho thấy vấn đề nhưng anh vẫn giảm ham muốn sau thời gian chịu áp lực chuyện con cái. Trong khi đó, người đàn ông 45 tuổi tại TP.HCM lại xuất hiện những thay đổi về chức năng tình dục sau một thời gian dài sống trong căng thẳng và từng phải điều trị rối loạn lo âu.
Điều này không đồng nghĩa mọi trường hợp suy giảm ham muốn hay khó cương đều xuất phát từ bạo hành tinh thần. Các nguyên nhân về thể chất, nội tiết, bệnh lý hoặc thuốc đang sử dụng vẫn cần được đánh giá. Đồng thời, tình trạng tâm lý và những vấn đề trong mối quan hệ cũng không nên bị bỏ qua.
Những tổn thương do bạo hành tinh thần cũng có thể ảnh hưởng đến chuyện chăn gối.
Khi nào cần tìm đến chuyên gia?
Nếu tình trạng giảm ham muốn, khó cương hoặc thay đổi rõ rệt trong đời sống tình dục kéo dài, nam giới nên chủ động đi khám thay vì tự cho rằng mình đang “mất bản lĩnh”. Việc thăm khám giúp xác định nguyên nhân cụ thể, đồng thời tránh bỏ sót những vấn đề sức khỏe cần được điều trị.
Đặc biệt, sự hỗ trợ của chuyên gia càng cần thiết khi các biểu hiện về tình dục đi kèm lo âu, căng thẳng kéo dài, mất ngủ, tâm trạng sa sút hoặc những xung đột nghiêm trọng trong hôn nhân. Với các trường hợp có yếu tố tâm lý, bác sĩ Trà Anh Duy khuyến nghị không chỉ đánh giá sức khỏe sinh sản mà còn cần sự hỗ trợ từ chuyên gia y học giới tính và tâm lý.
Trong một số trường hợp, việc tháo gỡ vấn đề cũng cần sự tham gia của cả hai vợ chồng. Nhận diện những hành vi gây tổn thương, giảm áp lực trong chuyện chăn gối và tìm kiếm hỗ trợ đúng lúc có thể giúp người trong cuộc tránh để những tổn thương tinh thần tiếp tục ảnh hưởng đến sức khỏe cũng như chất lượng cuộc sống.
Bạo hành tinh thần trong hôn nhân có thể không để lại dấu vết trên cơ thể nhưng vẫn âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe và đời sống chăn gối của người trong cuộc. Khi những tổn thương kéo dài, chủ động nhận diện vấn đề và tìm kiếm sự hỗ trợ phù hợp là cách để bảo vệ sức khỏe tinh thần cũng như chất lượng cuộc sống vợ chồng.
